Brak uzasadnienia prawnego uniemożliwia skuteczne odwołanie

Jeżeli decyzja o pozwoleniu na budowę nie wykazuje żadnej sprzeczności z przepisami prawa, w tym - ustawy Prawo budowlane, to spowodowane realizacją inwestycji dolegliwości dla otoczenia nie mogą być zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich.

Starosta, uwzględniając wniosek przedsiębiorcy, udzielił mu pozwolenia na przebudowę budynku mieszkalno-usługowego na dom pogrzebowy i zatwierdził projekt budowlany. Następnie wojewoda po rozpoznaniu odwołania jednego z sąsiadów przedsiębiorcy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu stwierdził, że rozpatrywany wniosek spełnia wszystkie wymagane prawem wymogi, co powoduje, iż brak jest podstaw do odmowy wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę sąsiada inwestora. W uzasadnieniu wyroku wskazał, że projektowana przebudowa istniejącego budynku mieszkalno-usługowego na dom pogrzebowy jest zgodna z planem zagospodarowania przestrzennego. WSA podniósł, że poza jego kontrolą pozostaje okoliczność, czy strona skarżąca zostanie narażona na straty spowodowane obniżeniem wartości działki z uwagi na określoną inwestycję w sąsiedztwie w postaci domu pogrzebowego, gdyż przepisy k.p.a. ani też prawa budowlanego nie chronią interesów faktycznych. Skargę kasacyjną od wyroku złożyła sąsiadka inwestora.

NSA oddalił skargę kasacyjną. Za niezasadny uznał zarzut naruszenia przez sąd I instancji art. 140 k.c. w zw. z art. 1 ust. 2 pkt 7 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym i art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego. Zgodnie z art. 140 k.c. korzystanie przez właściciela z rzeczy (nieruchomości) zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem jego prawa, jest możliwe w granicach określonych przez ustawy i zasady współżycia społecznego. NSA podkreślił, że ochrona wynikająca z treści art. 140 k.c. w takiej samej części dotyczy osób trzecich w stosunku do osoby inwestora, jak również samego inwestora. Zarówno sąsiedzi inwestora, jak i on sam, mają prawo do korzystania ze swojej nieruchomości, zgodnie ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem swego prawa. Ponadto NSA zauważył, że w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, iż dla oceny, czy nie zostały naruszone uzasadnione interesy osób trzecich w rozumieniu art. 5 prawa budowlanego, koniecznym jest ustalenie, czy wzniesienie danego obiektu budowlanego, a także jego przebudowa, odpowiada normom prawa budowlanego, warunkom techniczno-budowlanym i czy planowana inwestycja nie powoduje pogorszenia warunków sanitarnych oraz uciążliwości dla otoczenia. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, o której mowa w art. 5 prawa budowlanego, obejmuje bowiem szeroki zakres badania oddziaływania jednej nieruchomości na sąsiednie działki budowlane, a wyliczenie zawarte w art. 5 ust. 9 prawa budowlanego ma charakter jedynie przykładowy. Równocześnie NSA wskazał, że zasada ochrony interesów osób trzecich podlega ograniczeniom wynikającym z ustaw, w tym m.in. prawa budowlanego. Jeżeli więc decyzja o pozwoleniu na budowę (bądź decyzja o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych) nie wykazuje żadnej sprzeczności z powyższymi wymogami, to spowodowane realizacją inwestycji dolegliwości dla otoczenia nie mogą zostać zakwalifikowane jako naruszające uzasadnione interesy osób trzecich.

Szczepan Borowski

asystent sędziego NSA