Jakie skutki powoduje umorzenie śledztwa wobec funkcjonariusza

Czytelnik jest funkcjonariuszem Straży Granicznej. Wobec niego zostało wszczęte przez prokuratora śledztwo. Czyn ten podlegał także odpowiedzialności dyscyplinarnej. Śledztwo zostało umorzone wobec niepopełnienia zarzucanego czynu. Przełożony funkcjonariusza, nie dokonując wcześniej żadnych czynności, umorzył postępowanie dyscyplinarne. W uzasadnieniu decyzji powołał się na przedawnienie karalności.

- Czy procedura dyscyplinarna powinna być umorzona - pyta pan Edmund z województwa podlaskiego.

W wyroku z 24 września 2010 r. WSA w Warszawie (II SA/Wa 293/10, niepubl.) stwierdził, że celem postępowania dyscyplinarnego jest ustalenie, czy czyn, za który funkcjonariusz ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną, został popełniony i czy obwiniony jest jego sprawcą. W tej sytuacji organ w pierwszej kolejności powinien zbadać, czy istotnie doszło do popełnienia czynu, wyjaśniając wszechstronnie okoliczności sprawy. Zgodnie bowiem z par. 12 ust. 1 rozporządzenia ministra spraw wewnętrznych i administracji z 28 czerwca 2002 r. w sprawie przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy Straży Granicznej nie wszczyna się postępowania dyscyplinarnego, jeżeli czynności wyjaśniające nie potwierdziły popełnienia czynu, za który funkcjonariusz ponosi odpowiedzialność. Organ, wszczynając więc postępowanie dyscyplinarne, nie dokonując żadnych swoich ustaleń, a następnie je umarzając z powodu przedawnienia karalności, doprowadza do sytuacji, w której funkcjonariusz pozbawiony jest jakiejkolwiek możliwości obrony i wykazania swojej niewinności.

WSA uznał, że wydanie postanowienia o umorzenie postępowania jest w takiej sytuacji przedwczesne. Organ musi bowiem samodzielnie ocenić zachowanie funkcjonariusza, czy doszło do naruszenia przez niego dyscypliny służbowej. Podkreślono, że dla obwinionego istotne jest stwierdzenie jego niewinności. Czym innym jest bowiem przedawnienie karalności czynu. Z powyższym wyrokiem nie zgodził się komendant straży granicznej i złożył skargę kasacyjną. Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 8 kwietnia 2011 r. (I OSK 2093/10) uznał zgłoszone zarzuty za nieuzasadnione i oddalił skargę.

Funkcjonariusz straży granicznej ponosi odpowiedzialność dyscyplinarną za popełnione przestępstwa i wykroczenia niezależnie od odpowiedzialności karnej

leszek.jaworski@infor.pl

Par. 12 ust. 1 rozporządzenie ministra spraw wewnętrznych i administracji z 28 czerwca 2002 r. w sprawie przeprowadzania postępowania dyscyplinarnego wobec funkcjonariuszy Straży Granicznej (Dz. U. nr 118, poz. 1015 z późn. zm.).

Wyrok NSA z 8 kwietnia 2011 r., I OSK 2093/10, niepublikowany.