Jakie korzyści daje wspólny PIT

Czy brak przychodów pozwoli na preferencje

Wspólne opodatkowanie małżonków nie ma zastosowania, gdy chociażby do jednego z małżonków mają zastosowanie przepisy ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Oznacza to wyłączenie możliwości złożenia wspólnego zeznania przez małżonków również wtedy, gdy małżonek podlega opodatkowaniu zryczałtowanym podatkiem od przychodów ewidencjonowanych, ale nie uzyskuje przychodów z działalności objętej tym podatkiem, np. z uwagi na czasowe zawieszenie działalności.

Podstawa prawna

Art. 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Czy trzeba spełniać warunki przy wspólnym PIT

Warunki takie przewiduje ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych. Wspólne rozliczenie małżonków w jednym zeznaniu PIT to preferencja, z której nie każde małżeństwo może skorzystać. Zasadniczo małżonkowie podlegają odrębnemu opodatkowaniu od uzyskiwanych dochodów. Możliwość złożenia wspólnego zeznania stanowi wyjątek od tej zasady i podlega pewnym ograniczeniom.

Podstawowy warunek to pozostawanie w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy. Jeżeli małżeństwo zostało zawarte lub rozwiązane w trakcie roku podatkowego, nie można złożyć wspólnego PIT. Jeśli np. podatnicy wzięli ślub w styczniu 2009 r., to jednego PIT za 2009 rok nie będą mogli złożyć. Pierwszy raz wspólnego rozliczenia dokonają dopiero w rozliczeniu za 2010 rok, jeśli w tym czasie ich małżeństwo nie ustanie. Choć w przypadku rozwodu mogą wystąpić pewne szczególne sytuacje. Jeśli wyrok rozwodowy zapadł pod koniec roku, ale orzeczenie uprawomocniło się już w roku następnym, to małżonkowie zachowają prawo do złożenia wspólnego zeznania. W tym przypadku decydująca jest data uprawomocnienia się wyroku o rozwodzie. Podatnicy pozostający w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy nie rozliczą się jednak wspólnie, jeżeli w roku podatkowym istniała między nimi rozdzielność majątkowa. Możliwość złożenia wspólnego zeznania dotyczy tylko małżonków, którzy mają wspólność majątkową. Trzeba też pamiętać, że wspólność majątkowa musi trwać przez cały rok podatkowy.

Podstawa prawna

Art. 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Czy po śmierci małżonka można złożyć wspólny PIT

Z wnioskiem o wspólne opodatkowanie dochodów mogą wystąpić małżonkowie: podlegający nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w Polsce, pozostający w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, między którymi istnieje przez cały rok podatkowy wspólność majątkowa, jeżeli do żadnego z nich w roku podatkowym nie mają zastosowania przepisy o: podatku liniowym, zryczałtowanym podatku dochodowym, ustawy o podatku tonażowym.

Przepisy ustawy o PIT przewidują jednak pewne wyjątki od wskazanych zasad. Małżonkowie w pewnych sytuacjach rozliczą się wspólnie, nawet jeśli do ich przychodów będą miały zastosowanie przepisy dotyczące ryczałtu. Będzie tak, gdy uzyskają przychody z najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli umowy te nie są zawierane w ramach prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej.

Ponadto mąż i żona złożą jedno zeznanie, gdy między małżonkami istniała w roku podatkowym wspólność majątkowa, a małżonek zmarł w trakcie roku. Konieczne jest przy tym, aby związek małżeński był zawarty przed rozpoczęciem roku podatkowego.

Ostatnim wyjątkiem jest przypadek, gdy małżonkowie pozostawali w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, a jeden małżonek zmarł po upływie roku podatkowego, a przed złożeniem zeznania (czyli między 1 stycznia a 30 kwietnia).

Podstawa prawna

Art. 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Czy małżonkowie złożą PIT elektronicznie

Drogą elektroniczną roczne zeznanie PIT mogą złożyć także małżonkowie (PIT-37). Co ważne od rozliczenia za 2008 rok małżonkowie składają deklaracje bez e-podpisu kwalifikowanego.

Małżonkowie muszą jednak spełnić jeden wymóg: złożyć pełnomocnictwo do podpisywania deklaracji składanej za pomocą środków komunikacji elektronicznej na formularzu UPL-1 w urzędzie skarbowym. Warto wiedzieć, że jeśli małżonkowie już raz takie pełnomocnictwo złożyli, np. w rozliczeniu za 2008 rok, to w rozliczeniu za 2009 rok już go składać nie będą musieli. Dokument ten jest składany raz przez jedno małżeństwo.

Podstawa prawna

Art. 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Czy wspólny PIT pozwala na oszczędności

To prawda. Główną korzyścią ze wspólnego rozliczenia jest obniżenie płaconego podatku. Efekt taki można osiągnąć przede wszystkim wtedy, gdy jeden z małżonków ma dochody mieszczące się w pierwszym przedziale skali podatkowej, czyli opodatkowane według stawki 18 proc. Drugi zaś dochody mieszczące się w drugim przedziale skali podatkowej, czyli opodatkowane według stawki 32-proc. W takim przypadku podatek obliczony od wspólnych dochodów może być niższy od łącznego podatku zapłaconego w sumie przez oboje małżonków odrębnie.

To samo dotyczy przypadków, gdy jeden z małżonków nie ma żadnych dochodów. Wówczas też skutecznie udaje się obniżyć podatek. W pozostałych przypadkach zysk jest iluzoryczny, sprowadza się bowiem tylko do zaoszczędzenia sobie papierkowej roboty (jeden składany formularz zamiast dwóch).

Podstawa prawna

Art. 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Czy można spóźnić się ze złożeniem zeznania

Małżonkowie, którzy chcą rozliczyć się wspólnie, muszą złożyć deklarację za 2009 rok najpóźniej 30 kwietnia 2010 r. Spóźnienie pozbawia prawa do złożenia wspólnego PIT.

Termin do złożenia wniosku o uprzywilejowane opodatkowanie jest terminem prawa materialnego i nie podlega przywróceniu. Zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wniosek małżonków o wspólne opodatkowanie, polegające na wyliczeniu zobowiązania podatkowego od połowy dochodu w podwójnej wysokości, może być skutecznie złożony wyłącznie do 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym, za który jest składane zeznanie. Oświadczenie złożone po tej dacie nie wywołuje skutków prawnych.

Podobnie sprawa wygląda z korektą deklaracji. Dopuszczalność skorygowania po 30 kwietnia roku następującego po roku podatkowym w zeznaniu poszczególnych kwot zamieszczonych w rubrykach PIT nie uprawnia do jednoczesnego złożenia nowego - zmienionego - oświadczenia o wyborze łącznego bądź rozdzielnego opodatkowania małżonków. Takie oświadczenie złożone po 30 kwietnia w korekcie zeznania nie wywołuje skutków prawnych, czyli jest bezskuteczne.

Podstawa prawna

Art. 6 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2000 r. nr 14, poz. 176 z późn. zm.).

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl