Oskarżony zmarł przed wniesieniem kasacji. Czy pełnomocnik może zaskarżyć wyrok w jego imieniu?

Sprawa trafiła do Sądu Najwyższego po tym, jak Sąd Apelacyjny w Katowicach odmówił przyjęcia kasacji złożonej przez adwokatkę. Stało się to po tym, jak zastępca przewodniczącego wydziału karnego tego sądu wezwał pełnomocniczkę do uzupełnienia braków w postaci przedłożenia pełnomocnictwa procesowego upoważniającego ją do reprezentowania skazanego oraz uiszczenia opłaty sądowej od kasacji w wysokości 750 zł. Braki jednak nie zostały uzupełnione, a to z uwagi na to, że skazany w międzyczasie zmarł poza granicami kraju. W związku z powyższym SA uznał, że pełnomocnictwo dla adwokatki wygasło w momencie śmierci skazanego, a ona sama nie uzupełniła braków, do czego została zobowiązana. Podkreślił przy tym, że autorka kasacji nie wykazała, że posiada uprawnienie do dalszego działania w sprawie. Tymczasem zdaniem katowickiego sądu przepisy procedury karnej nie pozwalają adwokatce na reprezentowanie skazanego na podstawie dotychczasowego pełnomocnictwa. W tej sytuacji SA odmówił przyjęcia kasacji. Rozstrzygnięcie to zostało zaskarżone, a Sąd Najwyższy przyznał rację pełnomocniczce.

Wniesienie kasacji a śmierć oskarżonego

Uzasadniając uchylenie postanowienia wydanego przez katowicki sąd apelacyjny, SN uznał, że kluczowe znaczenie dla oceny występującej w tej sprawie sytuacji faktycznej ma art. 529 kodeksu postępowania karnego. Przepis ten stanowi, że wniesieniu i rozpoznaniu kasacji na korzyść oskarżonego nie stoi na przeszkodzie wykonanie kary, zatarcie skazania, akt łaski ani też okoliczność wyłączająca ściganie lub uzasadniająca zawieszenie postępowania. A skoro tak, stwierdził SN, to „wniesieniu i rozpoznaniu kasacji na korzyść oskarżonego czy skazanego nie stoi na przeszkodzie m.in. jego śmierć – nastąpienie takiego faktu stoi jedynie na przeszkodzie wniesieniu i rozpoznaniu kasacji na niekorzyść skazanego”.