Kto i jak korzysta z ulgi na samochód

Z ulgi rehabilitacyjnej mają prawo korzystać osoby niepełnosprawne lub mające na utrzymaniu osoby niepełnosprawne. Odliczeniu od dochodu w ramach tej ulgi podlegają poniesione w roku podatkowym wydatki na cele rehabilitacyjne oraz wydatki związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych. Katalog wydatków, które pomniejszą dochód w rocznym rozliczeniu podatkowym znajduje się w ustawie o PIT w art. 26. Wśród nich są m.in. koszty związane z używaniem samochodu osobowego na dojazdy na niezbędne zabiegi rehabilitacyjne. Jednak aby uwzględnić wydatki na auto w rocznym PIT, trzeba spełnić kilka warunków.

Zgodnie z przepisami ustawy o PIT za wydatki rehabilitacyjne uważa się m.in. wydatki poniesione na używanie samochodu osobowego, stanowiącego własność (współwłasność) osoby niepełno- sprawnej, zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa ,lub podatnika mającego na utrzymaniu osobę niepełnosprawną zaliczoną do I lub II grupy inwalidztwa albo dzieci niepełnosprawne, które nie ukończyły 16 roku życia, dla potrzeb związanych z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne. Zatem aby z odliczenia skorzystała osoba niepełnosprawna (lub która ma na utrzymaniu osobę niepełnosprawną), musi być właścicielem albo współwłaścicielem samochodu. Jeśli np. na zabiegi rehabilitacyjne podatnika podwozi sąsiad swoim autem, ulga nie będzie przysługiwać ani korzystającemu z zabiegów, ani sąsiadowi.

Co ważne, odliczenie z tytułu używania samochodu osobowego jest limitowane. Podatnik, który w roku podatkowym dojeżdża na takie zabiegi, może swój dochód pomniejszyć maksymalnie o 2280 zł.

Aby skorzystać z możliwości odliczenia wydatków związanych z używaniem samochodu osobowego dla potrzeb związanych z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne, należy posiadać I lub II grupę inwalidztwa i być właścicielem (współwłaścicielem) samochodu osobowego oraz dojeżdżać nim na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne.

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych nie precyzuje pojęcia zabieg, rehabilitacja oraz rehabilitacja lecznicza, zatem konieczne jest wyjaśnienie tych pojęć na podstawie definicji encyklopedycznych. Zabieg stanowi interwencję mającą na celu wywołanie określonego skutku, zwykle będącą środkiem zaradczym przeciwdziałającym czemuś (np. skutkom choroby). Rehabilitacja jest to przywrócenie choremu sprawności fizycznej i psychicznej poprzez stosowanie odpowiednich zabiegów leczniczych. Z kolei rehabilitacja lecznicza to połączenie leczenia z postępowaniem usprawniającym, które obejmuje zabiegi fizykoterapeutyczne, wodolecznictwo, światłolecznictwo, elektrolecznictwo, mechanoterapię i kinezyterapię. Istotne znaczenie mogą mieć również zabiegi chirurgiczne zmierzające do przywrócenia organicznych funkcji, zmniejszenia następstw nieodwracalnych zmian lub wyrównanie ich w takim stopniu, aby poszkodowanemu przywrócić jego społecznie przydatną sprawność.

Określona w ustawie kwota 2280 zł jest maksymalną kwotą, która może być odliczona tytułem poniesienia wydatków na dojazdy na zabiegi rehabilitacyjne. Wydatki te muszą być jednak faktycznie poniesione. Jak podkreślają organy podatkowe w wydawanych interpretacjach podatkowych, użycie przez ustawodawcę, przy określaniu wielkości limitu, wyrażenia: w wysokości nieprzekraczającej kwoty 2280 zł (a nie w wysokości 2280 zł) wskazuje, że wysokość odliczenia uzależniona jest od intensywności (częstotliwości) używania samochodu. Jeśli przykładowo podatnik w ciągu roku skorzystał pięć razy z zabiegów rehabilitacyjnych i na dojazdy wydał 1 tys. zł, to dochód w rocznym PIT ma prawo pomniejszyć o 1 tys. zł, a nie o cały limit 2280 zł.

Warto wiedzieć, że wydatki rehabilitacyjne podlegają odliczeniu od dochodu, jeżeli nie zostały sfinansowane (dofinansowane) ze środków zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych lub ze środków Narodowego Funduszu Zdrowia, zakładowego funduszu świadczeń socjalnych albo nie zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie. W przypadku gdy wydatki były częściowo sfinansowane (dofinansowane) z tych funduszy (środków), odliczeniu podlega różnica pomiędzy poniesionymi wydatkami a kwotą sfinansowaną (dofinansowaną) z tych funduszy (środków) lub zwróconą w jakiejkolwiek formie.

Wysokość wydatków na cele rehabilitacyjne ustala się na podstawie dokumentu stwierdzającego ich poniesienie. Jednak zasada ta nie dotyczy m.in. wydatków związanych z używaniem samochodu osobowego dla potrzeb związanych z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne.

I tu uwaga. Nie oznacza to jednak, że organ podatkowy weryfikujący np. w trakcie czynności sprawdzających lub postępowania podatkowego zeznanie roczne w zakresie poprawności dokonanych odliczeń nie ma prawa domagać się od podatnika przedstawienia okoliczności związanych z ponoszonymi wydatkami.

Wydatki ponoszone tytułem używania samochodu w związku z przejazdem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne nie wymagają sformalizowanego dokumentu potwierdzającego poniesienie wydatku, np. rachunku, faktury, co oznacza, że w toku weryfikacji organowi podatkowemu można przedstawić każdy dowód świadczący o tym, że osoba niepełnosprawna istotnie poniosła wydatki na taki cel. Organ podatkowy jest uprawniony na podstawie Ordynacji podatkowej do żądania wskazania okoliczności poniesienia wydatku oraz udowodnienia faktu, który stanowi podstawę ulgi, np. potwierdzenia bycia właścicielem samochodu, ale także uczestnictwa w niezbędnych zabiegach leczniczo-rehabilitacyjnych. Organy podatkowe uważają, że sam fakt posiadania skierowania na zabiegi nie jest wystarczającą okolicznością na udowodnienie, że taki wydatek został poniesiony. Jakie dokumenty więc będą pomocne? Przykładowo, uzyskanie poświadczenia, że z zabiegów rehabilitacyjnych osoba niepełnosprawna korzystała – poprzez dostarczenia m.in. kserokopii karty zabiegów, wskazania świadków, którzy potwierdzą fakt uczestnictwa w zabiegach, przedłożenie zaświadczenia o uczestnictwie w zabiegach.