Spór o treść umowy rozstrzygnie sąd

Na podstawie obowiązujących przepisów sądy właściwe dla miejsca zawarcia umowy rozpoznają spory między kontrahentami o ustalenie istnienia umowy, o jej wykonanie, rozwiązanie lub unieważnienie oraz o odszkodowanie z powodu niewykonania lub nienależytego jej wykonania. Na przykład, rozpoznając sprawę o ustalenie istnienia umowy, sąd musi stwierdzić, czy zawarcie jej doprowadziło do powstania jakiegoś stosunku prawnego, np. czy doszła do skutku umowa sprzedaży i zostało przeniesione prawo własności. Dlatego takich rozstrzygnięć może dokonywać nawet po jej rozwiązaniu. Z kolei powództwo o wykonanie umowy może obejmować zarówno roszczenie o wykonanie świadczenia zasadniczego, jak i świadczeń ubocznych, a nawet tych, które zostały już spełnione (np. żądać zwrotu udzielonej zaliczki, zabezpieczenia lub świadczenia w razie zawarcia umowy pod warunkiem rozwiązującym).

Od 3 maja 2012 r. po wejściu w życie nowelizacji kodeksu postępowania cywilnego (patrz podstawa prawna) sądy będą jeszcze dodatkowo rozpoznawały spory związane z zawarciem umowy, o ustalenie jej treści oraz dotyczące zmiany umowy.

Tych problemów związanych z umowami pojawia się ostatnio w obrocie gospodarczym coraz więcej. Na przykład, rozpoznając zarzuty dotyczące niewłaściwego zawarcia umowy, sąd ustala, czy kontrahent nie podpisał jej pod wpływem błędu lub groźby skierowanej do niego albo najbliższej rodziny. Bada również, czy została zawarta we właściwej formie. Gdy przewidziany jest wymóg zawarcia umowy w formie aktu notarialnego, to nie jest ona ważna wówczas, gdy będzie sporządzona tylko na piśmie, nawet gdy notariusz potwierdzi podpis stron. Z kolei spory dotyczące treści umowy powstają najczęściej wówczas gdy wprowadza się do niej zmiany w dowolny sposób. Umowa powinna przewidywać, w jaki sposób ma to nastąpić, gdy nie zawiera takiego zapisu, to wówczas między stronami powstaje spór co do jej aktualnej treści.

Małgorzata Piasecka-Sobkiewicz

malgorzata.piasecka@infor.pl

Art. 1 pkt 6 ustawy z 16 września 2011 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 233, poz. 138).