Przy podwyższeniu udziałów nie dochodzi do ich objęcia

W przypadku podwyższenia wartości nominalnej istniejących udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością nie dochodzi do ich powtórnego objęcia. Udziały obejmuje się bowiem tylko raz, tj. po ich utworzeniu. W związku z tym przychód powstaje przy ich objęciu, nie zaś przy objęciu podwyższonej ich wartości.

Podatnik jest wspólnikiem spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. W spółce istnieje system równych i niepodzielnych udziałów. Wspólnicy planują podwyższenie kapitału zakładowego przez podwyższenie wartości nominalnej wszystkich istniejących udziałów. Ich liczba nie ulegnie zmianie. Pokrycie podwyższonego kapitału nastąpi poprzez wniesienie przez podatnika wkładu niepieniężnego (aportu) w postaci części nieruchomości, która zostanie nabyta specjalnie na ten cel. Podatnik zapytał, czy w takiej sytuacji po jego stronie powstanie przychód. W jego ocenie przychodem będzie jedynie pierwotne nabycie udziału za aport, następujące po jego utworzeniu.

Jednak organ podatkowy uznał, że pokrycie przez wspólnika aportem (w postaci innej niż przedsiębiorstwo lub jego zorganizowana część) podwyższenia kapitału zakładowego spółki poprzez zwiększenie wartości nominalnej udziałów spowoduje powstanie obowiązku podatkowego w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych.

Wnioskodawca zaskarżył niekorzystną interpretację i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach ją uchylił. W ocenie WSA organ podatkowy błędnie zinterpretował art. 258 par. 2 w zw. z art. 257 par. 2 k.s.h., gdyż do objęcia udziałów dochodzi jedynie w drodze utworzenia nowych udziałów. W przypadku zaś podwyższenia ich wartości dochodzi jedynie do objęcia podwyższenia ich wartości. W przypadku podwyższenia wartości nominalnej istniejących udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością nie dochodzi do ich powtórnego objęcia. Udziały obejmuje się bowiem tylko raz, tj. po ich utworzeniu. Dla podwyższenia wartości udziałów ustawodawca przewidział oddzielną kategorię w postaci objęcia podwyższenia wartości udziałów. Jest to inna czynność niż objęcie nowo utworzonego udziału.

Zdaniem składu orzekającego organ interpretacyjny dopuścił się naruszenia art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307 z późn. zm.) poprzez przyjęcie jego rozszerzającej wykładni niekorzystnej dla podatnika. W tym przepisie za przychody z kapitałów uważa się nominalną wartość udziałów (akcji) w spółce mającej osobowość prawną. Mowa jest w nim o nominalnej wartości objętych udziałów, nie zaś o objętej wartości nominalnej udziałów. Zatem skoro art. 17 ust. 1 pkt 9 ustawy stanowi o wartości objętych udziałów, to nie można wywodzić, że stanowi także o objęciu podwyższenia wartości udziałów. W związku z tym przychód powstaje przy objęciu udziałów, nie zaś przy objęciu podwyższonej ich wartości.

Wyrok WSA w Gliwicach z 17 listopada 2010 r., sygn. akt I SA/Gl 725/10, niepublikowany.

OPRAC. ALEKSANDRA TARKA