Kiedy można cofnąć pozwolenie na broń

Policja zobowiązana jest do cofnięcia pozwolenia na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, została skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za nieumyślne przestępstwo:

● przeciwko życiu i zdrowiu,

● przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji popełnione w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego albo gdy sprawca zbiegł z miejsca zdarzenia.

W powyższych sytuacjach zachodzi uzasadniona obawa, że osoba taka może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Policja, ustalając tę okoliczność, nie musi jednak udowodniać, że faktycznie posiadacz pozwolenia na broń posłuży się nią lub jej użyje. Wystarczające jest samo domniemanie takiego zachowania, którego podstawą może być skazanie lub podejrzenie (oskarżenie) o popełnienie przestępstwa.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 17 maja 2011 r. (II OSK 855/10, www.orzeczenia.nsa.gov.pl) wyjaśnił, że samo skazanie bądź też toczące się postępowanie o popełnienie przestępstwa czy wykroczenia nie stanowi samodzielnej przesłanki do cofnięcia pozwolenia na broń. Konieczne jest stwierdzenie, że posiadacz broni zalicza się do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Taką ocenę może uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby (np. uprzednia karalność, nadużywanie alkoholu, stosowanie przemocy, popełnienie czynów nagannych), jak również cechy osobowe sprawcy (np. konfliktowość, brak opanowania, porywczość). W takiej sytuacji niezbędnym warunkiem cofnięcia pozwolenia na broń jest wykazanie związku przyczynowego pomiędzy popełnieniem przez skarżącego danego przestępstwa a uzasadnioną obawą użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego.

Rozpatrywana przez NSA sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na broń osobie, która spowodowała kolizję drogową, prowadząc pojazd mechaniczny bez dokumentów uprawniających do jego prowadzenia i dopuszczenia do ruchu. NSA uznał, że osoba, która prowadzi pojazd mechaniczny bez stosownych uprawnień, jest osobą wykazującą lekceważący stosunek do prawa. NSA podkreślił, że tego rodzaju zachowanie (kolizje drogowe) często wywołują tragiczne skutki (w postaci śmierci i kalectwa ludzi) oraz szkody majątkowe. Dlatego, zdaniem sądu, w takim przypadku nawet jednorazowe, nieodpowiedzialne zachowanie osoby mającej pozwolenie na broń może uzasadniać obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego.

Osoba, której cofnięto pozwolenie na broń, musi w terminie 7 dni od dnia otrzymania ostatecznej decyzji o cofnięciu tego pozwolenia zwrócić dokumenty potwierdzające legalność posiadania broni i amunicji do właściwego organu policji.

leszek.jaworski@infor.pl

Art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz.U. z 2004 r. nr 52, poz. 525 z późn. zm.).