W jaki sposób wypełnić PIT-38 za 2008 rok

Od dochodów uzyskanych z odpłatnego zbycia papierów wartościowych lub pochodnych instrumentów finansowych i z realizacji praw z nich wynikających oraz z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część - podatek dochodowy wynosi 19 proc. uzyskanego dochodu. Określa to art. 30b ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Formularz PIT-38 przeznaczony jest w szczególności do rozliczenia przychodów z następujących źródeł:

1) odpłatnego zbycia:

papierów wartościowych,

pożyczonych papierów wartościowych (sprzedaż krótka),

pochodnych instrumentów finansowych oraz realizacji praw z nich wynikających,

udziałów w spółkach mających osobowość prawną;

2) objęcia udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część.

Podatnicy mający miejsce zamieszkania w Polsce (podlegający nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu), którzy w 2008 roku uzyskali dochód z wyżej wymienionych źródeł, bez względu na miejsce ich położenia (w Polsce czy za granicą), obowiązani są do złożenia zeznania PIT-38 we właściwym urzędzie skarbowym w terminie do 30 kwietnia. Do zeznania w zależności od sytuacji podatnika może zostać dołączony druk PIT/ZG stanowiący informację o wysokości dochodów z zagranicy i zapłaconym podatku za granicą.

W części A formularza podatnik wpisuje adres urzędu skarbowego, do którego adresuje zeznanie (poz. 5). W poz. 6 zakreśla pole złożenia zeznania. Możliwość złożenia korekty (zaznaczenie poz. 6) została omówiona w dalszej części przewodnika.

Podatnicy składają zeznanie do urzędu skarbowego ustalonego według miejsca zamieszkania w ostatnim dniu roku podatkowego, a gdy zamieszkanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ustało przed tym dniem - według ostatniego miejsca zamieszkania na jej terytorium.

Osoby fizyczne, które nie mają miejsca zamieszkania w Polsce (podlegający ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu), składają zeznanie do urzędu skarbowego właściwego w sprawach opodatkowania osób zagranicznych, określonego w rozporządzeniu ministra finansów wydanym na podstawie Ordynacji podatkowej (tj. ustalony według miejsca pobytu tej osoby). Osoby te, jeśli w 2008 roku osiągnęły dochody ze źródeł przychodów położonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, a przed 30 kwietnia zamierzają wyjechać z Polski, są obowiązane złożyć zeznanie za 2008 rok przed opuszczeniem terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Zeznanie można złożyć bezpośrednio w urzędzie skarbowym lub nadać (złożyć, wysłać) w sposób przewidziany w art. 12 par. 6 Ordynacji podatkowej, przez co rozumie się nadanie w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego (Poczta Polska) albo złożenie w polskim urzędzie konsularnym. Za datę złożenia zeznania nadanego w placówce Poczty Polskiej uważa się datę stempla pocztowego.

W tej części konieczne jest podanie: nazwiska, pierwszego imienia, daty urodzenia, numeru PESEL oraz adresu miejsca zamieszkania w ostatnim dniu roku podatkowego, a gdy zamieszkanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej ustało przed tym dniem, wskazać należy ostatnie miejsce zamieszkania na terytorium Polski.

W części C deklaracji podatnik wykazuje skumulowane przychodu i koszty uzyskania przychodów ze źródeł podlegających opodatkowaniu. Uzyskany wynik będący różnicą tych dwóch wartości oznacza dochód lub stratę. Szczegółowo sposób obliczania dochodu z poszczególnych źródeł określa art. 30b ustawy o PIT, ustalając odrębnie sposób obliczenia dochodu dla przychodów z:

odpłatnego zbycia papierów wartościowych,

odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz realizacji praw z nich wynikających,

odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną,

będących wartością nominalną objętych udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach objętych w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część.

W poz. 21 należy wykazać przychody, tj. sumę kwot z poz. 53 informacji PIT-8C, natomiast w poz. 22 koszty uzyskania przychodów, tj. z poz. 54 druku PIT-8C oraz inne koszty związane z przychodami wymienionymi w poz. 53 tej informacji, niewykazane przez podmiot ją sporządzający. Koszty te podatnik ustala na podstawie posiadanych przez siebie dokumentów.

W poz. 23 co do zasady należy wykazać przychody:

z części F informacji PIT-8C, do których nie ma zastosowania art. 19 ustawy z 12 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 202, poz. 1956 z późn. zm.). Chodzi tu o przepisy ustawy o PIT, których nie stosuje się do opodatkowania dochodów (poniesionych strat) uzyskanych m.in. z odpłatnego zbycia nabytych przed 1 stycznia 2003 r. obligacji Skarbu Państwa wyemitowanych po 1 stycznia 1989 r. oraz obligacji wyemitowanych przez jednostki samorządu terytorialnego po 1 stycznia 1997 r.;

uzyskane na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, w przypadku gdy podmiot niebędący płatnikiem podatku nie był zobowiązany do sporządzenia informacji PIT-8C;

uzyskane za granicą (np. ze zbycia akcji, zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną, w tym także objętych za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część).

W poz. 24 podatnik wykazuje na podstawie posiadanych przez siebie dokumentów koszty uzyskania przychodów wymienionych w poz. 23.

W celu prawidłowego ustalenia dochodu, których źródłem są inwestycje giełdowe, użyteczne są wytyczne przedstawione w piśmie Ministerstwa Finansów w sprawie opodatkowania dochodów z odpłatnego zbycia papierów wartościowych i pochodnych instrumentów finansowych, skierowane do wszystkich urzędów skarbowych, izb skarbowych oraz urzędów kontroli skarbowej.

Dochody te określa się jako (art. 30b ust. 2 ustawy o PIT):

różnicę między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia papierów wartościowych a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub ust. 1g, lub art. 23 ust. 1 pkt 38, z zastrzeżeniem art. 24 ust. 13 i 14;

różnicę między sumą przychodów uzyskanych z realizacji praw wynikających z papierów wartościowych, o których mowa w art. 3 ust. 3 ustawy o publicznym obrocie papierami wartościowymi, a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38a;

różnicę między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 38a.

Powyższe zasady znajdują zastosowanie przy ustalaniu dochodu ze zbycia papierów wartościowych, gdy możliwa jest ich identyfikacja i ustalenie dla zbywanych papierów ich rzeczywistej ceny nabycia. Natomiast jeżeli nie jest możliwa identyfikacja sprzedawanych papierów wartościowych, należy stosować metodę FIFO (art. 24 ust. 10 ustawy o PIT), zgodnie z którą w przypadku wielokrotnego zakupu papierów wartościowych w pierwszej kolejności sprzedawane są te kupione najwcześniej. Metoda ta ma zastosowanie odrębnie do każdego z rachunków posiadanych przez podatnika, na którym są zdeponowane papiery wartościowe.

Z kolei w odniesieniu do dochodów, których źródłem są udziały w spółkach mających osobowość prawną, dochody te określa się jako:

różnicę między sumą przychodów uzyskanych z tytułu odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną a kosztami uzyskania przychodów, określonymi na podstawie art. 22 ust. 1f lub art. 23 ust. 1 pkt 38,

różnica pomiędzy wartością nominalną objętych udziałów (akcji) w spółkach mających osobowość prawną albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część a kosztami uzyskania przychodów określonymi na podstawie art. 22 ust. 1e.

Istotne jest to, że w przypadku odpłatnego zbycia papierów wartościowych co do zasady stosuje się metodę memoriałową, a nie kasową. Stosownie bowiem do art. 17 ust. 1 pkt 6 ustawy o PIT zasada ta oznacza, że za przychody z kapitałów pieniężnych uważa się należne, choćby nie zostały faktycznie otrzymane, przychody z odpłatnego zbycia udziałów w spółkach mających osobowość prawną oraz papierów wartościowych i realizacji praw wynikających z papierów wartościowych, o których mowa w ustawie o publicznym obrocie papierami wartościowymi.

Opodatkowanie przychodu należnego oznacza konieczność zapłaty podatku przez sprzedającego w całości, obliczonego od ceny sprzedaży udziałów oraz papierów wartościowych, nawet jeśli cena transakcyjna została rozłożona na raty, a kupujący nie spłaci rat w terminie. Zatem przychód z odpłatnego zbycia papierów wartościowych następuje w momencie przeniesienia własności papieru wartościowego na kupującego, nawet jeżeli faktyczna zapłata następuje po tym dniu. Zasada ta może mieć szczególne zastosowanie w przypadku transakcji sprzedaży dokonywanych na rynku pozagiełdowym, np. na podstawie umowy cywilnoprawnej.

W odniesieniu do przychodu z odpłatnego zbycia pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających przychód powstaje w momencie realizacji praw wynikających z pochodnych instrumentów finansowych.

Pismo Ministerstwa Finansów odnosi się również do przypadku, w którym rachunek papierów wartościowych stanowi współwłasność, sprzedaży akcji pracowniczych oraz uzyskania przychodu w związku z czynnościami egzekucyjnymi.

W przypadku rachunku inwestycyjnego objętego współwłasnością (w tym również współwłasność małżeńską) wszystkie dochody ze sprzedaży akcji na tym rachunku określa się proporcjonalnie do jego udziału we współwłasności. W przypadku braku przeciwnego dowodu przyjmuje się, że udziały we współwłasności są równe.

Warto zaznaczyć, że w sytuacji zbycia akcji pracowniczych, tj. akcji nabytych przez pracowników na podstawie ustawy z 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji (Dz.U. z 2002 r. nr 127, poz. 1397 z późn. zm.), stosuje się również przepisy art. 30b ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. A zatem przychód ze zbycia akcji pracowniczych zawsze będzie podlegać PIT.

Trzeba też zwrócić uwagę, że jeżeli odpłatne zbycie papierów wartościowych nastąpiło w związku z zajęciem komorniczym lub egzekucją należności na rzecz wierzyciela posiadacza rachunku, to przychód ten nadal jest przychodem właściciela rachunku.

W poz. 21 i 22 formularza PIT-8C wpisać należy kwoty wskazane w części E informacji PIT-8C. Druk ten w przypadku inwestorów giełdowych jest podstawą do wypełnienia zeznania rocznego. Biuro maklerskie prowadzące indywidualny rachunek inwestora powinno sporządzić i wysłać tę informację do podatnika i właściwego urzędu skarbowego do końca lutego (w tym roku ze względu na to, że ostatni dzień lutego wypadł w sobotę, termin minął 2 marca). Trzeba pamiętać, że w sytuacji gdy podatnik otrzymał kilka druków PIT-8C - posiadał kilka rachunków maklerskich bądź objął udziały w spółce z o.o. w zamian za aport, to wszystkie wskazane w tych informacjach kwoty, kumulując, przenosi do zeznania PIT-38.

W praktyce jednak nie wszystkie przychody i koszty uzyskania przychodów wykazane są w PIT-8C. W przypadku inwestycji giełdowych podatnik może np. powiększyć koszty uzyskania przychodów o wydatki poniesione w celu osiągnięcia przedmiotowego przychodu, o ile istnieje między nimi związek przyczynowo-skutkowy. Pozycję inne przychody podatnik wypełnia również w sytuacji, kiedy nie dysponuje PIT-8C, a z przychodów podlegających opodatkowaniu rozlicza się na podstawie własnych informacji i wyliczeń. Brak PIT-8C nie oznacza, że podatnik zwolniony jest z wykazania dochodów i złożenia zeznania. Wszelka odpowiedzialność za nieopodatkowanie dochodu uzyskanego przez podatnika podlegającego rozliczeniu w PIT-38 ciążyć będzie na podatniku, a nie na podmiocie, który powinien być potencjalnym wystawcą PIT-8C.

Do części inne przychody podatnik powinien przenieść też kwoty wykazane w PIT-8C w części F. Chodzi w szczególności o kwoty pieniężne, które składający informację - w tym wypadku biura maklerskie - wykazuje jako przychody z odpłatnego zbycia papierów wartościowych i realizacji praw z nich wynikających, tylko co do których nie jest w stanie określić, czy podlegają opodatkowaniu. Ewentualne zwolnienie z opodatkowania wynika z art. 19 ustawy z 12 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw. Przychodów niepodlegających opodatkowaniu podatnik nie wykazuje w zeznaniu.

W przypadku braku informacji, czy dane papiery spełniają przesłanki określone we wskazanym przepisie, biuro maklerskie powinno wykazać przychód ze sprzedaży jako podlegający opodatkowaniu. Natomiast podatnik dysponujący dowodami, że dochód ze sprzedanych papierów wartościowych nie podlega opodatkowaniu - nie wykaże tego dochodu w zeznaniu podatkowym. Biorąc pod uwagę fakt, że 1 stycznia 2004 r. jest dniem granicznym dla nabycia praw przysługujących z art. 19 ustawy z 12 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz niektórych innych ustaw, znaczenie ma fakt rzeczywistego nabycia akcji przed 1 stycznia 2004 r., tj. przeniesienia tytułu ich własności.

Przypomnijmy, że zwolnieniu z opodatkowania podlega dochód ze sprzedaży akcji, jeśli równocześnie zostały spełnione następujące warunki: akcje dopuszczono do publicznego obrotu papierami wartościowymi; nabycia dokonano przed 1 stycznia 2004 r.; nabycie nastąpiło na podstawie publicznej oferty lub na giełdzie papierów wartościowych albo w regulowanym pozagiełdowym wtórnym obrocie publicznym; sprzedaż tych akcji nie jest przedmiotem działalności gospodarczej.

Zgodnie z generalną zasadą ustalania kosztów uzyskania przychodów, określoną w art. 22 ust. 1 ustawy o PIT, kosztami uzyskania przychodów są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem określonych w art. 23 tej ustawy.

Przy czym zauważyć należy, że art. 23 ust. 1 pkt 38 określa, że za koszty uzyskania przychodów nie uważa się wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną oraz innych papierów wartościowych, a także wydatków na nabycie jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu przy ustalaniu dochodu z odpłatnego zbycia tych udziałów (akcji), wkładów oraz innych papierów wartościowych, w tym dochodu z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także umorzenia jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych. Wydatek poniesiony na nabycie akcji w momencie ich zakupu nie stanowi kosztu uzyskania przychodu. Wydatki te stają się jednak kosztem uzyskania przychodu w momencie zbycia tych konkretnych akcji.

W praktyce koszty uzyskania przychodów związane z odpłatnym zbyciem papierów wartościowych można podzielić na dwie grupy:

koszty bezpośrednio przypisane do konkretnej transakcji, tj. koszt nabycia odpłatnie zbywanego papieru wartościowego (iloczyn ceny jednostkowej i liczba papierów wartościowych),

koszty poniesione przez podatnika w roku podatkowym związane z obsługą rachunku przez biuro maklerskie, w celu uzyskania przychodu (koszty: prowizji, w tym prowizji kupna i sprzedaży, poniesionych w roku związanych z prowadzeniem lub założeniem rachunku, koszty transferu, zdeponowania papierów itp.).

W przypadku transferu papierów wartościowych z jednego biura maklerskiego do drugiego przekazywane byłyby tylko informacje dotyczące czasu i ceny nabycia papieru. Nie byłyby ujawnione koszty prowizji i innych opłat pobieranych od klienta. Wydatki związane z prowizją oraz innymi opłatami pobieranymi od klienta stanowiłyby koszt uzyskania przychodu poniesiony przez podatnika i wykazane zostałyby w informacji PIT-8C przez biuro maklerskie dokonujące transferu. Jeśli jednak w przypadku nabycia przez podatnika papierów wartościowych w drodze spadku lub darowizny, nie występuje cena nabycia, tzn. biuro maklerskie przyjmuje cenę nabycia zbywanego papieru w kwocie 0 zł.

Jeżeli natomiast nabycie nastąpiło w inny sposób, np. na podstawie umów cywilnoprawnych, a biuro maklerskie nie dysponuje dokumentem świadczącym o cenie nabycia papieru wartościowego oraz z dokumentu świadczącego o prawie własności do papieru nie wynika cena zakupu tego papieru, biuro maklerskie przyjmuje cenę nabycia zbywanego papieru w kwocie 0 zł. W takim przypadku wykazanie ewentualnych kosztów zakupu papierów wartościowych należy do podatnika, co znajdzie swoje odzwierciedlenie w składanym zeznaniu podatkowym.

Co do zasady warunkiem uwzględnienia wydatków ponoszonych przez inwestora w celu osiągnięcia przychodu jest ich faktyczny i wyłączny związek z osiąganymi przez inwestora przychodami. Do kosztów uzyskania przychodów, lecz dopiero z chwilą sprzedaży akcji, zalicza się wszelkie, faktycznie poniesione przez podatnika koszty, które warunkują nabycie tych akcji. Problematyczne, a w praktyce niemożliwe jest uwzględnienie w rozliczeniu przychodu z inwestycji giełdowych wydatków poniesionych m.in. na zakup sprzętu komputerowego czy wydatków na opłatę abonamentu internetowego. Związane jest to z tym, że tego typu wydatki mogą być przyporządkowane tylko i wyłącznie do przychodów uzyskiwanych z tytułu transakcji kapitałowych.

W poz. 25 i 26 podatnik sumuje kolumny przychodów i kosztów uzyskania przychodów, a następnie w zależności od tego, która wartość jest wyższa, w poz. 27 lub 28 wykazuje się dochód lub stratę.

Dla celów rozliczenia przychodów uzyskanych w walutach obcych w 2008 roku zastosowanie mają zasady obowiązujące przed nowelizacją ustawy o PIT.

Przychody w walutach obcych przelicza się na złote według kursów z dnia otrzymania lub postawienia do dyspozycji podatnika, ogłaszanych przez bank, z którego usług korzystał podatnik, i mających zastosowanie przy kupnie walut. Jeżeli podatnik nie korzysta z usług banku, przychody przelicza się na złote według kursu średniego walut obcych z dnia uzyskania przychodów, ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski.

Koszty poniesione w walutach obcych przelicza się na złote według kursów średnich ogłaszanych przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu.

Dla przychodów uzyskanych od 1 stycznia 2009 r. zastosowanie będzie mieć zmieniona zasada przeliczania przychodów w walutach obcych, zgodnie z którą przychody, o których mowa w art. 17 ust. 1 pkt 6, 9 i 10 ustawy o PIT uzyskane w walutach obcych, przelicza się na złote według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu.

Pozycję 29 wypełniają podatnicy, którzy w latach 2003-2007 wykazali straty i w 2008 roku mają prawo do odliczenia straty z lat ubiegłych. W rozliczeniu za 2008 rok odliczyć można wyłącznie straty poniesione z przychodów podlegających opodatkowaniu w latach 2003-2007 z tytułu odpłatnego zbycia: papierów wartościowych; pożyczonych papierów wartościowych (sprzedaż krótka); pochodnych instrumentów finansowych oraz z realizacji praw z nich wynikających; udziałów w spółkach mających osobowość prawną; oraz z tytułu objęcia udziałów (akcji) albo wkładów w spółdzielniach w zamian za wkład niepieniężny w innej postaci niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część.

Zgodnie z zasadą wyrażoną w PIT, o wysokość straty ze źródła przychodów, poniesionej w roku podatkowym, można obniżyć dochód uzyskany z tego źródła w najbliższych kolejno po sobie następujących pięciu latach podatkowych, z tym że wysokość obniżenia w którymkolwiek z tych lat nie może przekroczyć 50 proc. kwoty tej straty (art. 9 ust. 3 ustawy o PIT).

Kwota strat z lat ubiegłych (poz. 29) nie może przekroczyć kwoty sumarycznego dochodu (poz. 27).

Podstawą obliczenia podatku (poz. 30) jest kwota z poz. 27 pomniejszona o straty wykazane w poz. 29. Podstawę obliczenia podatku zaokrągla się do pełnych złotych w ten sposób, że końcówki kwot wynoszące mniej niż 50 groszy pomija się, a końcówki kwot wynoszące 50 i więcej groszy podwyższa się do pełnych złotych.

Aktualnie stawka podatku (poz. 31) dla dochodu z kapitałów pieniężnych co do zasady wynosi 19 proc. Nierezydenci mogą zastosować stawkę podatku wynikającą z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, jeśli posiadają certyfikat rezydencji wydany przez właściwy organ administracji podatkowej kraju swojej rezydencji.

W poz. 33 wykazuje się podatek zapłacony za granicą, o którym mowa w art. 30b ust. 5a i 5b ustawy (przeliczony na złote). Pole to wypełniają podatnicy, którzy uzyskali dochody, o których mowa w art. 30b ust. 1 ustawy o PIT, za granicą lub na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i za granicą. W poz. 33 należy wpisać kwotę podatku zapłaconego za granicą i podlegającego odliczeniu w zeznaniu PIT-38. Odliczenie podatku zapłaconego za granicą nie może jednak przekroczyć tej części podatku obliczonego przed dokonaniem odliczenia, która proporcjonalnie przypada na dochód uzyskany za granicą. W tym przypadku kwotę podatku obliczoną według stawki 19 proc. od łącznych dochodów uzyskanych w Polsce i za granicą należy pomnożyć przez kwotę dochodu uzyskanego za granicą, a następnie podzielić przez kwotę łącznego dochodu uzyskanego za granicą i w Polsce.

W poz. 34 należy wykazać dodatkowy podatek zapłacony za granicą, o którym mowa w art. 30b ust. 5c ustawy, przeliczony na złote.

Podatek należny podatnik wykazuje w poz. 35. Kwotę obliczonego podatku zaokrągla się do pełnych złotych w taki sam sposób jak przy podstawie obliczenia podatku.

W poz. 36 należy wpisać różnicę pomiędzy podatkiem zapłaconym za granicą a podatkiem od dochodów, o których mowa w art. 30b ustawy.

W części E podatnicy dokonują obliczenia kwoty do zapłaty albo nadpłaty.

Pozycję 37 wypełniają podatnicy, którzy są obowiązani do zapłacenia zgodnie z art. 30e ustawy podatku od dochodu z odpłatnego zbycia nieruchomości lub praw majątkowych, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 8 lit.a)-c) ustawy, nabytych lub wybudowanych w latach 2007-2008. Opodatkowaniu według stawki 19 proc. podlega dochód, stanowiący różnicę między przychodem ustalonym zgodnie z art. 19 ustawy o PIT a kosztami ustalonymi zgodnie z art. 22 ust. 6c i 6d. W tym przypadku poda- tek z odpłatnego zbycia nieruchomości i praw majątkowych nabytych po 31 grudnia 2006 r. należy opłacić w terminie do 30 kwietnia roku następującego po roku, w którym nastąpiło odpłatne zbycie.

Pole to ma zastosowanie do podatników, którzy dokonali sprzedaży nieruchomości i jednocześnie nie składają żadnego innego zeznania rocznego niż PIT-38.

W poz. 38 należy wykazać zryczałtowany podatek dochodowy, o którym mowa w art. 29, 30 i 30a ustawy, jeżeli podatek ten nie został pobrany przez płatnika, z wyjątkiem podatku:

1) obliczonego od przychodów (dochodów), o których mowa w art. 30a ust. 1 pkt 1-5 ustawy, uzyskanych za granicą:

z odsetek od pożyczek, z wyjątkiem gdy udzielanie pożyczek jest przedmiotem działalności gospodarczej,

z odsetek i dyskonta od papierów wartościowych,

z odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunku podatnika lub w innych formach oszczędzania, przechowywania lub inwestowania, prowadzonych przez podmiot uprawniony na podstawie odrębnych przepisów, z wyjątkiem środków pieniężnych związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą,

z dywidend i innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych,

od dochodu z tytułu udziału w funduszach kapitałowych;

2) wykazanego w poz. 40-41 oraz w części F.

Kwotę zryczałtowanego podatku od przychodów (dochodów), od których płatnik nie pobrał zryczałtowanego podatku, oblicza się, mnożąc kwotę przychodu (dochodu) przez odpowiednią dla uzyskanego przychodu (dochodu) stawkę zryczałtowanego podatku, określoną w ustawie lub umowie o unikaniu podwójnego opodatkowania. Przykładowo: przychód uzyskany z tytułu otrzymanych odsetek od pożyczki udzielonej osobie fizycznej niebędącej przedsiębiorcą (płatnikiem) należy pomnożyć przez stawkę podatku w wysokości 19 proc.

W części tej podatnik wykazuje również kwoty podatku zapłaconego za granicą, o których mowa w art. 30a ust. 9 i 10 ustawy (poz. 40 i 41), oraz różnicę pomiędzy zryczałtowanym podatkiem a podatkiem zapłaconym za granicą (poz. 42) albo różnicę pomiędzy podatkiem zapłaconym za granicą a zryczałtowanym podatkiem (poz. 43).

Ostateczne kwota podatku do zapłaty bądź nadpłata wykazywana jest odpowiednio w poz. 44 lub poz. 45.

W części F podatnicy wykazują zryczałtowany podatek dochodowy, o którym mowa w art. 44 ust. 1b ustawy. Jest to podatek, jaki osoby fizyczne niemające miejsca zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, uzyskujące przychody, o których mowa w art. 29 ustawy, bez pośrednictwa płatnika, są obowiązane (bez wezwania) wpłacać na rachunek urzędu skarbowego w terminie do dnia 20 następnego miesiąca za miesiąc poprzedni.

W części G podatnicy rozliczający się na podstawie formularza PIT-38 mogą przekazać 1 proc. podatku na rzecz wybranej przez siebie organizacji pożytku publicznego (OPP).

Warunkiem przekazania 1 proc. jest zapłata w pełnej wysokości podatku należnego stanowiącego podstawę obliczenia kwoty, która ma być przekazana na rzecz organizacji pożytku publicznego, nie później niż w terminie dwóch miesięcy od upływu terminu dla złożenia zeznania podatkowego. Naczelnik urzędu skarbowego przekazuje na rzecz OPP wskazaną kwotę, o ile w zeznaniu podatkowym lub korekcie zeznania, jeżeli została dokonana w ciągu dwóch miesięcy od upływu terminu dla złożenia zeznania podatkowego, podatnik wskaże nazwę, numer wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego oraz kwotę do przekazania na rzecz tej organizacji.

W deklaracji można wskazać tylko jedną OPP, znajdującą się w wykazie tych organizacji i mającą na 30 listopada roku podatkowego status takiej organizacji potwierdzony w obwieszczeniu ministra pracy i polityki społecznej w porozumieniu z ministrem sprawiedliwości.

W części H podatnicy mogą (nie jest to obowiązek) podać adres do korespondencji, swój numer telefonu, numer faksu, adres e-mail (podanie tych informacji nie jest obowiązkowe), jak również poinformować o formie, w jakiej chcieliby otrzymać zwrot nadpłaty, wykazanej w poz. 45.

Zgodnie z art. 77b par. 1 Ordynacji podatkowej może to nastąpić na wskazany rachunek bankowy podatnika lub w gotówce. W przypadku podania informacji o zwrocie nadpłaty na rachunek bankowy podatnicy powinni sprawdzić, czy w formularzu NIP wskazali numer osobistego rachunku bankowego i czy jest on aktualny. Jeżeli podatnik nie wskazał rachunku lub podany numer rachunku wymaga zmiany, należy złożyć zgłoszenie NIP-3, podając aktualne dane dotyczące osobistego rachunku bankowego.

W poz. 62 podatnik może również wskazać cel szczegółowy przeznaczenia kwoty 1 proc. należnego podatku przekazywanej na rzecz OPP. Zaznaczenie kwadratu w poz. 63 jest wyrażeniem zgody podatnika na przekazanie OPP przez naczelnika urzędu skarbowego informacji o wysokości kwoty, przekazanej na rzecz tej organizacji, imienia, nazwiska i adresu podatnika. Zaznaczenie kwadratu w poz. 63 jest nieobowiązkowe i nie ma wpływu na realizację wniosku o przekazanie 1 proc. należnego podatku.

W tej części podatnik informuje urząd skarbowy, czy wraz z zeznaniem składa zgłoszenie identyfikacyjne/aktualizacyjne (formularz NIP-3) oraz załącznik PIT/ZG.

Jak już wcześniej zostało omówione, druk PIT/ZG stanowi informację o wysokości dochodów z zagranicy i zapłaconym podatku za granicą. Załącznik ten składają osoby, które w roku podatkowym uzyskały dochody za granicą, o których mowa w art. 30b ust. 5a i 5b ustawy, podlegające opodatkowaniu w Polsce. Załącznik składa się odrębnie dla każdego państwa, w którym uzyskano dochód.

W części H podatnik składa swój podpis. Brak podpisu jest jednym z najczęściej popełnianych błędów przez podatników (poz. 66). Deklaracja zgodnie z art. 80a Ordynacji podatkowej może być również podpisana przez pełnomocnika (poz. 67).

Na podstawie art. 81 Ordynacji podatkowej podatnik ma prawo do skorygowania danych zawartych w złożonym zeznaniu. Zgodnie z art. 81 par. 2 Ordynacji podatkowej skorygowanie deklaracji następuje przez złożenie korygującej deklaracji wraz z dołączonym pisemnym uzasadnieniem przyczyn korekty. Uprawnienie do złożenia korekty ulega zawieszeniu na czas trwania postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej - w zakresie objętym tym postępowaniem lub kontrolą. Złożenie korekty w czasie trwania postępowania podatkowego lub kontroli podatkowej, w zakresie objętym tym postępowaniem lub kontrolą, nie wywołuje skutków prawnych. Przywilej złożenia korekty powraca w momencie zakończenia:

prowadzonej kontroli podatkowej,

prowadzonego postępowania podatkowego - w zakresie nieobjętym decyzją określającą wysokość zobowiązania podatkowego.

Złożona korekta powinna dodatkowo zawierać pisemne wyjaśnienie przyczyn korekty.

Część C.3 formularza PIT/ZG