O tym, czy przy przekształceniu spółki akcyjnej w jawną trzeba zapłacić PCC

O CO TOCZYŁ SIĘ SPÓR

Spór toczył się o to, czy przekształcenie spółki akcyjnej w jawną jest opodatkowane podatkiem od czynności cywilnoprawnych (PCC). Chodziło o podatek od tej części wkładu, która została wniesiona na kapitał zapasowy spółki akcyjnej i w związku z tym nie była objęta PCC przy jej utworzeniu. Zgodnie z przepisami bowiem to, co trafia na kapitał zapasowy spółek kapitałowych (a za taką uznawana jest spółka akcyjna) nie jest objęte PCC. Inaczej jest przy spółkach, które ustawa o PCC uznaje za osobowe (np. spółka jawna), bo tu opodatkowany jest cały wkład.

Wątpliwości dotyczyły więc tego, czy podatek będzie należny przy przekształceniu jednej spółki w drugą.

Podatnicy mieli dwa argumenty. Po pierwsze twierdzili, że ustawodawca się pomylił i spółka jawna jest kapitałowa. Podobny błąd popełnił już przecież przy spółkach komandytowo-akcyjnych, co potwierdził TSUE w wyroku z 22 kwietnia 2015 r., sygn. akt C-357/13.

Po drugie, twierdzili, że nawet jeśli polski ustawodawca ma rację i spółka jawna jest osobowa, to i tak nie może on pobierać podatku od części wkładu, z którego opodatkowania sam wcześniej zrezygnował. Przekonywali, że nie pozwala na to art. 9 ust. 1 pkt 11 ustawy o PCC.

Fiskus uważał jednak, że ma prawo pobierać daninę, bo w przeciwnym wypadku podatnicy, którzy tworzą spółki kapitałowe i przekształcają je w osobowe, znaleźliby się w lepszej sytuacji niż ci, którzy od razu tworzą osobowe. Przekonywał też, że prawo UE pozwoliło Polsce zdecydować, które spółki będą mogły być restrukturyzowane bez podatku, a które nie.

ROZSTRZYGNIĘCIE

NSA stwierdził w uchwale, że Polska mogła opodatkować restrukturyzacje z udziałem niektórych spółek, nie bacząc na unijną dyrektywę. Słowem, mogła sama zdecydować, które spółki uznaje za osobowe i opodatkować przekształcenia z ich udziałem. Nie wypowiedział się natomiast, czy przepis ustawy o PCC (art. 9 ust. 1 pkt 11) rzeczywiście pozwala na pobór podatku przy przekształceniu w sytuacji, gdy ustawodawca zrezygnował z jego poboru przy tworzeniu np. spółki akcyjnej. Miał to zrobić zwykły skład, do którego sprawa wróciła po uchwale, ale ten również nie zajął stanowiska, bo - jak stwierdził - nie pozwoliły mu na to zarzuty skargi kasacyjnej.

PODSUMOWANIE

Sprawa, na tle której zapadła uchwała, zakończyła się przegraną podatnika. Spór nie został jednak ostatecznie przecięty. Uchwała ani wyrok, który zapadł ostatecznie w sprawie, na tle której ją podejmowano, nie dał odpowiedzi, jak interpretować art. 9 ust. 1 pkt 11, który mówi, że jeśli ustawodawca zrezygnował z opodatkowania pewnych czynności, to nie może nałożyć na nie podatku przy przekształceniu.

@RY1@i02/2018/005/i02.2018.005.071000800.801.jpg@RY2@