Odszkodowania za usuwane billboardy muszą być inaczej uregulowane

Komisja ustawodawcza Senatu przygotowała krótki, bo dwupunktowy, projekt nowelizacji ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 977). Jego celem jest wykonanie wyroku TK z 12 grudnia 2023 r. (sygn. akt P 20/19), dotyczącego art. 37a ust. 9 tej ustawy. Przepis ten pozwala gminom, które przyjmą uchwały krajobrazowe, zakazać na wyznaczonych w nich obszarach stawiania reklam i zobowiązać do usunięcia te już stojące, bez odszkodowania. TK uznał, że przepis nakazujący rozbiórkę legalnych nośników reklamowych bez odszkodowania narusza konstytucję. Wśród wielu opinii, które nadesłano w trwającym do 22 czerwca procesie konsultacji, powtarza się uwaga, że projekt nie wykonuje zaleceń TK lub w najlepszym razie robi to częściowo, a zdaniem przewodniczącego Krajowej Rady Regionalnych Izby Obrachunkowych Damiana Grzelki może nawet przyczynić się do powstania nowych kontrowersji co do zgodności z konstytucją. Powodem tej krytyki jest zawężenie przez sanatorów prawa dochodzenia odszkodowania wyłącznie do właścicieli i użytkowników gruntów.

„Oznacza to, że komentowany przepis expressis verbis wyłącza spośród podmiotów, w majątku których może pojawić się rozważane roszczenie odszkodowawcze, wszelkie inne podmioty, w tym przede wszystkim podmioty gospodarcze, które prowadzą działalność przy użyciu legalnie wzniesionych tablic lub urządzeń reklamowych z wykorzystaniem cudzego gruntu na podstawie – równie legalnego – stosunku prawnego nawiązanego z właścicielem, użytkownikiem wieczystym lub jakimkolwiek innym podmiotem, któremu przysługują określone prawa do nieruchomości” – pisze w swojej opinii KRRIO, podkreślając, że TK takiego wyłączenia nie zrobił.