Biblioteka prawnika

To nie księga imion

Nazwisko to podstawa identyfikacji każdej osoby. Spowszedniało nam tak dalece, że obecnie mało kto się nad nim w ogóle zastanawia, a jeszcze mniej osób postrzega je jako interesujące zagadnienie prawne. Autorka dostrzegła w nim jednak potencjał i poświęciła swoją pracę. W naszej literaturze przedmiotu nie było dotąd monografii, która podejmowałaby tę problematykę z punktu widzenia cywilnoprawnego. I chociaż prezentowana książka do kanonu publikacji prawniczych raczej się nie przebije, to naprawdę warto po nią sięgnąć.

Autorka analizuje w niej kwestie ochrony nazwiska jako dobra osobistego czy elementu nazwy i firmy osoby prawnej. Pisze też o jego komercjalizacji. Cały rozdział poświęca również rozważaniom na temat ochrony, jaka mu przysługuje w przepisach prawa prywatnego międzynarodowego. W tym miejscu rozpatruje dwie kwestie. Pierwsza z nich dotyczy norm kolizyjnych, które mogą zostać wskazane w zakresie przybierania nazwisk. Druga z kolei odnosi się do kształtowania się nazwiska pod rządami praw innych państw, w szczególności do ich pisowni.

Chyba jednak najbardziej interesujący jest fragment poświęcony ochronie nazwiska w prawie własności intelektualnej. W tym w szczególności własności przemysłowej. Chopin czy Jan III Sobieski to bowiem tylko nieliczne przykłady nazwisk historycznych, które stały się elementem znaku towarowego. Obecnie nie ma wątpliwości, że taka praktyka jest dopuszczalna. Nie zawsze jednak tak było. Z zainteresowaniem przeczytałam też o tym, że Sąd Najwyższy w 2005 r. uznał, iż umieszczenie nazwiska Stefana Wyszyńskiego w nazwie komitetu wyborczego "nie gwarantuje ani respektu dla atrybutów człowieczeństwa kardynała, ani szacunku dla pamięci zbiorowej dotyczącej jego osoby". Takich przykładów ciekawych orzeczeń jest w książce więcej.

Monografia została oparta na źródłach prawa polskiego. Autorka w szerokim zakresie korzystała jednak również z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, unijnego Sądu Pierwszej Instancji, Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz Wydziału Unieważnień i Izby Odwoławczej Urzędu ds. Harmonizacji Rynku Wewnętrznego.

@RY1@i02/2015/088/i02.2015.088.070000200.802.jpg@RY2@

Joanna Buchalska, "Nazwisko jako przedmiot ochrony w prawie polskim", Warszawa 2015, wyd. Wolters Kluwer

PS