Od kiedy podatnik traci prawo do ulgi w związku z przerwaniem nauki dziecka

radca prawny w HLB Sarnowski & Wiśniewski

@RY1@i02/2010/070/i02.2010.070.086.010b.001.jpg@RY2@

Waldemar Olichwer, radca prawny w HLB Sarnowski & Wiśniewski

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych przewiduje w art. 27f możliwość dokonania odliczeń w związku z wychowywaniem przez podatnika dzieci. Regulacja ta została wprowadzona do ustawy o PIT 1 stycznia 2007 r. Z dniem 1 stycznia 2009 r. została ona doprecyzowana oraz w istotny sposób rozszerzona - zarówno w odniesieniu do podatników uprawnionych do skorzystania z ulgi, jak i do dzieci, na które przysługuje. Możliwość skorzystania przez podatnika z ulgi prorodzinnej na (niektóre) dzieci pełnoletnie reguluje art. 27f ust. 6 ustawy o PIT.

Zgodnie z przywołanym przepisem ulgą prorodzinną objęte są osoby pełnoletnie do ukończenia 25 roku życia, uczące się lub studiujące (także za granicą) - pod warunkiem że pozostają na utrzymaniu swoich rodziców w związku z wykonywaniem przez tych podatników ciążącego na nich obowiązku alimentacyjnego oraz w związku ze sprawowaniem funkcji rodziny zastępczej. W tym kontekście wskazać należy, że zgodnie z przepisami kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, obowiązek alimentacyjny jest obowiązkiem dostarczania środków utrzymania, a w miarę potrzeby także środków wychowania. Na rodzicach, w myśl kodeksu, ciąży obowiązek świadczeń alimentacyjnych względem dziecka, które nie jest jeszcze w stanie utrzymać się samodzielnie.

Zgodnie z art. 27f ust. 2 ustawy o PIT odliczenie ulgi w wysokości 1/6 kwoty zmniejszającej podatek (92,67 zł) przysługuje za każdy miesiąc kalendarzowy, w którym spełnione były przesłanki uprawniające do skorzystania z ulgi prorodzinnej. Podkreślić należy, że nie jest konieczne, aby był to pełen miesiąc spełniania przesłanek. W literaturze przedmiotu wskazuje się bowiem, że do skorzystania z odliczenia za dany miesiąc wystarczające jest, że stan uprawniający do ulgi prorodzinnej zaistnieje w danym miesiącu. Nie musi on natomiast trwać przez cały miesiąc.

W pytaniu podatnik wskazał, że syn przerwał studia 9 października 2009 r., co zostało również stwierdzone zaświadczeniem wydanym przez uczelnię. Oznacza to, że stan uprawniający podatnika do skorzystania z odliczenia, tj. utrzymywanie studiującego dziecka poniżej 25 roku życia, zaistniał w tym miesiącu, a zatem może on wykorzystać ulgę prorodzinną na syna również za październik 2009 r.

W kontekście ulgi prorodzinnej pamiętać jednak należy, że prawo do odliczenia przysługuje tylko i wyłącznie tym podatnikom, którzy uzyskują dochody na zasadach ogólnych, tzn. stosują skalę podatkową ze stawkami 18 proc. i 32 proc. Oznacza to, że z ulgi na dzieci nie mogą skorzystać podatnicy podatku liniowego czy osoby fizyczne osiągające dochody wyłącznie z działalności gospodarczej, które zdecydowały się na jedną z uproszczonych form opodatkowania (ryczałt ewidencjonowany, karta podatkowa). Ponadto z ulgi na dzieci nie skorzystają osoby fizyczne - rolnicy, którzy w ogóle nie płacą PIT, gdyż ulga, jak wskazano powyżej, dotyczy jedynie podatku dochodowego od osób fizycznych.

Zasadą jest, że ulga prorodzinna przysługuje łącznie obojgu rodzicom. Ulgę mogą odliczyć od podatku w częściach równych lub w dowolnej proporcji przez nich ustalonej.

(MGM)