Kiedy odebranie psa jest uzasadnione

Zwierzę może być odebrane właścicielowi w przypadku znęcania się nad nim. Zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (dalej ustawa) przez znęcanie się nad zwierzętami należy rozumieć zadawanie albo świadome dopuszczenie do zadawania bólu lub cierpień, a w szczególności utrzymywanie zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywanie ich w stanie rażącego niechlujstwa oraz w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji.

Pozostałe przypadki świadczące o znęcaniu się nad zwierzęciem określa art. 6 ust. 2 pkt 1 - 15 ustawy. Przypadki te uzasadniają czasowe odebranie zwierzęcia właścicielowi lub opiekunowi.

Podstawą tych czynności jest decyzja wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia. Decyzja ta podejmowana jest z urzędu lub na wniosek policji, lekarza weterynarii lub upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt.

Przekazanie zwierzęcia następuje za zgodą podmiotu, któremu zwierzę ma być przekazane. Podmiotem tym może być w szczególności schronisko dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę domowe lub laboratoryjne. Koszty transportu, utrzymania i koniecznego leczenia odebranych zwierząt ponosi ich dotychczasowy właściciel lub opiekun.

W sytuacjach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu, zwierzę może być odebrane bez wcześniejszego podjęcia powyższej decyzji. O tym policjant, a także upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej musi zawiadomić wójta (burmistrza, prezydenta miasta). Tylko w tych szczególnych sytuacjach możliwe jest natychmiastowe odebranie zwierzęcia.

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 9 lutego 2011 r. (II OSK 263/10, http://orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazał, że w tym przypadku decyzja wójta zapada, gdy zwierzę zostało już faktycznie odebrane. Mimo że w chwili jej wydawania zwierzę nie przebywa już u swojego właściciela, to organ, prowadząc postępowanie i wydając decyzję, orzeka o czasowym odebraniu zwierzęcia, jeżeli spełnione są przesłanki określone w przepisie art. 7 ust. 3 ustawy. Postępowanie to nie może się ograniczać wyłącznie do akceptacji czynności faktycznych podmiotu, który jest upoważniony do fizycznego wcześniejszego odebrania zwierzęcia.

Wójt musi w sposób wyczerpujący i pełny ustalić stan faktyczny sprawy, a następnie dokonać jego prawnej oceny. Od decyzji wójta właścicielowi przysługuje odwołanie do samorządowego kolegium odwoławczego, a następnie skarga do sądu administracyjnego.

Zwierzę odebrane właścicielowi podlega zwrotowi, gdy sąd nie orzeknie o jego przepadku albo gdy postępowanie karne zostanie umorzone

Leszek Jaworski

leszek.jaworski@infor.pl

Art. 6 i 7 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (t.j. Dz.U. z 2003 r. nr 106, poz. 1002 z późn. zm.).