Kurnik potrzebny, ale co z drogą

Dostęp do drogi publicznej może być bezpośredni albo przez drogę wewnętrzną. Może być też usankcjonowany przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej.

Wójt odmówił ustalenia na rzecz A.K.i G.K. warunków zabudowy dla budowy kurnika do chowu ekologicznego kur niosek. Wnioskowana inwestycja nie spełnia bowiem warunku określonego w art. 61 ust. 1 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2012 r. nr 647 ze. zm., dalej: u.p.z.p.), czyli posiadania dostępu do drogi publicznej. W ocenie organu posiadanie przez A.K.i G.K. służebności drogowej, a następnie poprzez drogi wewnętrzne do drogi publicznej, nie odpowiada legalnej definicji dostępu. Ten będzie zachowany w przypadku dostępu przez drogę wewnętrzną bądź ustanowienie służebności drogowej na tej drodze wewnętrznej. Musi on następować alternatywnie, gdy tymczasem A.K.i G.K. mają dostęp kolejno poprzez służebność, a dalej przez drogę wewnętrzną. Decyzję wnioskodawcy zaskarżyli do Samorządowego Kolegium Odwoławczego. W odwołaniu wskazali, że działki stanowią drogi wewnętrzne na terenie ogródków działkowych, mają nadane nazwy ulic, a przy nich położone są budynki mieszkalne. Ulice te zapewniają dostęp do drogi publicznej. Mają charakter ogólnie dostępny. Niezależnie od tego nieruchomość A.K.i G.K. ma dostęp do drogi publicznej poprzez ogólnie dostępną drogę przy terenach motocrossu oraz od strony zachodniej poprzez drogę prywatną, na której możliwe byłoby ustanowienie odpowiedniej służebności gruntowej. SKO utrzymało w mocy rozstrzygnięcie wójta. A.K.i G.K. złożyli skargę do WSA we Wrocławiu. Sąd uznał ją za zasadną. Dlatego uchylił decyzje pierwszej i drugiej instancji.

Dla działki skarżących ustanowiona jest służebność drogowa na sąsiedniej działce, przez którą działka skarżących ma dostęp do dróg wewnętrznych, Skarżący są ich współwłaścicielami, zaś drogi te łączą się z drogą publiczną. W sprawie wymagane było rozstrzygnięcie, czy tak ustalony dostęp spełnia wymogi ustanowione w art. 2 pkt 14 u.p.z.p. Według definicji legalnej dostęp może być bezpośredni albo przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej. Ustawodawca posłużył się więc tutaj alternatywą rozłączną, czyli dostęp bezpośredni albo pośredni, oraz zwykłą, czyli dostęp pośredni drogą wewnętrzną lub przez nieruchomość obciążoną służebnością drogową. W ocenie sądu nie ulega wątpliwości, że dostęp pośredni zostaje zachowany w przypadku korzystania przez inwestora kolejno z uprawnienia wynikającego ze służebności, a dalej wynikającego ze współwłasności drogi wewnętrznej.

Należy pamiętać, że dostęp do drogi publicznej ma nie tylko istnieć w ogóle (art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.z.p.), ale ponadto powinien być wystarczający (art. 61 ust. 1 pkt 3 u.p.z.p.). Jak wynika z akt administracyjnych, organy zaniechały wyjaśnienia pozostałych przesłanek ustalenia warunków zabudowy. To tym bardziej uzasadniało uchylenie obu decyzji, aby zapewnić należyte rozpoznanie wniosku skarżących. Wyrok w sprawie przesądza bowiem wiążąco jedynie kwestię spełnienia przesłanki dostępu do drogi publicznej, o której mowa w art. 61 ust. 1 pkt 2 u.p.z.p.

z 6 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Wr 897/13

Opracował Leszek Jaworski