PROMOCJA ZATRUDNIENIA. Czy urzędy pracy czeka rewolucja

Wsparcie ukierunkowane

Nowy sposób postępowania przez urzędy pracy przy obsłudze bezrobotnych opiera się na koncepcji profilowania pomocy. Ustawa wprowadza trzy profile:

●profil pomocy I, dla osób aktywnych,

●profil pomocy II, dla osób wymagających wsparcia,

●profil pomocy III, dla osób oddalonych od rynku pracy.

Pracownik powiatowego urzędu pracy po rejestracji bezrobotnego ustala dla niego profil pomocy. Następnie przygotowuje w ciągu 60 dni od daty ustalenia profilu indywidualny plan działania (IPD) dla tej osoby. Zgodnie z przepisami wykonawczymi do ww. ustawy (niewydanym jeszcze rozporządzeniem dotyczącym profilowania) maksymalny czas przewidziany na realizację IPD dla profilu pomocy I wynosi 180 dni, dla profilu pomocy II - 540 dni, a dla profilu pomocy III - 720 dni. Jeśli dzięki realizacji IPD na jakimkolwiek etapie nastąpi zmiana mająca istotny wpływ na potencjał zatrudnieniowy bezrobotnego, pracujący z nim pracownik urzędu pracy, powinien rozważyć, czy nie jest wskazane ponowne ustalenie profilu pomocy dla tego bezrobotnego.

Wiele zależy od urzędnika

Prawidłowe ustalenie profilu pomocy dla bezrobotnego przez pracownika powiatowego urzędu pracy wymaga nie tylko indywidualnego podejścia do każdej osoby bezrobotnej, lecz także głębokiej wiedzy o rynku pracy i doświadczenia w pracy z takimi osobami. Właściwe przeprowadzenie wywiadu, umiejętność zadawania pytań pomocniczych oraz umiejętność interpretowania nie tylko odpowiedzi, lecz także zachowań bezrobotnego jest jednym z podstawowych warunków ustalenia prawidłowego profilu pomocy, dostosowanego do potrzeb danej osoby, a co za tym idzie efektywnego udzielenia jej wsparcia podczas dalszej współpracy. Służy do tego Kwestionariusz do profilowania pomocy dla bezrobotnych (dalej: kwestionarusz). Przygotował go resort pracy we współpracy z urzędami pracy.

W okresie lipiec-wrzesień 2013 roku kwestionariusz był testowany w 24 powiatowych urzędach pracy, a w teście uczestniczyło blisko 6 tysięcy osób bezrobotnych.

Ustalenie profilu odbywa się zgodnie z przedstawioną niżej kolejnością działań:

Ta część nie wymaga aktywnego udziału osoby bezrobotnej. Odpowiedzi na 8 pierwszych pytań wygenerowane zostaną automatycznie przez system Syriusz na podstawie informacji o bezrobotnym w karcie rejestracyjnej.

W tej części pracownik urzędu pracy zadaje bezrobotnemu pytania (przeprowadza wywiad). Na wstępie powinien wyjaśnić bezrobotnemu, jaki jest cel ustalenia profilu pomocy i opisać krótko, jaki będzie przebieg rozmowy. Osoba bezrobotna powinna otrzymać wyjaśnienie, że do ustalenia profilu pomocy, z jakiej będzie mogła korzystać w urzędzie pracy, wykorzystany zostanie kwestionariusz składający się z wielu pytań, które pozwolą określić sytuację bezrobotnego na rynku pracy oraz jego szanse na wejście lub powrót na rynek pracy, a następnie dostosować pomoc do jego potrzeb. Jeśli w trakcie wywiadu osoba bezrobotna nie będzie rozumiała pytania lub nie będzie potrafiła sformułować odpowiedzi, wówczas pracownik urzędu powinien jej pomóc poprzez dodatkowe objaśnienia ukierunkowujące myślenie lub zadając pytania dodatkowe. W razie konieczności pracownik urzędu może przypomnieć osobie bezrobotnej jej wcześniejsze wypowiedzi, które powinny ułatwić sformułowanie odpowiedzi na zadane pytanie.

WAŻNE

Na tym etapie pracownik urzędu pracy nie powinien niczego sugerować osobie bezrobotnej oraz narzucać jej swojego zdania

Wywiad zostaje zakończony po uzyskaniu odpowiedzi na wszystkie pytania kwestionariusza. Po zakończeniu wywiadu system Syriusz wylicza liczbę punktów dla zmiennej "Gotowość do wejścia lub powrotu na rynek pracy" i dla zmiennej "Oddalenia od rynku pracy" i wyświetla je w odpowiednich polach. Przedstawia również informację o ustalonym profilu pomocy na wykresie graficznym.

Przez "Oddalenie od rynku pracy" rozumie się czynniki utrudniające bezrobotnemu wejście lub powrót na rynek pracy. Informacje, na podstawie których urząd pracy ustali oddalenie bezrobotnego od rynku pracy, to: wiek, płeć, poziom wykształcenia, doświadczenie zawodowe, znajomość języków obcych, orzeczony stopień niepełnosprawności, czas pozostawania bez pracy, uprawnienia zawodowe, umiejętności, miejsce zamieszkania pod względem oddalenia od potencjalnych miejsc pracy, możliwość dojazdu do pracy, przyczyny utrudniające podjęcie pracy, dostęp do nowoczesnych form komunikowania się z powiatowym urzędem pracy i pracodawcami.

Przez "Gotowość do wejścia lub powrotu na rynek pracy" rozumie się czynniki wskazujące na potrzebę i chęć bezrobotnego do podjęcia pracy. Informacje, na podstawie których urząd pracy ustali gotowość do wejścia lub powrotu na rynek pracy, to: dotychczasowa oraz aktualna gotowość do współpracy z powiatowym urzędem pracy, zaangażowanie w samodzielne poszukiwanie pracy, powody rejestracji w powiatowym urzędzie pracy, gotowość do dostosowania się do wymagań rynku pracy, dyspozycyjność, powody skłaniające do podjęcia pracy.

Co dalej

Poniżej pokazujemy, jakie rodzaje działań należy stosować po ustaleniu profilu pomocy dla danej osoby.

Osoba, dla której ustalony został profil I, powinna przede wszystkim zostać objęta pomocą w formie pośrednictwa pracy, a w uzasadnionych przypadkach poradnictwem zawodowym lub innymi formami pomocy określonymi w ustawie, tj.:

●sfinansowaniem szkolenia w celu podniesienia kwalifikacji zawodowych i innych zwiększających szansę na podjęcie lub utrzymanie zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub działalności gospodarczej,

●sfinansowaniem kosztów egzaminów umożliwiających uzyskanie świadectw, dyplomów, zaświadczeń, określonych uprawnień zawodowych lub tytułów zawodowych oraz kosztów uzyskania licencji niezbędnych do wykonywania danego zawodu,

●zwrotem kosztów przejazdu z miejsca zamieszkania i powrotu do miejsca zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, lub przez okres odbywania u pracodawcy stażu, przygotowania zawodowego dorosłych lub odbywania zajęć z zakresu poradnictwa zawodowego,

●przyznaniem jednorazowo środków na podjęcie działalności gospodarczej, w tym na pokrycie kosztów pomocy prawnej, konsultacji i doradztwa związanego z podjęciem tej działalności,

●przyznaniem pracodawcy świadczenia aktywizacyjnego za zatrudnienie w pełnym wymiarze czasu pracy skierowanego bezrobotnego rodzica powracającego na rynek pracy po przerwie związanej z wychowywaniem dziecka lub bezrobotnego sprawującego opiekę nad osobą zależną, który w okresie 3 lat przed rejestracją w urzędzie pracy jako bezrobotny zrezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z uwagi na konieczność opieki nad ww. osobami,

●przyznaniem pożyczki na podjęcie działalności gospodarczej,

●przyznaniem na wniosek bezrobotnego do 30. roku życia:

- bonu szkoleniowego stanowiącego gwarancję skierowania bezrobotnego na wskazane przez niego szkolenie oraz opłacenia kosztów, które w związku z tym zostaną poniesione,

- bonu stażowego stanowiącego gwarancję skierowania do odbycia stażu u pracodawcy wskazanego przez bezrobotnego na okres 6 miesięcy, o ile pracodawca zobowiąże się do zatrudnienia bezrobotnego po zakończeniu stażu przez okres 6 miesięcy,

- bonu zatrudnieniowego,

- bonu na zasiedlenie w związku z podjęciem przez niego zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub działalności gospodarczej poza miejscem dotychczasowego zamieszkania.

Osoba, dla której ustalony został profil pomocy II, może korzystać z wszystkich usług i instrumentów rynku pracy oraz działań aktywizacyjnych zlecanych przez urząd pracy oraz innych form pomocy, z wyłączeniem Programu Aktywizacja i Integracja, o którym mowa w art. 62a ustawy.

W stosunku do osoby bezrobotnej, dla której ustalony został profil pomocy II, należy zastosować wsparcie w postaci usług i instrumentów rynku pracy, dzięki którym może ona wejść lub powrócić na rynek pracy albo przejść do profilu pomocy I. Pomagając takiej osobie, należy przede wszystkim zwrócić uwagę na podtrzymywanie motywacji do działań na rzecz wejścia lub powrotu na rynek pracy.

Wobec osoby, dla której został ustalony profil pomocy III, urząd pracy może stosować następujące formy pomocy:

●program Aktywizacja i Integracja,

●działania aktywizacyjne zlecone przez urząd pracy,

●programy specjalne,

●skierowanie do zatrudnienia wspieranego u pracodawcy lub podjęcia pracy w spółdzielni socjalnej zakładanej przez osoby prawne,

●w uzasadnionych przypadkach poradnictwo zawodowe.

W ramach de minimis

To znaczy, że zmieniony został rodzaj pomocy części aktualnie funkcjonujących instrumentów i analogiczny rodzaj pomocy został wskazany w nowych instrumentach. Zdaniem resortu pozwoli to generalnie na łatwiejsze uzyskanie pomocy, ponieważ przy de minimis warunki są mniej rygorystyczne.

Co zmieniono

Zmieniono rodzaj pomocy, jeśli chodzi o:

- refundację wynagrodzeń pracowników młodocianych (art. 12 ust. 6a oraz art. 12 ust. 8) w przypadku zwrotu kosztów poniesionych przez pracodawcę na wynagrodzenia i składki na ubezpieczenia społeczne młodocianych poniesione przez pracodawców; nie będzie to już pomoc publiczna na szkolenia,

- pomoc udzielaną pracodawcom i przedsiębiorcom w ramach:

●prac interwencyjnych,

●robót publicznych,

●skierowania na zasadach robót publicznych, o których mowa w art. 51, art. 56, art. 57 i art. 59, oraz

●jednorazowej refundacji kosztów z tytułu opłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, o której mowa w art. 47.

Nie będzie to już pomocą publiczną w ramach wyłączeń blokowych.

Nowe instrumenty

W ramach dotychczas istniejącego zakładowego funduszu szkoleniowego refundacja kosztów szkolenia pracownika stanowiła pomoc na szkolenia, a refundacja wynagrodzeń i składek na ubezpieczenia społeczne za bezrobotnego skierowanego przez powiatowy urząd pracy w miejsce pracownika, który został skierowany przez pracodawcę na szkolenie trwające co najmniej 22 dni w wymiarze równym czasowi pracy i udzielił mu płatnego urlopu szkoleniowego - stanowiła pomoc de minimis.

Te instrumenty zastąpiono nowym rozwiązaniem przez utworzenie Krajowego Funduszu Szkoleniowego. Środki z KFS przyznane pracodawcy na sfinansowanie kosztów kształcenia ustawicznego stanowią pomoc de minimis.

Ponadto pomocą de minimis będzie:

1. Pomoc dla pracodawcy na podstawie trójstronnej umowy szkoleniowej - art. 40 ust. 2g ustawy.

2. Grant na telepracę - art. 60a ustawy.

3. Świadczenie aktywizacyjne - art.60b ustawy.

4. Refundacja składek na ubezpieczenia społeczne za zatrudnionego bezrobotnego do 30 roku życia podejmującego pracę po raz pierwszy - art. 60c ustawy.

5. Dofinansowanie wynagrodzenia za zatrudnionego bezrobotnego w wieku 50+ - art. 60d ustawy.

6. Pożyczki na utworzenie stanowiska pracy lub podjęcie działalności gospodarczej oraz finansowanie ze środków Funduszu Pracy usług doradczych i szkoleniowych dla osób, którym przyznano pożyczkę na podjęcie działalności gospodarczej - art. 61f ustawy.

7. Premia przy bonie stażowym - art. 66l ustawy.

8. Bon zatrudnieniowy - art. 66m ustawy.

Graniczne 200 tys. euro

Przypominamy, że łączna wartość pomocy de minimis dla jednego beneficjenta nie może przekroczyć równowartości 200 tys. euro brutto w okresie trzech lat kalendarzowych, a w przypadku podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą w sektorze transportu drogowego towarów - 100 tys. euro (są też nieliczne wyłączenia z pomocy de minimis). Dokonując oceny wniosku przedsiębiorcy, bierze się pod uwagę bieżący rok kalendarzowy oraz dwa poprzednie lata. Nie ma znaczenia forma pomocy, źródło jej pochodzenia ani cel, na jaki została wykorzystana - do ogólnej puli wliczane są wszystkie środki uzyskane przez danego przedsiębiorcę jako pomoc de minimis w badanym okresie.

Projekt programu pomocowego przewidującego udzielenie wsparcia de minimis wymaga zgłoszenia do prezesa UOKiK (może przedstawić zastrzeżenia). Obowiązek taki nie dotyczy pomocy indywidualnej. Podmiot udzielający pomocy z urzędu (bez konieczności składania w tym zakresie wniosku przez beneficjenta pomocy) wydaje zaświadczenie o przyznanym wsparciu stwierdzające jego charakter i określające m.in. dzień i wartość udzielonej pomocy, a także dane identyfikujące organ udzielający pomocy i beneficjenta oraz podstawę prawną udzielenia wsparcia.

Zaświadczenie powinno być wydane beneficjentowi w dniu udzielenia pomocy (np. w dniu podpisania umowy, na podstawie której przedsiębiorca nabył prawo do pomocy lub wraz z decyzją organu udzielającego pomocy).

Dla młodych bony szkoleniowe

To nowe rozwiązanie zostało określone w art. 66k. ustawy. Stanowi dodatkową możliwość pomocy osobom młodym - gwarancję skierowania bezrobotnego na wskazane przez niego szkolenie oraz zapewnia opłacenie kosztów, które zostaną poniesione w związku z podjęciem takiego szkolenia. Osoba, która otrzymuje bon szkoleniowy, może wziąć udział w zajęciach tylko na podstawie skierowania z powiatowego urzędu pracy. Ale to bezrobotny ma wskazać szkolenie, o które mu chodzi.

Przyznanie bonu następuje na podstawie ustaleń indywidualnego planu działania.

Bony szkoleniowe nie są przewidziane dla osób poszukujących pracy, czyli zanim zostanie przyznany, trzeba dokładnie sprawdzić, czy osoba, która ma go dostać, spełnia definicję bezrobotnego (także zmienioną najnowszą nowelizacją ustawy).

Kto ma więc szansę na bon? Można go przyznać zarejestrowanej w powiatowym urzędzie pracy osobie bezrobotnej, która:

●nie ukończyła 30. roku życia,

●złożyła wniosek o przyznanie bonu szkoleniowego,

●uprawdopodobniła podjęcie zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub działalności gospodarczej po zakończeniu szkolenia.

Przepisy nie określają zamkniętego katalogu sposobów uprawdopodobnienia przez bezrobotnego podjęcia zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub działalności gospodarczej po zakończeniu szkolenia. Według informacji z Ministerstwa Pracy może to być:

●deklaracja pracodawcy o zatrudnieniu bezrobotnego po ukończeniu szkolenia,

●deklaracja osoby bezrobotnej o zamiarze rozpoczęcia działalności gospodarczej po ukończeniu szkolenia,

●analiza ogłoszeń dotyczących ofert pracy, a nawet

●powołanie się na wyniki analiz rynku pracy, które wskazują na możliwości zatrudnienia po ukończeniu szkolenia z danego obszaru zawodowego.

Urząd pracy może również przyjmować inne sposoby uprawdopodobnienia podjęcia przez bezrobotnego zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub działalności gospodarczej.

Starosta może odmówić sfinansowania szkolenia wybranego przez bezrobotnego w ramach bonu, jeśli jego realizacja byłaby niezgodna z ustaleniami indywidualnego planu działania.

Co w treści

Z art. 66k ust. 3 ustawy wynika, że termin ważności bonu określa starosta. Może to być np. 30 dni. W terminie tym osoba bezrobotna powinna dostarczyć wypełniony bon. Ustawa nie podaje konkretnych danych określających czas ważności bonu. Przepisy nie określają też wymagań w zakresie elementów, jakie powinny znaleźć się w treści bonu. Natomiast zrobiło to dla nas Ministerstwo Pracy.

Biorąc pod uwagę skuteczną realizację tego instrumentu, można założyć, że bon powinien zawierać:

1) numer ewidencyjny,

2) datę ważności,

3) informację na temat podstawy prawnej wydania,

4) dane osobowe bezrobotnego: imię, nazwisko, PESEL - o ile został nadany, seria i nr dowodu osobistego, a w przypadku braku dowodu osobistego numery paszportów lub nazwy i numery innych dokumentów potwierdzających tożsamość,

5) hologram lub pieczątkę PUP,

6) podpis osoby wydającej bon,

7) miejsce na potwierdzenie informacji dot. oferty szkolenia przez instytucję szkoleniową: pieczątka instytucji szkoleniowej, nazwa, NIP, nr konta bankowego, koszt i planowany termin szkolenia.

Koszty

Osobę bezrobotną należy poinformować o maksymalnej kwocie, którą może wykorzystać w ramach otrzymywanego bonu, oraz kosztach, które można pokryć z bonu szkoleniowego. Informacje te może także zawierać bon. Bon może opiewać maksymalnie na tyle, ile wynosi wysokość przeciętnego wynagrodzenia stosowanego do tej ustawy.

W ramach bonu szkoleniowego starosta finansuje bezrobotnemu (do wysokości 100 proc. przeciętnego wynagrodzenia) koszty:

1) jednego lub kilku szkoleń, w tym kosztów kwalifikacyjnego kursu zawodowego i kursu nadającego uprawnienia zawodowe - w formie wpłaty na konto instytucji szkoleniowej;

2) niezbędnych badań lekarskich lub psychologicznych - w formie wpłaty na konto wykonawcy badania;

3) przejazdu na szkolenia - w formie ryczałtu wypłacanego bezrobotnemu w wysokości:

a) do 150 zł - w przypadku szkolenia trwającego do 150 godzin,

b) powyżej 150 zł do 200 zł - w przypadku szkolenia trwającego ponad 150 godzin;

4) zakwaterowania, jeśli zajęcia odbywają się poza miejscem zamieszkania - w formie ryczałtu wypłacanego bezrobotnemu w wysokości:

a) do 550 zł - w przypadku szkolenia trwającego poniżej 75 godzin,

b) powyżej 550 zł do 1100 zł - w przypadku szkolenia trwającego od 75 do 150 godzin,

c) powyżej 1100 zł do 1500 zł - w przypadku szkolenia trwającego ponad 150 godzin.

Osoba korzystająca z bonu szkoleniowego nie musi przedstawiać dokumentów potwierdzających wykorzystanie kwoty przyznawanej w ramach ryczałtów, powinna natomiast złożyć wniosek o przyznanie finansowania kosztów dojazdu i ewentualnie zakwaterowania wraz z oświadczeniem, że takie koszty poniesie.

Resort pracy wyjaśnia także, że przepisy nie zabraniają staroście sfinansowania osobie, która bierze udział w szkoleniu w ramach bonu szkoleniowego, kosztów dojazdu na podstawie art. 41 ust. 4b ustawy, mówiącego, że starosta może wyrazić zgodę na sfinansowanie, w formie zwrotu, całości lub części poniesionych przez skierowanego bezrobotnego, kosztów z tytułu przejazdu na szkolenie. Ponieważ jednak finansowanie tego zaplanowane jest już w ramach bonu szkoleniowego, to starosta nie powinien wydawać środków publicznych na ten rodzaj kosztów spoza puli określonej w bonie szkoleniowym.

Ze stypendium

Bezrobotny uczestniczy w szkoleniu realizowanym w ramach bonu na podstawie skierowania, a co za tym idzie - otrzymuje stypendium, zgodnie z art. 41. ust. 1 ustawy.

Przypominamy, że wysokość stypendium wynosi miesięcznie 120 proc. zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 (823,60 zł), czyli 988,40 zł, jeżeli miesięczny wymiar godzin szkolenia wynosi co najmniej 150 godzin; a w przypadku niższego miesięcznego wymiaru godzin szkolenia wysokość stypendium ustala się proporcjonalnie, z tym że stypendium nie może być niższe niż 20 proc. tak określonego zasiłku. Bezrobotnemu skierowanemu przez starostę na szkolenie, który w jego trakcie podjął zatrudnienie, inną pracę zarobkową lub działalność gospodarczą, przysługuje stypendium w wysokości 20 proc. zasiłku, niezależnie od wymiaru godzin szkolenia, od dnia podjęcia pracy (zatrudnienia, działalności) do dnia zakończenia szkolenia. Od stypendium tego nie są odprowadzane składki na ubezpieczenia społeczne.

Warto też zaznaczyć, ze koszty szkolenia, które przekraczają limit bonu, nie mogą być pokryte z Funduszu Pracy. Pokrywa je osoba otrzymująca bon we własnym zakresie, ale o tym urząd pracy powinien ją poinformować najpóźniej w momencie wręczania bonu.

Niezbędna pomoc

Osoba bezrobotna może mieć kłopoty z samodzielnym znalezieniem odpowiedniej oferty szkoleniowej. W takiej sytuacji trzeba jej pomóc. Doradca klienta (doradca zawodowy, specjalista ds. rozwoju zawodowego) pracujący z osobą, która otrzymała bon, powinien udzielić informacji, które pomogą znaleźć odpowiednie szkolenie. Powinien m.in. poinformować o stronie internetowej www.ris.praca.gov.pl i pokazać, jak można znaleźć na tym portalu ofertę szkoleniową. Najlepiej to uczynić już na etapie przyznawania bonu, ale można też w momencie zgłoszenia przez osobę bezrobotną trudności w znalezieniu odpowiedniego szkolenia. Doradca pomóc powinien też w sytuacji, gdy posiadacz bonu ma trudności w wynegocjowaniu z instytucją szkoleniową warunków realizacji szkolenia. Nie powinien jednak sugerować bezrobotnemu wyboru konkretnej instytucji szkoleniowej.

Starosta kieruje na szkolenie osobę, której przyznano bon, po dostarczeniu przez nią wypełnionego bonu. A co jeżeli osoba bezrobotna znalazła szkolenie, które rozpoczyna się gdy ważność bonu już się skończyła? Z wyjaśnień resortu pracy wynika że osoba taka może skorzystać ze szkolenia, ale w okresie ważności bonu musi dostarczyć wypełniony przez instytucję szkoleniową egzemplarz do urzędu.

Kontrola

Szkolenie realizowane w ramach bonów szkoleniowych podlega kontroli na takich samych zasadach, jak wszystkie szkolenia finansowane z Funduszu Pracy. To znaczy, że powiatowy urząd pracy powinien być poinformowany o programie i ma prawo do kontroli przebiegu szkolenia.

Ponadto osoba korzystająca z bonu jest zobowiązana do przedstawienia w urzędzie pracy dokumentu od instytucji szkoleniowej (zaświadczenia, świadectwa) potwierdzającego ukończenie szkolenia oraz uzyskane kompetencje lub kwalifikacje. Urząd pracy może też wymagać od bezrobotnego dostarczenia ankiety oceniającej szkolenie.

Bon zatrudnieniowy oraz na zasiedlenie

O przyznanie bonów występuje bezrobotny. Bon zatrudnieniowy stanowi gwarancję zrefundowania pracodawcy, który zatrudni bezrobotnego do 30. roku życia, przez 18 miesięcy, części kosztów wynagrodzenia wraz ze składkami na ubezpieczenia społeczne. Refundacja obejmie pierwsze 12 miesięcy i zostanie przyznana w wysokości zasiłku dla bezrobotnych (823,60 zł).

Bezrobotny, który otrzymał bon zatrudnieniowy na podstawie indywidualnego planu działania, poszukuje pracodawcy, który wyrazi gotowość jego zatrudnienia, na zasadach określonych dla bonu. Robi to w określonym przez starostę terminie. Następnie powiatowy urząd pracy nawiązuje kontakt z tym pracodawcą i dochodzi do podpisania umowy. W następstwie tego bezrobotny podejmuje zatrudnienie u tego pracodawcy w ustalonym terminie.

Na mieszkanie

Osoby do 30. roku życia będą mogły również otrzymać bon na zasiedlenie. Jego maksymalna wysokość nie może przekroczyć dwukrotności przeciętnego wynagrodzenia za pracę. Ma to pozwolić na pokrycie kosztów związanych z podjęciem zatrudnienia poza miejscem dotychczasowego zamieszkania. Bezrobotny otrzymujący bon zobowiązany będzie do utrzymania zatrudnienia przez co najmniej 6 miesięcy w okresie do 8 miesięcy od dnia otrzymania bonu.

Kto konkretnie będzie do niego uprawniony? Poniżej podajemy warunki, zgodnie z art. 66n ustawy. O bon do starosty będzie mogła wystąpić osoba:

●bezrobotna do 30. roku życia,

●której odległość od miejsca dotychczasowego zamieszkania do miejscowości, w której zamieszka w związku z podjęciem zatrudnienia, wynosi co najmniej 80 km lub gdy czas dojazdu do tej miejscowości i powrotu do miejsca dotychczasowego zamieszkania środkami transportu zbiorowego przekracza łącznie co najmniej 3 godziny dziennie,

●zatrudniona, wykonująca inną pracę zarobkową lub prowadząca działalność gospodarczą przez co najmniej 6 miesięcy.

Konkretnie praca lub działalność gospodarcza powinny być wykonywane w ciągu ośmiu miesięcy przez łączny okres sześciu miesięcy u jednego lub kilku pracodawców. Przy czym bezrobotny ma osiągać wynagrodzenie lub przychód w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę brutto miesięcznie oraz będzie podlegał ubezpieczeniom społecznym. Dopuszcza się sytuację, w której bezrobotny w celu osiągnięcia łącznego wynagrodzenia w wysokości co najmniej minimalnego wynagrodzenia za pracę brutto miesięcznie podejmie pracę u kilku pracodawców.

Dokumentację potwierdzającą podjęcie zatrudnienia czy rozpoczęcia działalności gospodarczej może stanowić oświadczenie pracodawcy lub oświadczenie bezrobotnego. W przypadku prowadzenia działalności gospodarczej bezrobotnego potwierdzeniem jest wydruk ze strony internetowej Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) lub Krajowego Rejestru Sądowego (KRS).

WZÓR

....................................

(pieczęć powiatowego urzędu pracy)

Ważny od dnia ...................................... do dnia ..........................................

Imię i nazwisko bezrobotnego ....................................................................

PESEL

Zamieszkały/a ......................................................................................

...................................................................................................................

Telefon kontaktowy .......................................................

Okaziciel niniejszego bonu ma zagwarantowane, iż pracodawca, który zatrudni go w ramach niniejszego bonu, uzyska refundację części kosztów wynagrodzenia i składek na ubezpieczenia społeczne w związku z zatrudnieniem bezrobotnego, któremu powiatowy urząd pracy przyznał ten bon, przez okres 12 miesięcy w wysokości zasiłku, o którym mowa w art. 72 ust. 1 pkt 1 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 674 ze zm.).

.....................................................................

(podpis pracownika PUP wydającego bon zatrudnieniowy)

-------------------------------------------------------------------

WYPEŁNIA PRACODAWCA

Dane pracodawcy:

Nazwa: ...............................................................................................

Adres pracodawcy: .........................................................................

Telefon kontaktowy: ..................................,...................................

Potwierdzam gotowość zatrudnienia okaziciela niniejszego bonu zatrudnieniowego przez okres 18 miesięcy. W związku z tym oczekuję na kontakt z PUP w celu zawarcia stosownej umowy.

.............................................................

(pieczątka, data i podpis pracodawcy)

Po przerwie na wychowanie dziecka

Na podstawie umowy zawartej ze starostą pracodawca albo przedsiębiorca może otrzymać z Funduszu Pracy grant o wysokości do 6-krotności minimalnego wynagrodzenia za pracę brutto (obecnie 1080 zł) na utworzenie stanowiska pracy w formie telepracy w rozumieniu ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 ze zm.). Jest to wsparcie pracodawcy lub przedsiębiorcy mające na celu utworzenie stanowiska pracy dla bezrobotnego rodzica powracającego na rynek pracy, wychowującego co najmniej jedno dziecko w wieku do 6 lat, lub bezrobotnego sprawującego opiekę nad osobą zależną, który w okresie trzech lat przed rejestracją w urzędzie pracy jako bezrobotny zrezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z uwagi na konieczność wychowywania dziecka lub sprawowania opieki nad osobą zależną.

Pracodawca w umowie musi zagwarantować utrzymanie zatrudnienia przez 12 miesięcy w pełnym wymiarze czasu pracy lub przez 18 miesięcy w wymiarze połowy etatu. W przypadku niewywiązania się z tego warunku następowałby zwrot grantu z odsetkami ustawowymi liczonymi od dnia jego otrzymania.

Drugi rodzaj wsparcia to świadczenie aktywizacyjne. Może ono zostać przyznane przez starostę na podstawie zawartej z pracodawcą umowy. Wypłacane jest przez 12 (w wysokości 1/2 minimalnego wynagrodzenia, obecnie 840 zł) lub 18 miesięcy (w wysokości 1/3 minimalnego wynagrodzenia, obecnie 560 zł) za zatrudnienie bezrobotnego rodzica powracającego na rynek pracy po przerwie związanej z wychowanie dziecka lub bezrobotnego sprawującego opiekę nad osobą zależną, który w okresie trzech lat przed rejestracją w urzędzie pracy jako bezrobotny zrezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej z uwagi na konieczność wychowywania dziecka lub sprawowania opieki nad osobą zależną.

W ramach tego świadczenia pracodawca gwarantuje dalsze zatrudnienie skierowanego bezrobotnego, po okresie przysługiwania świadczenia aktywizacyjnego, przez kolejne 6 lub odpowiednio 9 miesięcy. W przypadku niewywiązania się z tego zobowiązania następowałby zwrot uzyskanych świadczeń z odsetkami ustawowymi. Przy utrzymaniu stanowiska pracy przez czas uzyskiwania świadczenia aktywizacyjnego oraz dodatkowo przez odpowiednio 3 i 4,5 miesiąca ( 50 proc. okresów 6 i 9 miesięcy) zwrot następowałby w wysokości 50 proc. wypłaconych świadczeń wraz z odsetkami.

Program Aktywizacja i Integracja

Program został wprowadzony do ustawy w rozdziale 12a. Stwarza dodatkowe szanse aktywizacji osób, które utraciły możliwość podjęcia pracy z powodu długiego okresu bezrobocia, często połączonego z brakiem kwalifikacji czy niewystarczającymi kompetencjami i deficytami utrudniającymi funkcjonowanie w środowisku pracy. Dlatego podejmowane wobec nich działania powinny być nakierowane na przywrócenie zdolności do podjęcia pracy.

Działania w zakresie aktywizacji zawodowej bezrobotnych mają być realizowane w ramach prac społecznie użytecznych, a wsparcie w zakresie integracji społecznej bezrobotnych, służące kształtowaniu aktywnej postawy w życiu społecznym i zawodowym, można prowadzić m.in. przez grupowe poradnictwo specjalistyczne, warsztaty trenerskie i grupy wsparcia, w wymiarze co najmniej 10 godzin tygodniowo.

Program musi zostać zaopiniowaniy przez powiatową radę rynku pracy. Będzie realizowany przez powiatowy urząd pracy działający we współpracy z ośrodkiem pomocy społecznej lub podmiotami prowadzącymi działalność statutową na rzecz integracji i reintegracji zawodowej i społecznej osób zagrożonych wykluczeniem społecznym lub przeciwdziałania uzależnieniom i patologiom społecznym. Chodzi o podmioty działające zgodnie z przepisami o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

Dzięki programowi możliwe będzie kompleksowe spojrzenie na sytuację i problemy osoby, która jest jednocześnie klientem dwóch ww. instytucji oraz precyzyjne zaplanowanie działań właśnie dla tej osoby, realizowanych w ramach kompetencji poszczególnych instytucji.

Rozwiązanie ma charakter fakultatywny, jego zainicjowanie oraz dobór partnerów uwarunkowane jest przede wszystkim możliwościami finansowymi Funduszu Pracy w powiecie, ale i budżetu gminy. Program będzie bowiem finansowany ze środków Funduszu Pracy oraz budżetu gminy. Ze puli środków Funduszu Pracy ustalonej dla powiatu na finansowanie programów na rzecz promocji zatrudnienia, łagodzenia skutków bezrobocia i aktywizacji zawodowej na finansowanie programu Aktywizacja i Integracja można przeznaczyć nie więcej niż 5 proc.

Dostępny dla starosty limit może być zwiększony na jego wniosek o środki z rezerwy funduszu będącej w dyspozycji ministra pracy. O te środki starosta może ubiegać się zgodnie z "Zasadami ubiegania się o środki rezerwy Funduszu Pracy na finansowanie programów na rzecz promocji zatrudnienia, łagodzenia skutków bezrobocia i aktywizacji zawodowej w danym roku kalendarzowym".

Z kolei działania w zakresie integracji społecznej bezrobotnych, realizowane przez ośrodek pomocy społecznej, są finansowane ze środków budżetowych gminy, ale mogą być współfinansowane ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego.

Sam program ma trwać dwa miesiące, a po jego zakończeniu powiatowy urząd pracy może podjąć decyzję o ponownym skierowaniu bezrobotnego do udziału w programie, jednak nie dłużej niż łącznie na sześć miesięcy, albo np. ponownie ustalić profil bezrobotnemu, co pozwoli mu ubiegać się o inne formy wsparcia.

Trójstronne umowy szkoleniowe

Szkolenie takie ma być skrojone na miarę potrzeb pracodawcy, który zobowiąże się do zatrudnienia jego uczestników. O podpisanie trójstronnej umowy szkoleniowej mogą ubiegać się wszyscy pracodawcy, w rozumieniu ustawy, którzy zamierzają zatrudnić osoby skierowane przez urząd pracy na szkolenie na podstawie tej umowy. Przypominamy, że chodzi o pracodawców zgodnie z definicją zawartą w art. 2 ust. 1 pkt 25 ustawy. Nie jest więc pracodawcą osoba prowadząca działalność gospodarczą niezatrudniająca żadnego pracownika.

Zgodnie z § 74 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków oraz trybu i sposobów prowadzenia usług rynku pracy z 14 maja 2014 r. (czeka na publikację w Dzienniku Ustaw, wejdzie w życie 27 maja 2014 r.) starosta ma rozpatrywać wnioski pracodawców zgodnie z kolejnością ich wpływu i informować pracodawcę o sposobie rozpatrzenia jego wniosku w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku. Jeśli wniosek pracodawcy jest nieprawidłowo wypełniony lub niekompletny, starosta wyznacza pracodawcy 7-dniowy termin na uzupełnienie wniosku.

Jeżeli zaś zostanie negatywnie rozpatrzony - starosta musi uzasadnić odmowę. Pozytywne rozpatrzenie wniosku skutkuje zawarciem przez starostę trójstronnej umowy z pracodawcą i instytucją szkoleniową o sfinansowanie kosztów szkolenia.

Przy doborze kandydatów do szkolenia urząd pracy powinien kierować się zawartymi we wniosku pracodawcy preferencjami dotyczącymi poziomu i rodzaju wykształcenia lub kwalifikacjami kandydatów na szkolenie, a także wskazaniami w indywidualnych planach działania osób bezrobotnych.

Wyłaniając instytucję szkoleniową, urząd pracy bierze pod uwagę wskazane przez pracodawcę informacje dotyczące zakresu umiejętności, uprawnień, kwalifikacji do uzyskania w wyniku szkolenia, a także terminu i miejsca szkolenia. Te elementy powinny się znaleźć w opisie przedmiotu zamówienia (urząd powinien zaprosić pracodawcę do włączenia się w przygotowanie opisu przedmiotu zamówienia). Obowiązkowe elementy umowy trójstronnej zawiera cytowane wyżej rozporządzenie.

Urząd pracy może wziąć pod uwagę preferencje pracodawcy odnośnie organizatora szkolenia tylko wtedy, jeśli pozwala na to tryb wyłonienia instytucji szkoleniowej realizującej szkolenie.

Nowa funkcja - doradca klienta

Do zadań doradcy należy:

●stała opieka nad bezrobotnym lub poszukującym pracy, w szczególności ustalanie profilu pomocy, przygotowanie i nadzór nad realizacją indywidualnego planu działania, świadczenie podstawowych usług rynku pracy w formie indywidualnej oraz ułatwianie dostępu do innych form pomocy określonych w ustawie lub

●stała współpraca z pracodawcą w zakresie pomocy określonej w ustawie, w szczególności ustalanie zapotrzebowania na nowych pracowników i pozyskiwanie ofert pracy w ramach pośrednictwa pracy oraz ułatwianie dostępu do innych form pomocy określonych w ustawie.

Kto może ją pełnić

Zgodnie z art. 91 ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia:

●pośrednicy pracy;

●doradcy zawodowi;

●specjaliści do spraw rozwoju zawodowego;

●specjaliści do spraw programów;

●doradcy EURES i asystenci EURES.

Decyzje o tym, którzy pracownicy mają kompetencje, aby realizować zadania właściwe dla wskazanych specjalności i tym samym pełnić funkcję doradcy klienta podejmuje dyrektor urzędu pracy. Jeśli wśród pracowników zatrudnionych na innych niż podane wyżej stanowiskach w urzędzie pracy pracują osoby o takich kompetencjach, które mogłyby pełnić funkcje doradcy klienta, to dyrektor ma możliwość przeniesienia ich na stanowiska o których mowa w art. 91 ust. 2 ustawy. Osoby te mogą zostać przeniesione na takie stanowiska i zajmować się wyłącznie nowymi zadaniami lub poświęcać na to pewną część swojego czasu pracy (niepełny wymiar czasu pracy).

Nagrody za efektywność

Doradca klienta dostanie nagrody z Funduszu Pracy za efektywną pracę. O ile ustawa reguluje, jakie warunki ma spełnić urząd pracy, aby otrzymać środki na ten cel, to nie daje wskazówek, jak je dzielić na poszczególnych pracowników. Czy to oznacza, że urzędy pracy będą musiały tworzyć regulaminy nagród? Decyzję pozostawiono pracodawcom. Prawnicy nie mają jednak wątpliwości, że zasady takie należałoby uregulować na poziomie każdego urzędu. Należy w sposób precyzyjny wskazać w akcie wewnątrzzakładowym zasady podziału tak, aby zmniejszyć ryzyko podnoszenia zarzutów dyskryminacyjnych przez podwładnych. Przy czym warto podkreślić, że brak takich szczegółowych zasad nie jest prawnie sankcjonowany. Przykładowe postanowienia takiego aktu wewnątrzzakładowego zostały opublikowane w dodatku Kadry i Płace (nr 88/2014).

Rady Rynku Pracy

Zamiast dotychczasowych powiatowych rad zatrudnienia utworzone zostaną powiatowe rady rynku pracy, których członkami będą przedstawiciele działających na terenie powiatu terenowych struktur każdej organizacji związkowej oraz organizacji pracodawców, reprezentatywnych w rozumieniu ustawy o komisji trójstronnej, społeczno-zawodowych organizacji rolników i izb rolniczych oraz organizacji pozarządowych zajmujących się statutowo problematyką rynku pracy.

Poza dotychczasowym zakresem działania w kompetencje powiatowej rady rynku pracy włączone zostało opiniowanie celowości realizacji Programu Aktywizacja i Integracja.

Stanowiska i opinie rad rynku pracy będą podejmowane w formie uchwały, zwykłą większością głosów w obecności co najmniej połowy członków. W przypadku jednakowej liczby głosów za i przeciw decydujący głos będzie należał do przewodniczącego rady rynku pracy. Przewodniczący będzie wybierany na pierwszym posiedzeniu spośród członków rad rynku pracy. Kadencja rady ma trwać cztery lata.

Starosta będzie też mógł powołać w skład rady trzech przedstawicieli spośród osób pełniących funkcje organów samorządu terytorialnego albo spośród reprezentantów nauki posiadających szczególną wiedzę lub autorytet w zakresie działania rad. Będzie mógł zapraszać do udziału w posiedzeniach rady przedstawicieli innych organów, organizacji i instytucji, jednak bez uprawnień do głosowania przy podejmowaniu uchwał.

Do dnia powołania powiatowych rad rynku pracy zadania tych rad wykonują odpowiednio Naczelna Rada Zatrudnienia, wojewódzkie i powiatowe rady zatrudnienia działające w składzie i na zasadach określonych w przepisach dotychczasowych.

Dodatek przygotowała

Współpraca