Jaką karę dyscyplinarną może wymierzyć policjantowi jego przełożony

Czytelnik jest policjantem. Jego bezpośredni przełożony polecił mu w najbliższym czasie udać się do pokrzywdzonego w celu przyjęcia do protokołu ustnej skargi o przestępstwie ściganym z oskarżenia prywatnego. Po dwóch dniach wobec funkcjonariusza zostało wszczęte postępowanie karne. Został on ukarany karą nagany.

- Czy w sytuacji, gdy przełożony nie podał mi konkretnego terminu wykonania polecenia, zasadne było ukaranie mnie naganą - pyta pan Józef z województwa małopolskiego.

Zgodnie z art. 132 ust. 3 pkt 1 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji naruszeniem dyscypliny służbowej jest w szczególności odmowa wykonania albo niewykonanie rozkazu lub polecenia przełożonego, względnie organu uprawnionego na podstawie ustawy do wydawania poleceń policjantom. Polecenie służbowe traktować należy jako ustne lub pisemne zlecanie pracownikowi konkretnych obowiązków lub czynności do wykonania.

NSA w wyroku podkreślił, że polecenie wydane musi być w sposób jasny, czytelny i niebudzący wątpliwości. Dotyczy to również terminu jego wykonania. Wyrok ten dotyczył skierowania na badania lekarskie, ale poglądy w nim wyrażone można odnieść również do powyższej opisanej sprawy. Wobec tego należy stwierdzić, że polecenie udania się - w najbliższym czasie - do pokrzywdzonego w celu przyjęcia do protokołu ustnej skargi o przestępstwie nie spełnia koniecznych wymogów.

NSA wyjaśnił również, że w przypadku niewykonania polecenia służbowego w strukturach o zaawansowanym stopniu hierarchizacji, przy odpowiedzialności dyscyplinarnej w sytuacji, w której dochodzi do przewinienia służbowego, nie ma znaczenia, czy działanie lub zaniechanie danej osoby było zamierzone, czy też nie. Istotny jest fakt popełnienia przewinienia służbowego. Odnośnie do katalogu kar dyscyplinarnych stwierdzono, że reguluje go art. 134 ustawy. Z przepisu tego nie wynika, za jakie przewinienia stosowany jest poszczególny rodzaj kary, co oznacza, że wymierzające ją organy dokonują gradacji zgodnie z własnym uznaniem. Uznaniowość nie oznacza dowolności, w związku z czym organ obowiązany jest dokładnie umotywować rodzaj zastosowanej kary, uwzględniając przy jej wymierzaniu wszystkie okoliczności przemawiające za i przeciw jej wymierzeniu.

leszek.jaworski@infor.pl

Art. 132 i 134 ustawy z 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2007 r. nr 43, poz. 277 z późn. zm.).

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 marca 2011 r., I OSK 1556/10, niepublikowany.