Jak potraktować wierzytelność w dolarach

Podatnik zawarł w 2008 roku umowę kredytową na zakup mieszkania w dolarach amerykańskich. W tej samej walucie ustanowiono hipotekę, od której zapłacił podatek.

- Czy mogę wystąpić o stwierdzenie nadpłaty i zwrot podatku? - pyta czytelnik z Łodzi.

Nie. Teoretycznie podatnik w każdej sytuacji może wystąpić o stwierdzenie nadpłaty podatku, jednak nie zawsze taki wniosek będzie skuteczny. W omawianym przypadku składanie wniosku o stwierdzenie nadpłaty i zwrot podatku od czynności cywilnoprawnych nie ma sensu, ponieważ podatnik właściwie postąpił, płacąc podatek.

W podobnej sprawie orzekał ostatnio Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (wyrok z 23 lutego 2010 r., sygn. akt III SA/Wa 1498/09). Sąd potwierdził, że zasadą wynikającą z art. 358 kodeksu cywilnego jest zasada wyrażania wartości wierzytelności w walucie polskiej. Przepis stanowi, że jeżeli przedmiotem zobowiązania jest suma pieniężna wyrażona w walucie obcej, dłużnik może spełnić świadczenie w walucie polskiej, chyba że ustawa, orzeczenie sądowe będące źródłem zobowiązania lub czynność prawna zastrzega spełnienie świadczenia w walucie obcej. Sąd stwierdził również, że nic nie stoi jednak na przeszkodzie, aby wierzytelność zabezpieczona hipoteką była wyrażona w walucie innej niż polski złoty. Nie zmienia to faktu, że wierzytelność, np. określona w dolarach, jest wierzytelnością istniejącą. Zgodnie natomiast z art. 7 ust. 1 pkt 7 ustawy z 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 68, poz. 450 z późn. zm.) od ustanowienia hipoteki na zabezpieczenie wierzytelności istniejących stawka wynosi 0,1 proc. od kwoty zabezpieczonej wierzytelności. Kwota zabezpieczonej wierzytelności stanowi również podstawę opodatkowania, co wynika bezpośrednio z art. 6 ust. 1 pkt 10 ustawy o PCC.

Z wyroku WSA wynika również, że w przypadku ustanowienia hipoteki w 2008 roku do przeliczenia waluty na walutę polską należy stosować średni kurs NBP z daty powstania obowiązku podatkowego. Wyrok jest jednak nieprawomocny.

Art. 6 ust. 1 pkt 10, art. 7 ust. 1 pkt 7 ustawy z 9 września 2000 r. o podatku od czynności cywilnoprawnych (t.j. Dz.U. z 2007 r. nr 68, poz. 450 z późn. zm.).