Chciałbym odzyskać choć część poniesionych nakładów

Przez 15 lat żyłem w konkubinacie. 11 lat temu moja partnerka kupiła działkę z małym domkiem. Przez ponad 10 lat inwestowałem w ten domek i w działkę. Wkładałem własną pracę i pieniądze: ociepliłem domek, doprowadziłem wodę, dobudowałem łazienkę, postawiłem płot, sadziłem drzewa. Wszystkie wydatki dzieliliśmy po połowie, także opłaty działkowe. Po latach moja partnerka porzuciła mnie. Zakazała wstępu na działkę. Teraz jestem na rencie, mam 1 tys. zł miesięcznie. Czy mogę odzyskać choćby część pieniędzy, które włożyłem w działkę byłej konkubiny? - pyta pan Stanisław.

Podobne problemy z podziałem majątku dotyczą wielu osób po ustaniu konkubinatu. Jeśli nie udaje się uporządkować spraw finansowych w drodze umowy, pozostaje droga sądowa. Podstawą prawną rozliczenia nakładów jednego z konkubentów na majątek drugiego są przepisy o bezpodstawnym wzbogaceniu zawarte w kodeksie cywilnym. Potwierdzał to wielokrotnie Sąd Najwyższy.

Kodeks cywilny ustanawia generalną zasadę, że ten, kto bez podstawy prawnej uzyskał korzyść majątkową kosztem innej osoby, obowiązany jest do wydania tej korzyści w naturze, a gdyby to nie było możliwe, do zwrotu jej wartości.

Jeśli między byłymi konkubentami nie ma porozumienia, osoba poszkodowana musi dochodzić swoich praw przed sądem. Sąd ustali wkład konkubenta w rozbudowę i remont domu, choć w praktyce może to być trudne. Konieczne może się okazać powołanie biegłego. Istotne jest również, że wartość nakładów ustala się według cen i stanu z dnia orzekania, a nie z czasów, gdy wydatki były ponoszone. Jeśli więc pan Stanisław jest w stanie udowodnić fakt ponoszenia wydatków na remont, sąd może zasądzić od byłej konkubiny zwrot poniesionych przez niego nakładów.

Małgorzata Raczkowska

dgp@infor.pl

Podstawa prawna

Art. 405-414 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. 1964 r. nr 16, poz. 93 z późn. zm.). Wyrok SN z 7 maja 2009 r. (sygn. IV CSK 27/09).