Odprowadzanie ścieków: sąd nie musi stosować niekonstytucyjnego przepisu

Żaden przepis ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę nie przewiduje możliwości rozliczeń za odprowadzanie ścieków według jednostki pomiarowej metr kwadratowy powierzchni zanieczyszczonej, a tylko według jednostki objętości metr sześcienny.

Rada miasta podjęła uchwałę w sprawie zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków. Określa ona sposób obliczania opłaty za odprowadzane ścieki przy zastosowaniu jednostki: "w zł za 1 m2 powierzchni zlewnej/miesiąc". Spółka akcyjna wniosła skargę na uchwałę w sprawie zatwierdzenia taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków w części dotyczącej opłat za odprowadzanie ścieków opadowych lub roztopowych. W uzasadnieniu skarżąca spółka wskazała, że sposób obliczania opłat uregulowany został w ustawie z 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t.j. Dz.U. z 2006 r. nr 123, poz. 858 z późn. zm.; dalej: ustawa). Zgodnie z art. 27 ust. 4 i 5 ustawy ilość odprowadzanych ścieków ustala się na podstawie wskazań urządzeń pomiarowych. W razie ich braku ilość odprowadzanych ścieków ustala się na podstawie umowy, o której mowa w art. 6 ust 1 ustawy, jako równą ilości wody pobranej lub określonej w umowie. Warszawski Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zaskarżona uchwała jest niezgodna z prawem.

Z definicji ścieków określonej w par. 2 pkt 10 rozporządzenia ministra budownictwa z 28 czerwca 2006 r. w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryf oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków (Dz.U. nr 127, poz. 886) wynika, że odbiorca usługi jest zobowiązany zapłacić przedsiębiorstwu wodociągowo-kanalizacyjnemu za 1 metr sześcienny odprowadzonych ścieków z powierzchni o trwałej nawierzchni, z której odprowadzane są ścieki opadowe i roztopowe kanalizacją deszczową. W par. 5 pkt 3 rozporządzenia określono, co powinna zawierać taryfa przyjęta do obliczenia rozliczenia z odbiorcami za ilość odprowadzonych ścieków, wskazując za podstawę cenę za metr sześcienny. Natomiast w par. 2 pkt 10 oraz par. 5 pkt 4 rozporządzenia wprowadzono również regulacje pozwalające obliczyć cenę za odprowadzone ścieki jednostką miary powierzchni zanieczyszczonej.

W ocenie sądu zapis ten jest jednak niekonstytucyjny, ponieważ wykracza poza treść delegacji ustawowych zawartych w ustawie o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę. Jeżeli więc sąd orzekający stwierdzi niekonstytucyjność aktu niższej niż ustawa rangi, może odmówić jego zastosowania w konkretnej sprawie. Odprowadzanie ścieków odbywa się zgodnie z treścią art. 6 ust. 1 ustawy na podstawie pisemnej umowy o odprowadzanie ścieków zawartej między przedsiębiorstwem wodociągowo-kanalizacyjnym a odbiorcą usług. Zasadą jest, że ilość odprowadzanych ścieków ustala się na podstawie wskazań urządzeń pomiarowych (art. 27 ust. 4 ustawy). Natomiast w razie ich braku ilość odprowadzonych ścieków ustala się jako równą ilość wody pobranej lub określonej w umowie (art. 27 ust. 5 ustawy). Skoro zawarte w art. 27 ustawy zasady dokonywania rozliczeń nie przewidują w ogóle możliwości rozliczeń przy uwzględnieniu jednostki pomiarowej ilości ścieków za metr kwadratowy powierzchni, to niezgodne z konstytucją było określenie takich zasad w rozporządzeniu wykonawczym. We wskazanych przepisach rozporządzenia nie tylko dokonano regulacji wykraczającej poza zakres wynikający z delegacji ustawowej, lecz także dokonano nieuprawnionej rozszerzającej interpretacji tej delegacji. Sąd stwierdził niezgodność uchwały z prawem, ponieważ zgodnie z art. 94 ust. 2 ustawy z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 594) nie stwierdza się nieważności uchwały organu gminy po upływie jednego roku od dnia jej podjęcia.

z 2 sierpnia 2013 r., sygn. akt IV SA/Wa 307/13

Podsumowanie

Przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne określa taryfy na jeden rok. Podlegają one zatwierdzeniu w drodze uchwały rady gminy.