Gminy muszą przeciwdziałać domowej przemocy

Trybunał Konstytucyjny nie rozpatrzy wniosku Zakopanego dotyczącego konieczności zakładania przez samorządy zespołów interdyscyplinarnych i realizacji procedury niebieska karta. 1 kwietnia na posiedzeniu niejawnym umorzył postępowanie w tej sprawie.

Radni Zakopanego zaskarżyli w 2012 r. część przepisów ustawy z 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie (Dz.U. nr 180, poz. 1493 ze zm.). Kwestionowali wymóg tworzenia gminnego systemu przeciwdziałania domowej przemocy, zakładania zespołów interdyscyplinarnych oraz odbierania przez pracowników socjalnych (wspieranych przez policję i służbę zdrowia) dzieci bitych przez rodziców.

Zdaniem radnych budowanie przez władze publiczne systemu powołanego do administracyjnego nadzoru nad rodziną narusza jej autonomię i podmiotowość. We wniosku wskazywali też, że zespoły interwencyjne, w skład których wchodzą przedstawiciele służb należących do administracji rządowej i organizacji pozarządowych, są gremiami niefachowymi, niespójnymi i poddanymi niejasnym procedurom, a działają w imieniu i na koszt gminy. Ponadto w opinii radnych działania związane z przeciwdziałaniem domowej przemocy jako zadanie własne gminy nie mają związku z zaspokajaniem potrzeb wspólnoty samorządowej.

TK nie podzielił tych zarzutów. Uznał, że wniosek nie spełnia wymogów wynikających z art. 32 ust. 1 ustawy z 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz.U. nr 102, poz. 643 ze zm.). Sędziowie stwierdzili, że rada miasta nie sformułowała zarzutów oraz uzasadnienia w odniesieniu do konkretnych przepisów ustawy przeciwprzemocowej, ale potraktowała je jako zbiór regulacji składający się na jedno zadanie publiczne.

Zdaniem trybunału radni nie przedstawili żadnych dowodów na poparcie zarzutu o niefachowości i niejasnych zasadach działania zespołów interdyscyplinarnych. Podobnie było w przypadku wskazania, że pracownik socjalny, interweniując w ochronie bitego dziecka, wykonuje faktycznie czynności policyjne i stosuje przymus bezpośredni. TK zwrócił dodatkowo uwagę, że przepisy ustawy nie dają pracownikowi takich kompetencji.

- Nie otrzymaliśmy jeszcze informacji z trybunału o umorzeniu postępowania, dlatego z dalszymi krokami w tej sprawie poczekamy, aż dotrze do nas pisemne uzasadnienie. W naszej ocenie wniosek był jednak jasny i klarowny, dlatego zastrzeżenia TK budzą zdziwienie - uważa Jerzy Zacharko, przewodniczący rady miasta Zakopane.

Nie wiadomo też, czy w związku z umorzeniem postępowania rada przyjmie w końcu gminny program przeciwdziałania przemocy w rodzinie. Był on wnoszony pod jej obrady przez burmistrza już kilkukrotnie, ale do tej pory odmawiała ona jego przyjęcia.

Ważne

Pracownik socjalny po odebraniu krzywdzonego dziecka może je umieścić u jego rodziny, w rodzinie zastępczej lub placówce opiekuńczo-wychowawczej

Michalina Topolewska

michalina.topolewska@infor.pl

ORZECZNICTWO

Postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 1 kwietnia 2014 r., sygn. akt K 42/12. www.serwisy.gazetaprawna.pl/orzeczenia