BIBLIOTEKA PRAWNIKA

Czytanie referatów może wciągnąć

Publikacja pokonferencyjna to dziwny twór. Trzeba przedstawić czytelnikom książkę z wydarzenia, na którym najważniejszą częścią programu jest niedoprawiony łosoś oraz zbyt twardy antrykot. Ewentualnie - gdy konferencja odbywa się na uczelni, a nie w jednym z ekskluzywnych hoteli - istotnym wątkiem może być to, że nie działała klimatyzacja. Są też jakieś referaty, panele dyskusyjne, ale powiedzmy sobie szczerze: dzieli się je raczej nie na ciekawe oraz nieciekawe, lecz na odbywające się przed lunchem (trzeba być) oraz po lunchu (można zrobić głupią minę i powiedzieć, że niestety trzeba wrócić do pracy).

Dlatego też do czytania "Roli orzecznictwa w systemie prawa" podchodziłem z pewnym dystansem. Pozycja ta jest pracą zbiorową zawierającą referaty oraz zapis z dyskusji pracowników Wydziału Prawa i Administracji UW, które miały miejsce w marcu 2015 r. na konferencji zorganizowanej przez wydział. Zacząłem czytać i... nie mogłem przestać. Ta książka jest doprawdy fascynująca. Poszczególne referaty co prawda nie trzymają równego poziomu, ale nie dzielą się na beznadziejne i znośne, lecz na dobre i wyśmienite (z jednym drobnym wyjątkiem, ale spuśćmy na niego zasłonę milczenia - kto przeczyta, zapewne dostrzeże, które opracowanie nie pasuje jakościowo do pozostałych).

Najciekawsze rozważania dotyczą Trybunału Konstytucyjnego: tego, jak funkcjonuje, jak uzasadnia swoje orzeczenia oraz jakie popełnia błędy. To jedna z ostatnich debat nienaznaczonych sporem o Trybunał Konstytucyjny wywołanym przez polityków.

Jakże ciekawy z dzisiejszej perspektywy wydaje się wniosek końcowy sformułowany przez prof. Tomasza Giaro, który stwierdził za niemieckim socjologiem prawa Niklasem Luhmannem, że "sądy są centrum każdego systemu prawnego, choćby był on nie wiadomo jak policentryczny". I wreszcie bodaj najlepsze podsumowanie istoty publikacji oraz poglądów ekspertów: "We are under a constitution, but the constitution is what the judges say it is" (ang. Żyjemy pod rządami konstytucji, ale konstytucja jest tym, za co uznają ją sędziowie). I to ostatnie zdanie obecnie niech każdy interpretuje po swojemu.

@RY1@i02/2016/099/i02.2016.099.070000200.802.jpg@RY2@

Tomasz Giaro (red.), "Rola orzecznictwa w systemie prawa", Warszawa 2016, wyd. Wolters Kluwer

PSŁ