Czy od przekazania pieniędzy dla dziecka zapłacę podatek od spadków i darowizn

Zgodnie z art. 26 ust. 1 pkt 9 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.) kwotę przekazanej darowizny na rzecz organizacji pożytku publicznego podatnik może odliczyć w zeznaniu podatkowym za rok podatkowy, w którym dokonał darowizny, w wysokości faktycznie przekazanej, ale nie więcej jednak niż kwota stanowiąca 6 proc. dochodu. Wysokość darowizny powinna być udokumentowana dowodem wpłaty na rachunek bankowy obdarowanego.

Zgodnie natomiast z art. 1 ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 93, poz. 768 z późn. zm.) podatkowi od spadków i darowizn podlega nabycie przez osoby fizyczne własności rzeczy znajdujących się na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub praw majątkowych wykonywanych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, tytułem m.in.: darowizny i polecenia darczyńcy.

Natomiast art. 2 ustawy o podatku od spadków i darowizn stanowi, że nabycie własności rzeczy znajdujących się za granicą lub praw majątkowych wykonywanych za granicą podlega podatkowi, jeżeli w chwili otwarcia spadku lub zawarcia umowy darowizny nabywca był obywatelem polskim lub miał miejsce stałego pobytu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Mając na uwadze powyższe przepisy, można jednoznacznie stwierdzić, że w opisywanym przypadku nie wystąpi obowiązek opodatkowania przekazywanych pieniędzy podatkiem od spadków i darowizn.

doradca podatkowy, menedżer w TPA Horwath

@RY1@i02/2010/133/i02.2010.133.086.015a.001.jpg@RY2@

Fot. Woojciech Górski

Michał Krawczyk, doradca podatkowy, menedżer w TPA Horwath

Podobne pytanie przedstawił czytelnik, który wyjaśnił, że osoba fizyczna zamierza przekazywać co miesiąc pieniądze dla dziecka w Afryce (Kongo). Jak dodał, wygląda to w ten sposób, że miałby przesyłać pieniądze (10 - 15 euro) do pośrednika w Polsce (fundacja posiadająca status fundacji pożytku publicznego), a ten przekazuje te środki dla konkretnej osoby (dziecka), która korzysta z tej pomocy w Kongu. Środki te mają wystarczyć na utrzymanie i edukację tego dziecka. Podatnik zamierza przekazywać pieniądze przez najbliższe trzy lata.

Odpowiadając na pytanie, czy od takiego przekazania trzeba zapłacić podatek od darowizn, czy jest to przekazanie, które nie będzie opodatkowane, należy wskazać, że - co do zasady - opodatkowanie darowizn tym podatkiem ma miejsce, jeżeli spełnione są następujące warunki:

● przedmiotem darowizny są rzeczy znajdujące się na terytorium Polski lub prawa majątkowe wykonywane w Polsce,

● obdarowanym jest osoba fizyczna.

Dodatkowo, opodatkowaniu podlega nabycie własności rzeczy znajdujących się za granicą lub praw majątkowych wykonywanych za granicą, ale tylko wtedy, jeżeli w chwili zawarcia umowy darowizny nabywca był obywatelem polskim lub miał miejsce stałego pobytu na terytorium Polski. Osobą zobowiązaną do zapłaty podatku jest osoba otrzymująca darowiznę, a nie darczyńca, choć w określonych sytuacjach mogą znaleźć zastosowanie zwolnienia od podatku.

W analizowanej sytuacji ważne jest w pierwszej kolejności stwierdzenie, kto jest obdarowanym. Choć pieniądze są przeznaczone dla konkretnej osoby, to wydaje się, że jako podmiot obdarowany działa organizacja pożytku publicznego. To ona zbiera środki finansowe na konkretny cel, a następnie w ramach swojej statutowej działalności przekazuje je dalej. W związku z tym, że obdarowany nie jest osobą fizyczną, to nie powstaje obowiązek podatku od spadków i darowizn.

Teoretycznie możliwe jest również inne rozwiązanie: środki finansowe są bezpośrednio przekazywane konkretnej osobie fizycznej w Afryce. W takiej sytuacji również obdarowany nie będzie zobowiązany do zapłaty podatku od spadków i darowizn, ponieważ nie jest obywatelem polskim.

Należy również zwrócić uwagę na możliwość uwzględnienia darowizny w rocznym rozliczeniu podatku dochodowego od osób fizycznych. Kwoty darowizn faktycznie przekazanych organizacjom pożytku publicznego mogą zostać odliczone od podstawy obliczenia podatku (przy czym limitem odliczenia jest kwota stanowiąca 6 proc. dochodu). W rocznym zeznaniu podatkowym konieczne będzie podanie odpowiednich danych pozwalających na identyfikację obdarowanego, w szczególności jego nazwę i adres. Co więcej, wysokość darowizny musi zostać udokumentowana dowodem wpłaty na rachunek bankowy obdarowanego (tj. organizacji pożytku publicznego).

Jak wynika bowiem z art. 26 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, podstawę obliczenia podatku stanowi dochód ustalony zgodnie z art. 9, art. 24 ust. 1, 2, 4, 4a-4e, ust. 6 lub art. 24b ust. 1 i 2, lub art. 25, po odliczeniu kwot darowizn przekazanych na cele: określone w art. 4 ustawy o działalności pożytku publicznego, organizacjom, o których mowa w art. 3 ust. 2 i 3 tej ustawy, lub równoważnym organizacjom określonym w przepisach regulujących działalność pożytku publicznego obowiązujących w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie członkowskim Unii Europejskiej lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego, prowadzącym działalność pożytku publicznego w sferze zadań publicznych, realizującym te cele, - w wysokości dokonanej darowizny, nie więcej jednak niż kwoty stanowiącej 6 proc. dochodu.

opracował Łukasz Zalewski

Art. 1 i 2 ustawy z 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 93, poz. 768 z późn. zm.).

Art. 26 ust. 1 pkt 9, ust. 6b oraz ust. 7 pkt 2 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.).