Co należy ujawnić w oświadczeniu majątkowym

Przed tygodniem przedstawiliśmy tabelę informującą kto, kiedy i w jakim zakresie musi przedstawiać oświadczenia majątkowe. Okazało się, że to za mało, bo określone przepisami pojęcia są bardzo pojemne i nie wszyscy wiedzą, co się dokładnie pod nimi kryje. Dziś pierwsza część wyjaśnień.

Pieniądze w każdej formie

W oświadczeniu majątkowym muszą się znaleźć tzw. zasoby finansowe. W praktyce oznacza to, że osoba wypełniająca taki dokument musi w nim ujawnić zarówno gotówkę, jak i pieniądze zgromadzone na rachunkach bankowych, lokatach bankowych, pieniądze powierzone funduszom inwestycyjnym. W oświadczeniu należy uwzględnić zarówno środki zgromadzone w walucie polskiej, jak i obcej, posiadane w kraju i za granicą.

W punkcie tym należy podać także posiadane papiery wartościowe, czyli m.in. akcje, obligacje, kwity depozytowe.

Mieszkania i domy

Niezbędne jest wyliczenie wszystkich nieruchomości będących w posiadaniu osoby składającej oświadczenie. Pod pojęciem posiadacza rozumie się użytkownika wieczystego oraz właściciela nieruchomości. Posiadaczem jest także najemca, dzierżawca, użytkownik lub osoba mająca inny tytuł do nieruchomości. I dlatego niezbędne jest wskazanie, czy to jest własność, własność małżeńska, współwłasność, własność małżonka, własność spółdzielcza, komunalne prawo do lokalu, lokatorskie prawo do lokalu, dzierżawa, najem czy umowa użyczenia.

Ujawnienie prawa własności nieruchomości obejmuje także współwłasność (łączną i w częściach ułamkowych). Aby nie było żadnych wątpliwości, osoba składająca oświadczenie majątkowe ma obowiązek opisania, czy dana nieruchomość wchodzi w skład majątku wspólnego małżonków, czy stanowi majątek osobisty osoby składającej oświadczenie majątkowe. Należy pamiętać, że w przypadku posiadania gospodarstwa rolnego określa się jego rodzaj. Niezbędne jest także wyliczenie posiadanych działek budowlanych, rolnych, rekreacyjnych oraz znajdujących się na nich budynków. Jeśli na działkach tych są jeziora, stawy, grunty leśne, nieużytki, to także muszą być wyszczególnione. Podając wartość nieruchomości, należy oprzeć się na własnym jej oszacowaniu, uwzględniając jednak ceny rynkowe. W sytuacji kiedy osoba będąca posiadaczem tej nieruchomości nie osiąga z tego tytułu żadnych dochodów, nie może zapomnieć o wpisaniu zera w odpowiedniej rubryce. Pozostawienie pustej może bowiem oznaczać, że osoba składająca oświadczenie po prostu zapomniała wpisać dane. Podobnie jest w przypadku podawania adresu, pod którym znajduje się nieruchomość. Z wpisu musi jasno wynikać jej lokalizacja. W przypadku wpisania określonej nieruchomości nie należy pozostawiać żadnej rubryki pustej. (np. dotyczącej tytułu prawnego czy wartości). Należy też pamiętać, żeby dokładne adresy poszczególnych nieruchomości podawać w tych wszystkich miejscach w formularzach, w których jest to wymagane. Jak udało się ustalić DGP, większość błędów popełnianych przy wypełnianiu oświadczenia wynika z niedokładności, jak również z tego powodu, iż składający oświadczenie nie porównuje danych, jakie podał w oświadczeniu za poprzedni rok. Może się bowiem okazać, że działka lub mieszkanie ujawnione we wcześniejszych oświadczeniach raz są mniejsze, a raz większe.

Nabycie w drodze przetargu

Ujawnienie informacji o zakupie od Skarbu Państwa, innej państwowej osoby prawnej, jednostki samorządu terytorialnego, ich związków lub od komunalnej osoby prawnej mienia jest niezbędne w sytuacji, kiedy zostało ono wystawione na sprzedaż w drodze przetargu. W takiej sytuacji w oświadczeniu obowiązkowo należy opisać mienie, wpisać datę nabycia (dzień, miesiąc, rok) oraz podmiot, od którego mienie nabyto. Okazuje się, że najczęstszym błędem popełnianym przez urzędników jest brak dokładnej daty nabycia mienia.

Składniki mienia ruchomego

Niezwykle ważną sprawą jest ujawnienie mienia ruchomego. Do tej grupy zaliczone są prawa do m.in. samochody, motocykle, samochody ciężarowe, maszyny rolnicze, jachty, łodzie itp. Do składników mienia ruchomego należą ponadto zwierzęta. Należy pamiętać, że w przypadku pojazdów mechanicznych należy podać markę, model i rok produkcji. W oświadczeniu należy ujawnić jedynie składniki mienia ruchomego o wartości powyżej 10 tys. zł. Wartość poszczególnych przedmiotów należy określić według kryteriów rynkowych. Ponieważ takie oszacowanie jest dokonywane przez osobę składającą oświadczenie i jedynie na potrzeby tego oświadczenia, wskazane jest określenie wartości rzeczy w przybliżeniu.

Kredyty i pożyczki

W oświadczeniu majątkowym konieczne jest także ujawnienie zobowiązań pieniężnych o wartości powyżej 10 tys. zł. W praktyce oznacza to, że osoba wypełniająca taki dokument musi podać informacje o kredytach i pożyczkach zaciągniętych w bankach i innych instytucjach oszczędnościowo-kredytowych, od osób prywatnych oraz pozostałe (np. pożyczki z zakładu pracy). Niezbędne jest także podanie, na jakich warunkach zostały one udzielone (wobec kogo, w związku z jakim zdarzeniem). Jeżeli osoba zaciąga kilka kredytów, należy określić ich wysokość i warunki, na jakich zostały zaciągnięte każdy z osobna, a nie w łącznej wysokości. Należy także pamiętać, że w przypadku zaciągnięcia zobowiązania pieniężnego od osoby fizycznej, także należy to uwzględnić w składanym oświadczeniu.

UWAGA!

Podanie nieprawdy w oświadczeniu majątkowym powoduje odpowiedzialność na podstawie art. 233 par. 1 kodeksu karnego

Bożena Wiktorowska

bozena.wiktorowska@infor.pl