Naprawa samochodu jest skuteczna, gdy przywraca jego sprawność

Zobowiązanie gwaranta ma charakter obiektywny, rodzi odpowiedzialność za skutek, gdyż obowiązkiem gwaranta jest skuteczne naprawianie rzeczy. O skuteczności naprawy można mówić wówczas, gdy przywrócona zostaje pełna sprawność rzeczy objętej gwarancją.

W 1999 r. powód nabył u pozwanej samochód osobowy za cenę 49 400 zł. W okresie sześcioletniej gwarancji na perforację korozyjną nadwozia już w 2000 r. zauważył on ślady korozji, co zgłosił pozwanej. Nie oddał pojazdu do naprawy, tylko zażądał rekompensaty pieniężnej. Ponieważ w krótkim czasie wystąpiły kolejne ogniska korozji i proces ten się bardzo się posuwał, powód wezwał pozwaną do wymiany samochodu na wolny od wad. Pozwana odrzuciła jego żądania, powołując się na upływ okresu gwarancji i rękojmi. W pozwie powód zażądał zapłaty odszkodowania w wysokości 49 900 zł z jednoczesnym zwrotem pojazdu pozwanej. Sąd okręgowy zasądził od pozwanej na rzecz powoda kwotę 49 400 zł za jednoczesnym zwrotem przez powoda pozwanej przedmiotowego samochodu i oddalił powództwo w pozostałym zakresie. Od wyroku apelacje wniosły obie strony.

Sąd apelacyjny oddalił obie apelacje. Prawidłowo w oparciu o całokształt zebranego w prawie materiału dowodowego sąd okręgowy ustalił, że samochód powoda był dotknięty wadą powstałą w trakcie procesu produkcji. Podstawę ustaleń w tym zakresie stanowiły bezsprzecznie opinie powołanych w sprawie biegłych sądowych, chociaż sąd pierwszej instancji posiłkował się również prywatnymi ekspertyzami przedłożonymi przez powoda, trafnie uznając je za dowód w sprawie. Bezpodstawne są jednak zarzuty apelacji, jakoby ekspertyzom tym sąd okręgowy przypisał rangę dowodu z opinii biegłego, o którym mowa w art. 278 i nast. kodeksu postępowania cywilnego. Wniosku takiego nie da się bowiem wywieść z uzasadnienia zaskarżonego wyroku. Zawarty w opinii pisemnej wniosek, że jest bardzo prawdopodobne, że korozja ujawniona w samochodzie powoda mogła zostać skutecznie usunięta lub znacząco wyhamowana przez mechaniczne oczyszczenie skorodowanej powierzchni i położenie nowej powłoki lakierowej, został przez biegłych skorygowany w toku procesu. Jeden z biegłych w czasie przesłuchania stwierdził, że opinia w tym zakresie nie jest kategoryczna, ponieważ z perspektywy czasu widać, że proces korozji się nasilał, zaczęły się pojawiać nowe ogniska w innych miejscach. Nie można jednak postawić tezy, że naprawa blacharsko-lakiernicza na pewno doprowadziłaby do usunięcia korozji.

W opinii uzupełniającej biegli - odwołując się do obserwowanego postępu korozji nadwozia samochodu - odpowiedzieli przecząco na pytanie, czy wymiana w 2000 r. elementów skorodowanych nadwozia usunęła wszelkie obarczone wadą korozji miejsca wskazane przez powoda. Na kolejnej rozprawie zajęli jednoznaczne stanowisko co do braku skutecznej naprawy samochodu, stawiając tezę, że rozległość procesu korozji pozwala stwierdzić, że wszelkie działania naprawcze byłyby bezskuteczne.

Podniesiony zarzut naruszenia art. 580 par. 1 kodeksu cywilnego (dotyczy wykonywania uprawnień z gwarancji) jest niezasadny. Sąd okręgowy prawidłowo przyjął, że oferowana przez gwaranta naprawa poprzez lakierowanie nie byłaby skuteczna. Niewywiązanie się przez powoda z obowiązków nałożonych tym przepisem nie mogło spowodować wygaśnięcia roszczeń z gwarancji przy założeniu, że jedynym skutecznym sposobem naprawy była wymiana nadwozia z wyposażeniem. Wymaga podkreślenia, że zobowiązanie gwaranta ma charakter obiektywny, rodzi odpowiedzialność za skutek, gdyż obowiązkiem gwaranta jest skuteczne naprawianie rzeczy.

O skuteczności naprawy można mówić wówczas, gdy przywrócona zostaje pełna sprawność rzeczy objętej gwarancją. Nie sposób przyjąć, że świadczenie gwaranta stało się niemożliwe na skutek okoliczności, za które nie ponosi odpowiedzialności i że doszło do wygaśnięcia zobowiązania, skoro wada ujawniła się przed upływem okresu gwarancyjnego. W świetle postanowień gwarancji, określających pozytywnie zakres obowiązków gwaranta, winien on przez sześć lat gwarantować skuteczną naprawę perforacji korozyjnej nadwozia. Nie można uznać, że występując z żądaniem rekompensaty pieniężnej, powód jednocześnie zrzekł się przysługujących mu uprawnień z tytułu gwarancji. Zobowiązanie do usunięcia perforacji korozyjnej nadwozia powinno prowadzić do skutecznego jej usunięcia, co w przypadku samochodu powoda mogło polegać jedynie na wymianie nadwozia z wyposażeniem. Zasadnie sąd okręgowy uznał, że roszczenia powoda z tytułu gwarancji nie wygasły, co skutkowało - wobec braku przesłanek z art. 475 par. 1 k.c. - przyjęciem odpowiedzialności odszkodowawczej strony pozwanej. Z motywów rozstrzygnięcia wynika, że chodzi o odpowiedzialność odszkodowawczą ex contracto, sąd okręgowy nie rozważał bowiem odpowiedzialności pozwanej na gruncie art. 415 k.c. Chybione są zarzuty apelacji, że w toku procesu nie określono, jakiej szkody doznał powód. Szkoda poniesiona przez powoda, na co wskazywał w pismach procesowych, polegała na niewykonaniu naprawy samochodu poprzez wymianę nadwozia, bo tylko naprawa byłaby skuteczna. W związku z tym, że tego rodzaju naprawa znacznie przewyższała koszt przedmiotowego samochodu, zasadnym było zasądzenie odszkodowania stanowiącego równowartość pojazdu z daty jego zakupu.

sędzia Sądu Apelacyjnego w Warszawie

Gwarancja jest dodatkowym zastrzeżeniem umownym. Udzielana w ramach umowy sprzedaży (gwarancja sprzedawcy) czy innej umowy, np. o dzieło (gwarancja wytwórcy), dopełnia przepisy o odpowiedzialności sprzedawcy czy (i) wytwórcy z tytułu rękojmi za wady rzeczy. Tego rodzaju odpowiedzialność zostaje rozciągnięta albo na inne podmioty albo na inne przyczyny obligujące gwaranta do oznaczonych czynności. W ustawowej definicji gwarancji (art. 577, par. 1 k.c.) zaznacza się, że w wypadku gdy kupujący otrzymał od sprzedawcy dokument gwarancyjny co do jakości rzeczy sprzedanej, poczytuje się w razie wątpliwości, że wystawca dokumentu (gwarant) jest obowiązany do usunięcia wady fizycznej rzeczy lub do dostarczenia rzeczy wolnej od wad, jeżeli wady te ujawnią się w ciągu terminu określonego w gwarancji. Wada fizyczna w przypadku gwarancji to nie to samo co wada fizyczna w przypadku rękojmi. W tym pierwszym przypadku nawiązuje się do zapewnienia zdatności rzeczy do normalnego użytku, w tym drugim - do braku (zmniejszenia) cech użytkowych, jakie rzecz powinna mieć zgodnie z normami i uzasadnionymi oczekiwaniami.