Nawet dwóch rzeczników w urzędzie

W administracji rządowej pracownik lub urzędnik, który naruszył swoje obowiązki służbowe, podlega odpowiedzialności dyscyplinarnej. Takie postępowanie musi być wszczęte przez dyrektora generalnego najpóźniej po upływie trzech miesięcy od dnia, w którym uzyskał on informacje, że członek korpusu służby cywilnej mógł dopuścić się naruszenia obowiązków służbowych. Jeżeli członek korpusu służby cywilnej z powodu nieobecności w pracy nie ma możliwości złożenia wyjaśnień, bieg trzymiesięcznego terminu nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu do dnia jego stawienia się do pracy.

Postępowanie nie może być też wszczęte po upływie dwóch lat od zdarzenia stanowiącego naruszenie obowiązków. Jeżeli czyn członka korpusu służby cywilnej zawiera znamiona przestępstwa, przedawnienie następuje nie wcześniej niż przedawnienie przewidziane w przepisach kodeksu karnego. Natomiast karalność przewinienia dyscyplinarnego ustaje ostatecznie po upływie czterech lat od jego popełnienia. Karami wobec pracowników i urzędników służby cywilnej jest upomnienie, nagana, obniżenie wynagrodzenia do 25 proc. przez okres trwający do sześciu miesięcy oraz zwolnienie dyscyplinarne. Dodatkowo urzędnik służby cywilnej może zostać ukarany obniżeniem stopnia służbowego czy pozbawieniem możliwości awansu przez dwa lata.

Sprawy dyscyplinarne członków korpusu służby cywilnej rozpatrywane są w I instancji przez komisję dyscyplinarną, a w II przez wyższą komisję dyscyplinarną.

Przed wejściem w życie nowej ustawy o służbie cywilnej komisja dyscyplinarna była powoływana przez szefa KPRM dla co najmniej trzech urzędów. Obecnie jest ona powoływana w każdym urzędzie przez dyrektora generalnego. Wszyscy członkowie komisji dyscyplinarnej są wybierani spośród członków korpusu służby cywilnej. W postępowaniu dyscyplinarnym urząd reprezentuje rzecznik dyscyplinarny, który powoływany jest spośród członków korpusu służby cywilnej zatrudnionych w danym urzędzie.

Nowa ustawa o służbie cywilnej wprowadziła też możliwość powoływania w urzędzie zastępcy rzecznika dyscyplinarnego. Jego powołanie przez dyrektora generalnego może nastąpić wyłącznie w uzasadnionych przypadkach. Podejmując decyzję o powołaniu zastępcy rzecznika, dyrektor generalny bierze pod uwagę liczbę spraw dyscyplinarnych w urzędzie. Aby zasiadać w komisji dyscyplinarnej lub zostać rzecznikiem, trzeba posiadać wyższe wykształcenie oraz doświadczenie zawodowe niezbędne dla właściwego wykonywania obowiązków członka komisji.