Organ musi określić faktyczną powierzchnię budynku

Jeśli organ podatkowy miał wątpliwości co do prawdziwości danych deklarowanych przez podatnika z tytułu podatku od nieruchomości, to powinien podjąć czynności mające na celu ustalenie rzeczywistej powierzchni użytkowej budynków, w szczególności ustalić, czy w budynku były dokonywane czynności, które mogły skutkować zmianą wielkości tej powierzchni.

Spółce zostało określone zobowiązanie podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości za 2006 rok w kwocie 521 tys. zł. Z akt sprawy wynikało, że organy podatkowe przyjmowały różną powierzchnię budynków podlegających opodatkowaniu. W deklaracji za 2006 rok spółka określiła powierzchnię budynków na 24 274 mkw. Z protokołu kontroli wynika, że budynki mają powierzchnię 24 372,79 mkw., a budynek stacji transformatorowej 88 mkw. i ta powierzchnia przyjęta została w decyzji organu I instancji. Organ II instancji przyjął, że powierzchnia użytkowa budynków wynosi 24 187 mkw. powierzchnia stacji 87 mkw. W odniesieniu do budynku stacji organ II instancji dał wiarę dowodowi w postaci "Inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej" sporządzonej w 28 kwietnia 2008 r., wyjaśniając w szczególności, że powyższa inwentaryzacja wskazuje metodologię pomiaru, z której wynika powierzchnia 87 mkw.

Spółka złożyła skargę do sądu wojewódzkiego, zarzucając m.in. przyjęcie przez organy w stosunku do budowli związanych z prowadzeniem działalności podstawy opodatkowania podatkiem od nieruchomości niezgodnej z rzeczywistością.

WSA uznał za uzasadniony zarzut naruszenia przepisów postępowania w sposób mogący mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. zarzut naruszenia art. 122, 187 par. 1 i 191 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 z późn. zm.), w odniesieniu do poczynionych przez organ ustaleń co do powierzchni użytkowej budynków opodatkowanych stawką dla budynków związanych z prowadzeniem działalności.

Sąd wskazał, że przepisy Ordynacji podatkowej nakładają na organy podatkowe obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, o czym mówi art. 122 tej ustawy. Tym samym niedopuszczalne było przyjęcie przez organy, po przeprowadzeniu kontroli, powierzchni budynku wynikającej ze skorygowanej deklaracji podatnika, co do której prawdziwości sam organ ma wątpliwości, tylko z tego powodu, że podatnik musiał kierować się jakiegoś rodzaju przesłankami podając powyższą powierzchnię w deklaracji. Jak wynika z akt podatkowych, organy przyjmowały różną powierzchnię budynków podlegających opodatkowaniu.

WSA przyjął, że skoro organ podatkowy powziął wątpliwości co do prawdziwości danych deklarowanych przez podatnika, przeprowadził kontrolę podatkową, a następnie wszczął postępowanie podatkowe, wówczas powinien wszystkie wątpliwości co do podstaw naliczenia podatku wyjaśnić. Organ powinien podjąć czynności mające na celu ustalenie rzeczywistej powierzchni użytkowej budynków stanowiącej podstawę opodatkowania, w tym w szczególności ustalić, czy w okresie od 2006 roku dokonywane były przez skarżącą czynności, które skutkować mogły zmianą powierzchni użytkowej budynków.

Samorządowe kolegium odwoławcze złożyło skargę kasacyjną do NSA.

Skarga kasacyjna nie jest zasadna. Z art. 21 par. 3 Ordynacji podatkowej nie wynika domniemanie prawdziwości danych dotyczących wielkości przedmiotu opodatkowania, które podatnik podatku od nieruchomości wskazał w deklaracji. Sąd przyznał, że w podatku tym w odniesieniu do osób prawnych obowiązuje zasada samoobliczenia podatku, zgodnie z którą podatek wynikający z deklaracji podatkowej jest podatkiem należnym, chyba że organ określi go w innej wysokości. Zasada ta nie zwalnia jednak organu od tego, żeby we wszczętym już postępowaniu podatkowym zbadać, ustalić i ocenić stan faktyczny również w zakresie przedmiotu opodatkowania.

z 1 czerwca 2012 r. (II FSK 2387/10), prawomocny.

Oprac. Przemysław Molik