Wniosek o wpis hipoteki taniej złożyć samemu

Gdy kupujemy mieszkanie na kredyt i zawieramy w tym celu umowę w formie aktu notarialnego, w większości przypadków musimy ustanowić na kupionej nieruchomości hipotekę. Bank zabezpiecza w ten sposób udzielony nam kredyt. Jednak ustanowić hipotekę możemy na dwa sposoby: albo złożymy odpowiednie oświadczenie w sporządzanej przez notariusza umowie sprzedaży, albo samodzielnie pójdziemy do sądu, by tam złożyć wniosek o wpis hipoteki w księdze wieczystej (w sądzie jest to formularz pod nazwą Wniosek o wpis w księdze wieczystej).

U notariusza łatwiej i szybciej

Zwykle właściciele nowych mieszkań korzystają z pomocy notariusza: w umowie sprzedaży nieruchomości składają oświadczenie o ustanowieniu hipoteki w celu zabezpieczenia kredytu. W efekcie notariusz w akcie notarialnym stawia wniosek o wpis hipoteki w dziale czwartym księgi wieczystej lokalu i jest obowiązany przesłać wypis tego aktu notarialnego sądowi wraz z dokumentami stanowiącymi podstawę wpisu. Rejent ma na to trzy dni. Pobiera on od kupującego podatek od czynności cywilnoprawnych z tytułu złożenia oświadczenia o ustanowieniu hipoteki i odprowadza go do urzędu skarbowego. Dla nabywcy ta droga oznacza, że nie musi sam fatygować się do sądu. Są też i inne zalety.

- Przede wszystkim w tym samym akcie składane są równocześnie dwa wnioski do sądu wieczystoksięgowego: wniosek o wpis własności oraz wniosek o wpis hipoteki, które zostaną rozpoznane jednocześnie. Natomiast nie można wykluczyć, że wniosek o wpis hipoteki odrębnie złożony przez bank lub kredytobiorcę (kupującego), zostanie rozpatrzony później niż wniosek o wpis własności zawarty w akcie notarialnym - tłumaczy notariusz Robert Dor, rzecznik prasowy Izby Notarialnej w Warszawie. To oznacza zaś, że do czasu wpisania hipoteki bank kredytujący będzie pobierał podwyższone oprocentowanie lub ubezpieczenie pomostowe.

- W wielu przypadkach oszczędność na notariuszu będzie więc pozorna. Ponadto w umowach kredytowych pojawiają się zapisy, zgodnie z którymi podwyższone oprocentowanie pobierane do czasu wpisu hipoteki w księdze wieczystej, zostanie obniżone dopiero po przedłożeniu przez kredytobiorcę odpisu księgi wieczystej, z którego będzie wynikało, iż hipoteka została w tej księdze ujawniona - dodaje Robert Dor. Wskazuje też, że powierzając ustanowienie hipoteki notariuszowi, kupujący nie składa odrębnego wniosku w sądzie wieczystoksięgowym ani odrębnego zeznania w urzędzie skarbowym. Wszystkie te sprawy, włącznie z pobraniem i odprowadzeniem opłat sądowych i podatku (PCC), załatwia notariusz.

Samodzielne w sądzie taniej

Z drugiej jednak strony warto pamiętać, że złożenie oświadczenia o ustanowieniu hipoteki u notariusza jest związane z dodatkową taksą notarialną. Zgodnie bowiem z przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 czerwca 2004 roku w sprawie maksymalnych stawek taksy notarialnej za sporządzenie projektu aktu notarialnego dokumentującego ustanowienie hipoteki w celu zabezpieczenia kredytu bankowego udzielonego na budownictwo mieszkaniowe, zakup domu mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego albo na działalność gospodarczą - maksymalna stawka wynosi 1/4 stawki przewidzianej w par. 3 tego rozporządzenia. W efekcie często są to kwoty kilkuset złotych: przykładowo, jeśli hipoteka wynosi 1 mln złotych, to za złożenie oświadczenia o ustanowieniu hipoteki na nieruchomości w akcie notarialnym możemy zapłacić blisko 1,2 tys. zł plus VAT (ok. 275 zł).

Dlatego warto wiedzieć, że możemy samodzielnie złożyć taki wniosek o wpis hipoteki w księdze wieczystej w sądzie wieczystoksięgowym. Należy jednak zrobić to jak najszybciej, na wpis danego prawa czeka się bowiem stosunkowo długo, nawet kilka miesięcy. Wystarczy w biurze podawczym sądu wpłacić opłatę stałą w kwocie 200 złotych (w przypadku wpisu jednej hipoteki w księdze wieczystej) i złożyć wniosek o wpis hipoteki na formularzu Wniosek o wpis w księdze wieczystej. Jest to jedyna opłata, jaka pozostaje nam do uregulowania w sądzie. Opłaty można dokonać gotówką w kasie sądu lub przelewem na wskazany przez sąd rachunek bankowy. Do wniosku musimy dołączyć dokumenty, które uzyskaliśmy w banku udzielającym kredytu.

Pamiętać jednak trzeba także o podatku od ustanowienia hipoteki, który należy wpłacić w urzędzie skarbowym w kwocie 19 złotych.

DGP przypomina

Wpisu dokonuje sąd prowadzący księgę wieczystą i bada przy tym jedynie treść wniosku, treść i formę dołączonych do wniosku dokumentów oraz treść księgi wieczystej. Wpis do księgi wieczystej jest orzeczeniem i przysługuje od niego apelacja.

Porady

O kolejności wniosku o wpis w księdze wieczystej decyduje dzień złożenia wniosku

O kolejności wniosku o wpis rozstrzyga chwila jego wpływu do właściwego sądu (art. 6266 paragraf 1 kodeksu postępowania cywilnego). Za chwilę tę uważa się godzinę i minutę, w której w danym dniu wniosek do sądu wpłynął. Wnioski, które przykładowo wpłynęły w tej samej chwili, uważa się za założone równocześnie. Natomiast, jeżeli z treści wniosku i dołączonych dokumentów wynika, że nastąpiła zmiana prawa własności, cofnięcie wniosku o wpis tego prawa jest niedopuszczalne. Zatem Barbara S. na skutek faktu, że jej wniosek jako pierwszy wpłynął do sądu, zostanie wpisana jako właścicielka przedmiotowej nieruchomości, natomiast Zuzanna W. będzie musiała dochodzić swoich praw do mieszkania na drodze sądowej.

Ustawa z 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece, (t.j. Dz.U. z 2001 r. nr 124, poz. 1361 ze zm.).

Nieruchomość przeznaczona w planach na cele publiczne może zostać wywłaszczona

Wywłaszczeniem może być objęta cała nieruchomość albo jej część. Natomiast w przypadku gdy wywłaszczeniem zostaje objęta część nieruchomości, a pozostała część nie nadaje się do prawidłowego wykorzystania na dotychczasowe cele, jak w przypadku małżonków Z. - wówczas na żądanie właściciela, a także użytkownika wieczystego, nabywa się na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego w drodze umowy również tę pozostałą nieprzydatną już dla dotychczasowego właściciela część nieruchomości. I właściciele mogą się domagać wykupu tej części.

Art. 112 - 126 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 102, poz. 651 ze zm.).

Grunt w użytkowaniu wieczystym można sprzedać tylko z budynkiem

Warto pamiętać, że budynki i inne urządzenia wzniesione przez wieczystego użytkownika na gruncie oddanym mu w użytkowanie wieczyste stanowią jego własność. To samo dotyczy budynków i innych urządzeń, które wieczysty użytkownik nabył zgodnie z właściwymi przepisami przy zawarciu umowy o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste. Jednak własność budynków i urządzeń na użytkowanym gruncie jest prawem związanym z użytkowaniem wieczystym, co oznacza w praktyce, że niedopuszczalne jest zbycie samego użytkowania wieczystego bez jednoczesnego zbycia tych budynków i urządzeń. Zatem Krystyna K. nie może sprzedać samego budynku, bowiem żadne z tych praw nie może być przedmiotem odrębnego obrotu prawnego.

Art. 235 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 roku - Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 1964 r. nr 16, poz. 93 ze zm.).

200 zł wynosi opłata od wniosku o wpis w księdze wieczystej

Ważne

Do ksiąg wieczystych prowadzonych w wersji elektronicznej można zajrzeć za pomocą przeglądarki internetowej pod adresem ekw.ms.gov.pl.

Ilona Sądel-Bendkowska

ilona.bendkowska@infor.pl