Jak złożyć pozew w elektronicznym postępowaniu upominawczym

Pozew do e-sądu mogą wnosić zarówno przedsiębiorcy, jak i osoby fizyczne niebędące przedsiębiorcami. Mogą to zrobić także umocowani przez nich profesjonalni pełnomocnicy: radcy prawni i adwokaci. Wszystkie sprawy - bez względu na wartość przedmiotu sporu - będzie rozpatrywał jeden Sąd Rejonowy z siedzibą w Lublinie (XVI Wydział Cywilny). W zwykłym postępowaniu pozew składa się w sądzie rejonowym, gdy wartość przedmiotu sporu nie przekracza 75 tys. zł. Pozwy dotyczące roszczeń powyżej tej kwoty rozpatruje sąd okręgowy.

Osoba zamierzająca złożyć pozew w elektronicznym postępowaniu upominawczym (dalej e.p.u.) musi wejść na stronę www.e-sad.gov.pl. Konto zakłada się w systemie teleinformatycznym po:

● podaniu imion oraz nazwiska, numeru PESEL, jeżeli dana osoba go posiada, oraz numeru dokumentu tożsamości, a także miejsca urodzenia, adresu poczty elektronicznej oraz adresu do korespondencji;

● wskazaniu przez wnioskodawcę nazwy użytkownika i hasła;

● dokonaniu automatycznej weryfikacji imion, nazwiska oraz numeru PESEL w zbiorze PESEL, jeśli dana osoba posiada numer PESEL.

Konto udostępniane jest użytkownikowi wyłącznie po uwierzytelnieniu. Następuje ono za pomocą podpisu elektronicznego. W przypadku użytkownika masowego podpis elektroniczny jest składany przez podanie nazwy użytkownika i hasła. W przypadku osób posługujących się bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu podpis elektroniczny jest składany za pomocą danych do składania tego podpisu.

Kolejny etap postępowania polega na wypełnieniu przez stronę formularza on-line. Zawiera on w szczególności: dane identyfikacyjne powoda i pozwanego, określenie żądania pozwu oraz wnioski dodatkowe.

W elektronicznym postępowaniu upominawczym należy w pozwie przytoczyć dowody. Nie dołącza się do niego natomiast załączników oraz odpisu pełnomocnictwa procesowego - jeśli strona ma być zastępowana przez pełnomocnika procesowego (art. 126 par. 3¹ k.p.c.).

Pozew z wnioskiem o wydanie nakazu zapłaty zawierać musi również:

● dla powoda będącego osobą fizyczną - numer PESEL (jeśli powód jest obowiązany do jego posiadania),

● dla powodów innych niż osoby fizyczne - numer NIP (jeśli powód jest obowiązany do jego posiadania) oraz numer w KRS lub w innym właściwym rejestrze lub ewidencji.

Dla potrzeb elektronicznego postępowania formularzowego przyjęto zasadę, że pozew w e.p.u. może być podpisany wyłącznie przez osobę fizyczną. Osoby fizyczne mogą występować jako powodowie osobiście lub jako organy osób prawnych lub jako przedstawiciele ustawowi lub pełnomocnicy innych osób. Wynika to z konstrukcji doręczenia elektronicznego, które następuje tylko na adres osoby mającej zdolność uwierzytelniania się na koncie użytkownika. Jeżeli strona wnosząca pismo drogą elektroniczną nie jest reprezentowana jednoosobowo, wniesione pismo musi być podpisane przez wszystkie osoby.

W przypadku gdy stronę reprezentuje pełnomocnik, obowiązany jest on jednoznacznie wskazać osobę reprezentowaną, powołać się na udzielone mu pełnomocnictwo oraz określić jego zakres i rodzaj.

Nie wszyscy będą mogli skorzystać z elektronicznego postępowania upominawczego. Osoby, których nie stać na uiszczenie opłaty sądowej, będą musiały złożyć pozew w formie tradycyjnej (papierowej). W elektronicznym postępowaniu upominawczym nie mają bowiem zastosowania przepisy o zwolnieniu od kosztów sądowych.

Całość postępowania w ramach e.p.u. prowadzona jest w postaci akt elektronicznych (także akta sprawy II instancji). Jest to możliwe, ponieważ powód składa pozew w postaci elektronicznej, sąd procesuje także w takiej samej formie. Pozwany może także wybrać taki sposób uczestniczenia w e.p.u. Jeśli wybiera tradycyjny (papierowy), jego pisma procesowe (zwłaszcza sprzeciw) będą skanowane do postaci elektronicznej. Nakaz zapłaty, postanowienia, zarządzenia i inne czynności sądu sporządzane są wyłącznie w systemie informatycznym i opatrywane bezpiecznym podpisem (art. 505³⁰ par. 2 k.p.c.).

- zbiór dokumentów elektronicznych w systemie teleinformatycznym dotyczących danej sprawy, udostępniany uprawnionym użytkownikom za pośrednictwem ich kont

- zestaw danych jednoznacznie wskazujący wnoszone pismo, użytkownika je wnoszącego oraz datę wniesienia pisma

- poufne dane do składania podpisu elektronicznego

- zbiór danych w systemie teleinformatycznym udostępniany użytkownikowi

- jawne, niepowtarzalne i przyporządkowane użytkownikowi dane, wykorzystywane przez tę osobę do składania podpisu elektronicznego

- identyfikacja użytkownika na potrzeby uzyskania przez niego, w zakresie posiadanych uprawnień, dostępu do konta

Użytkownik - osoba fizyczna, która jest uprawniona do uwierzytelniania się na danym koncie

- użytkownik komunikujący się z sądem za pomocą przeznaczonego do tego celu własnego oprogramowania

- użytkownik będący radcą prawnym, adwokatem, rzecznikiem patentowym lub radcą Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa

- czynność użytkownika wytwarzającego pismo, powodująca brak możliwości zmiany treści pisma, oraz czynności kolejnych użytkowników oznaczające akceptację treści pisma

Pozew składany za pośrednictwem systemu teleinformatycznego musi być podpisany przez osobę wnoszącą go podpisem elektronicznym w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy o podpisie elektronicznym (tj. danymi w postaci elektronicznej, które wraz z innymi danymi, do których zostały dołączone lub z którymi są logicznie powiązane, służą do identyfikacji osoby składającej podpis elektroniczny).

Podpis elektroniczny dla potrzeb e.p.u. uzyskiwany będzie:

● dla adwokatów i radców prawnych po złożeniu stosownego wniosku za pośrednictwem organów właściwej izby adwokackiej lub okręgowej izby radców prawnych,

● dla podpisujących pozew powodów, osób ich reprezentujących i pełnomocników innych niż radcowie prawni i adwokaci - poprzez system teleinformatyczny,

● dla osób podpisujących pozew za powoda uzyskującego uprawnienie do składania pozwów - poprzez udostępnione mu oprogramowanie po wystąpieniu do sądu prowadzącego e.p.u.

Wnioski adwokatów i radców prawnych o przydzielenie podpisu dostępowego złożone do organu właściwej izby adwokackiej lub okręgowej izby radców prawnych będą przesyłane sądowi prowadzącemu e.p.u. wraz z potwierdzeniem udziału (zrzeszenia) radcy prawnego lub adwokata we właściwej izbie nie później niż po 14 dniach od złożenia wniosku.

Osoba wnosząca pozew w elektronicznym postępowaniu upominawczym obowiązana jest uiścić należną opłatę. W postępowaniu tym nie stosuje się przepisów o zwolnieniu od kosztów sądowych (art. 104a ustawy z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych Dz.U. nr 167, poz. 1398 ze zm.). Płatności dokonywane są wyłącznie drogą elektroniczną (np. kartami bankowymi i kredytowymi, przelewem). System teleinformatyczny będzie identyfikował płatność od konkretnego pozwu.

Wysokość opłaty uzależniona jest od wartości przedmiotu sporu lub przedmiotu zaskarżenia. Stanowi ona 1/4 od 5 proc. tej wartości. Dla przykładu jeśli wartość przedmiotu sporu wynosi 10 tys. zł, opłata ta wyniesie 125 zł. W e.p.u. nie pobiera się natomiast opłat od skargi na orzeczenie referendarza sądowego i od zażalenia.

Sprawy w elektronicznym postępowaniu upominawczym sąd rozpoznaje na posiedzeniu niejawnym, postępowanie to nie wymaga więc osobistej obecności powoda w sądzie. Czynności w elektronicznym postępowaniu upominawczym może wykonywać referendarz sądowy (art. 353¹ par. 2 k.p.c.). W postępowaniu w sprawach e.p.u. dla potrzeb wydania nakazu zapłaty stosuje się przepisy o postępowaniu upominawczym z odrębnościami wynikającymi z rozdziału o e.p.u. Nie stosuje się przepisów szczególnych o innych postępowaniach odrębnych, w których sprawy te mogłyby być rozpoznawane (art. 505²⁸ oraz 505²⁹ k.p.c.).

W trakcie całego postępowania w e.p.u. strony mają pełny wgląd do akt postępowania prowadzonych w ich sprawie. Powód dla uzyskania wglądu do akt swojej sprawy będzie posługiwał się podpisem elektronicznym (wydanym na potrzeby e.p.u.). Pozwany będzie posiadał stosowny identyfikator przesłany mu wraz z odpisem pozwu i nakazu zapłaty.

Dokument z akt sprawy prowadzonej w e.p.u., uzyskany za pośrednictwem systemu teleinformatycznego opatrzony jest kodem pozwalającym na dostęp do dokumentu zawartego w sądowym systemie informatycznym (za pośrednictwem ogólnodostępnych sieci informatycznych w celu zapewnienia możliwości sprawdzenia autentyczności). Dokument taki nie wymaga podpisu i pieczęci.

W miejsce pieczęci i podpisu zamieszczony będzie kod.

Doręczeń powodowi dokonuje się za pośrednictwem systemu teleinformatycznego obsługującego elektroniczne postępowanie upominawcze (doręczenie elektroniczne), a pozwanemu, gdy ten wyrazi zgodę na taki sposób doręczania. Doręczenie elektroniczne następuje z chwilą zapoznania się z pismem przez adresata, a w przypadku jego nieodczytania uznaje się je za doręczone z upływem 14 dni od dostarczenia w sposób umożliwiający zapoznanie się z jego treścią adresatowi.

Pozew w e.p.u. może być kierowany przez podmioty zagraniczne. Może być kierowany także przeciwko pozwanym będącymi podmiotami zagranicznymi - jeśli doręczenie nakazu może nastąpić w kraju. W e.p.u. nie stosuje się bowiem doręczeń zagranicznych. Jeśli doręczenie nakazu nie może nastąpić w kraju - sąd uchyla nakaz zapłaty i umarza elektroniczne postępowanie upominawcze. Poucza ponadto o możliwości wniesienia powództwa do sądu właściwego.

Nakaz zapłaty powinien być wydany w ciągu kilku dni roboczych i wysłany pozwanemu. Pozwany może wnieść sprzeciw, dokonując wyboru sposobu komunikacji z sądem prowadzącym e.p.u. Może złożyć go albo w formie tradycyjnej (papierowej), albo za pośrednictwem systemu teleinformatycznego. Dla potrzeb identyfikacji pozwanego wykorzystany będzie właściwy kod sprawy zamieszczony na odpisie nakazu zapłaty. Pozwany, otrzymując odpis nakazu otrzyma także dostęp (wraz z pouczeniem) o możliwości i sposobie złożenia sprzeciwu. Przy wnoszeniu sprzeciwu nie przedstawia się zarzutów, okoliczności faktycznych i dowodów na ich potwierdzenie. W razie prawidłowego wniesienia sprzeciwu nakaz zapłaty traci w całości moc, a sąd przekazuje sprawę do sądu właściwości ogólnej pozwanego (art. 505³⁶ par. 1 k.p.c.).

Prawomocny nakaz zapłaty wydany w elektronicznym postępowaniu upominawczym i znajdujący się w systemie informatycznym jest tytułem egzekucyjnym. Postępowanie klauzulowe także przebiega w formie elektronicznej. Nakazowi zapłaty wydanemu w e.p.u. sąd nadaje klauzulę wykonalności w postaci elektronicznej w sposób określony w (art. 783 par. 4 k.p.c.).

Podstawową zmianą, w stosunku do tradycyjnego postępowania przy nadawaniu klauzuli wykonalności prawomocnemu orzeczeniu sądu jest zasada niewysyłania wnioskodawcy (powodowi) odpisu orzeczenia z zamieszczoną na nim klauzulą wykonalności (w postaci skróconego postanowienia sądu). W e.p.u. elektroniczny tytuł wykonawczy znajduje się w systemie informatycznym sądu prowadzącego elektroniczne postępowanie upominawcze. Przyjęte zasady powodują konieczność rozwiązania problemu posłużenia się skutecznie tytułem wykonawczym uzyskanym poprzez zaopatrzenie prawomocnego nakazu zapłaty w e.p.u. (jako tytułu egzekucyjnego), w klauzulę wykonalności.

Rozwiązaniem jest, (w zależności od wyboru powoda-wierzyciela):

1) złożenie wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego za pośrednictwem systemu teleinformatycznego. Wniosek o wszczęcie egzekucji na podstawie elektronicznego tytułu wykonawczego może być złożony do wybranego komornika także za pośrednictwem systemu informatycznego. (art. 797 par. 2 k.p.c.). W tym wypadku system teleinformatyczny dołączy do wniosku o wszczęcie postępowania egzekucyjnego właściwe dane identyfikacyjne komornika sądowego i przypisany mu wcześniej dostęp celem weryfikacji treści i formy tytułu wykonawczego.

2) uzyskanie tytułu wykonawczego w trybie uzyskiwania opisów z akt sprawy.

Wierzyciel, nie będąc zobligowany do wykorzystania trybu opisanego w pkt 1, może złożyć wniosek w postaci tradycyjnej (papierowej). W takiej sytuacji do wniosku będzie załączony jedynie wydruk weryfikacyjny tytułu wykonawczego. Wszczynając egzekucję na podstawie elektronicznego tytułu wykonawczego, komornik zobowiązany jest do zweryfikowania treści dołączonego mu odpisu z elektronicznym tytułem wykonawczym znajdującym się w systemie informatycznym oraz zaznaczenia w tym systemie faktu prowadzenia egzekucji na podstawie tego tytułu (art. 797 par. 3 k.p.c.).

Dokonując weryfikacji tytułu wykonawczego pochodzącego z e.p.u., komornik zaznaczy za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, że na podstawie konkretnego tytułu egzekucyjnego prowadzi (do konkretnej sygnatury) postępowanie egzekucyjne. Sąd prowadzący e.p.u. będzie mógł wydać, na zasadach ogólnych, dalsze tytuły wykonawcze, a także nadać klauzulę wykonalności na rzecz lub przeciwko osobie trzeciej. Informacje o tych orzeczeniach znajdą się w elektronicznych aktach.

@RY1@i02/2010/007/i02.2010.007.087.0004.101.jpg@RY2@

Jak złożyć e-pozew

Teresa Siudem

teresa.siudem@infor.pl

 

Ustawa z 9 stycznia 2009 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2009 r. nr 26, poz. 156).

Rozporządzenie ministra sprawiedliwości z 18 grudnia 2009 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie sposobu uiszczania opłat sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. z 2009 r. nr 221, poz 1747).

Rozporządzenie ministra sprawiedliwości z 28 grudnia 2009 r. w sprawie sposobu wnoszenia pism procesowych drogą elektroniczną w elektronicznym postępowaniu upominawczym (Dz.U. z 2009 r. nr 226, poz. 1832).

Rozporządzenie ministra sprawiedliwości z 28 grudnia 2009 r. w sprawie trybu doręczeń elektronicznych w elektronicznym postępowaniu upominawczym (Dz.U. z 2009 r. nr 226, poz. 1831).

Rozporządzenie ministra sprawiedliwości z 28 grudnia 2009 r. w sprawie trybu zakładania konta oraz sposobu posługiwania się podpisem elektronicznym w elektronicznym postępowaniu upominawczym (Dz.U. z 2009 r. nr 226, poz. 1830).

Rozporządzenie ministra sprawiedliwości z 28 grudnia 2009 r. w sprawie czynności sądu związanych z nadawaniem klauzuli wykonalności orzeczeniu sądowemu wydanemu w elektronicznym postępowaniu upominawczym (Dz.U. z 2009 r. nr 226, poz. 1833).

Rozporządzenie ministra sprawiedliwości z 23 grudnia 2009 r. w sprawie szczegółowych czynności Krajowej Rady Komorniczej oraz szczegółowych czynności komornika związanych z egzekucją prowadzoną na podstawie elektronicznego tytułu wykonawczego (Dz.U. z 2009 r. nr 224, poz. 1805).