Transakcje trójstronne sposobem na poprawę płynności

Podatnicy VAT dokonujący zakupu towarów w Polsce i ich późniejszej sprzedaży na rzecz podmiotu z siedzibą w innym państwie UE wykazują nadwyżki VAT, które podlegają zwrotowi w ustawowo przewidzianych terminach: 60, 25 i 180 dni. Rozwiązaniem umożliwiającym obniżenie nadwyżek w zakresie VAT, i tym samym poprawę płynności finansowej, mogłaby być zmiana sposobu rozliczeń z dostawcami w taki sposób, aby możliwe było zastosowanie procedury uproszczonej dla transakcji trójstronnej (WTT). Przez WTT rozumie się transakcję, w której spełnione są łącznie następujące warunki:

- w transakcji uczestniczy trzech podatników VAT zidentyfikowanych na potrzeby transakcji wewnątrzwspólnotowych w trzech różnych państwach członkowskich;

- transakcja trójstronna dotyczy dostaw tego samego towaru;

- towar jest wydawany przez pierwszego z podatników bezpośrednio ostatniemu, przy czym przyjmuje się, że dostawa tego towaru w sensie transakcji podlegającej opodatkowaniu VAT jest dokonana między pierwszym i drugim podatnikiem oraz drugim i ostatnim podatnikiem w kolejności;

- towar jest wysyłany lub transportowany przez pierwszego podatnika VAT lub też transportowany przez drugiego w kolejności podatnika VAT, lub na ich rzecz z terytorium jednego państwa członkowskiego na terytorium innego państwa członkowskiego.

Do rozliczania transakcji trójstronnych na gruncie VAT przewidziana jest tzw. procedura uproszczona -warunki formalne jej zastosowania zawiera art. 135 ust. 1 pkt 4 ustawy o VAT. Z zasady procedura ta ma wyeliminować obowiązek rejestracji dla celów VAT drugiego w kolejności podmiotu w łańcuchu dostaw w państwie, do którego towar jest przeznaczony.

Zmiana rozliczeń po stronie podatnika VAT dokonującego zakupu towaru na terytorium kraju i jego późniejszej sprzedaży na rzecz podmiotu z siedzibą na terytorium innego państwa członkowskiego mogłaby polegać na rejestracji dla celów VAT na terytorium innego państwa członkowskiego - innego niż państwo, w którym zarejestrowany jest dostawca (pierwszy podmiot) i ostateczny odbiorca (trzeci podmiot).

Przy takiej konstrukcji dostawca towarów (pierwszy podatnik w łańcuchu dostaw) przy odpowiednim ukształtowaniu transakcji będzie mógł co do zasady zastosować stawkę 0-proc. na fakturze wystawianej na rzecz drugiego w kolejności podmiotu (polski podatnik VAT, zarejestrowany jednak dla celów VAT w innym państwie UE), przy czym dla tych celów powinien mieć dowody, że towary będące przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy (WDT) zostały wywiezione z terytorium kraju i dostarczone do nabywcy na terytorium państwa członkowskiego inne niż terytorium kraju.

Z punktu widzenia prawidłowego udokumentowania transakcji należy mieć na uwadze, że:

- pierwszy w łańcuchu dostaw podmiot - wystawia fakturę VAT zgodnie z polskimi przepisami, stosuje stawkę 0-proc. do dokonanej na rzecz drugiego w kolejności podatnika WDT i wykazuje WDT w deklaracji podatkowej, informacji podsumowującej i ewidencji;

- drugi w łańcuchu dostaw podmiot wystawia na ostatniego w kolejności podatnika fakturę VAT zawierającą odpowiednią adnotację zgodnie z przepisami państwa, którego numerem identyfikacji podatkowej się posługuje (z dopiskiem, że podatek z tytułu dokonanej dostawy zostanie rozliczony przez ostatniego w kolejności podatnika, lub odwołaniem się do odpowiedniego przepisu dyrektywy w tym zakresie);

- podmiot trzeci w łańcuchu dostaw rozlicza podatek z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towaru na terytorium państwa członkowskiego, w którym ma siedzibę.

@RY1@i02/2011/239/i02.2011.239.07100020d.802.jpg@RY2@

Marcin Sobieszek

Marcin Sobieszek

doradca podatkowy, Chałas i Wspólnicy Kancelaria Prawna