Jak wypełnić PIT-38 za 2008 rok

ekspert GP

Kosztem uzyskania przychodów przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia akcji oraz innych papierów wartościowych są wydatki poniesione na ich objęcie lub nabycie. Koszty te dzieli się na dwa rodzaje. Pierwszy to koszty bezpośrednio związane z daną transakcją, do których zalicza się koszt nabycia zbywanego papieru wartościowego (jest to iloczyn ceny jednostkowej i liczby papierów wartościowych). Drugi rodzaj to koszty poniesione przez podatnika w celu uzyskania przychodu w danym roku podatkowym, związane z obsługą rachunku przez biuro maklerskie. Zalicza się do nich m.in.: koszty prowizji, opłat poniesionych w danym roku związanych z prowadzeniem lub założeniem rachunku, koszty transferu, zdeponowania papierów, opłaty abonamentowe za dostęp do serwisu notowań, koszty połączeń telefonicznych z biurem maklerskim, koszty doradztwa inwestycyjnego itp.

W przypadku transferu papierów wartościowych z jednego biura do innego koszty uzyskania przychodów, takie jak wydatki związane z prowizją i innymi opłatami, zostaną wykazane w PIT-8C wydanym przez biuro maklerskie, z którego papiery zostaną wytransferowane. Natomiast biuro maklerskie, do którego przeniesione zostaną papiery wartościowe, otrzyma jedynie informacje o cenie i czasie nabycia papieru.

Z kolei przy sprzedaży akcji nabytych w drodze spadku lub darowizny cena nabycia sprzedawanych akcji zostanie przez biuro maklerskie ustalona na poziomie 0 zł. Również w przypadku zbycia papierów wartościowych nabytych np. na podstawie umowy cywilnoprawnej, jeśli biuro maklerskie nie będzie posiadało dokumentu określającego cenę nabycia, przyjmie cenę nabycia zbywanego papieru w wysokości 0 zł.

Dochodem ze sprzedaży papierów wartościowych, instrumentów pochodnych, realizacji praw z papierów wartościowych jest różnica między sumą przychodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów, instrumentów, realizacji praw a kosztami uzyskania przychodów. Zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli nie jest możliwa identyfikacja sprzedawanych papierów, dochód jest obliczany według zasady First In First Out (FIFO). Oznacza to, że w przypadku wielokrotnego zakupu papierów wartościowych najpierw sprzedawane są papiery kupione przez inwestora najwcześniej. Ma to także znaczenie w przypadku akcji zakupionych przed 24 grudnia 2003 r. oraz kontraktów przed 31 grudnia 2003 r., ponieważ dochód z nich jest zwolniony z podatku.

Przyjmijmy dla przykładu, że podatnik dokonał następujących transakcji:

16 września 2003 r. kupił 40 akcji spółki E po 10 zł i zapłacił prowizję 5 zł,

16 marca 2007 r. kupił 80 akcji spółki E po 11 zł i zapłacił prowizję 10 zł,

16 lipca 2008 r. sprzedał 40 akcji spółki E po 20 zł i zapłacił prowizję 15 zł,

16 listopada 2008 r. sprzedał 80 akcji spółki E po 15 zł i zapłacił prowizję 10 zł.

Dochód do opodatkowania obliczymy następująco:

Zysk z akcji kupionych przed 24 grudnia 2003 r. nie podlega opodatkowaniu. Zatem dochód należy obliczyć jedynie od 80 akcji kupionych po 11 zł i sprzedanych po 15 zł. Trzeba także odjąć zapłaconą prowizję, czyli dochód wyniesie:

(80 x 15 - 10) - (80 x 11 + 10) = 300 zł.

Należny podatek:

300 x 19 proc. = 57 zł.

Od tej transakcji inwestor powinien zapłacić 57 zł należnego podatku od zysków giełdowych.

Niestety, nie. Deklaracja PIT-38 jest rozliczana tylko indywidualnie. Wspólne rozliczenie przez małżonków przychodów wykazanych w tym formularzu nie jest możliwe.