Jak uniknąć błędów w rocznym PIT- radzą izby skarbowe

Osiągnięcie przez podatnika w roku podatkowym jakichkolwiek dochodów zobowiązuje go do ich rozliczenia przed organem podatkowym. Od źródła pochodzenia zarobionych pieniędzy będzie zależał rodzaj formularza, jaki trzeba będzie wypełnić i złożyć w urzędzie skarbowym. Dlatego przygotowania do rocznego rozliczenia PIT należy zacząć od zakwalifikowania uzyskanych w roku podatkowym dochodów. Może się bowiem okazać, że podatnik w danym roku osiągnął dochody z kilku źródeł, co może skutkować obowiązkiem złożenia kilku formularzy podatkowych, a nie jednego.

Składając zeznanie podatkowe za 2009 rok, podatnicy powinni również wypełnić odpowiednie załączniki. Maria Bojczuk z Izby Skarbowej w Kielcach tłumaczy, że załączniki stanowią integralną część rozliczenia rocznego podatnika. Brak wymaganego załącznika lub jego nieprawidłowe sporządzenie spowoduje konieczność wezwania podatnika przez urząd skarbowy celem jego uzupełnienia lub skorygowania.

- Korekta załącznika do zeznania następuje według zasad określonych w art. 81 Ordynacji podatkowej, tj. poprzez złożenie korekty całego zeznania podatkowego z prawidłowym załącznikiem i dołączonym pisemnym uzasadnieniem przyczyn korekty - podpowiada Maria Bojczuk.

Przypomina również, że błędy w załącznikach podobnie jak w samym zeznaniu mogą opóźnić rozliczenie i ewentualny zwrot nadpłaty. Wybór właściwego załącznika zależy od rodzaju uzyskiwanych dochodów oraz odliczeń od dochodu lub podatku, z których podatnik zamierza skorzystać.

Maria Bojczuk mówi także, że gdy podatnik pomyli się przy przenoszeniu danych z PIT-11 do swojego zeznania, wówczas:

● gdy sam zorientuje się, że złożone zeznanie podatkowe zawiera błędy, może stosownie do przepisu art. 81 Ordynacji podatkowej złożyć korygującą deklarację wraz z pismem wyjaśniającym przyczyny jej złożenia;

● gdy urząd skarbowy w ramach czynności sprawdzających stwierdzi, że złożona przez podatnika deklaracja zawiera błędy rachunkowe, inne oczywiste pomyłki lub że wypełniono ją niezgodnie z ustalonymi wymogami, wówczas stosownie do art. 274 Ordynacji podatkowej może:

- sam dokonać korekty zeznania (tylko gdy w wyniku tej korekty zmiana wysokości zobowiązania podatkowego, kwoty nadpłaty lub kwoty zwrotu podatku nie przekracza 1 tys. zł),

- zwrócić się do podatnika o skorygowanie deklaracji i złożenia niezbędnych wyjaśnień wskazujących przyczyny powstałych nieścisłości.

Generalną zasadą jest opodatkowanie dochodu, a nie przychodu, dlatego obliczając zobowiązanie podatkowe, w pierwszej kolejności ustala się kwotę dochodu poprzez pomniejszenie przychodu o koszty jego uzyskania. Monika Sala-Szczypińska z Izby Skarbowej w Krakowie wskazuje, że po spełnieniu określonych przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych warunków podatnik może skorzystać z odliczeń od dochodu i od podatku.

Od dochodu można odliczyć m.in.: składki na ubezpieczenie społeczne, wydatki na cele rehabilitacyjne, wydatki z tytułu użytkowania internetu, darowizny przekazane na cele: pożytku publicznego organizacji prowadzącej działalność pożytku publicznego w sferze zadań publicznych, kultu religijnego, krwiodawstwa realizowanego przez honorowych dawców krwi.

Od tak ustalonego dochodu należy obliczyć podatek, pamiętając, że w 2009 roku nastąpiła zmiana skali podatkowej na dwustopniową - 18 i 32 proc.

Obliczony zgodnie ze skalą PIT podatek można w dalszej kolejności obniżyć o: składki na obowiązkowe ubezpieczenie zdrowotne, ulgę z tytułu wychowywania dzieci, ulgę dla osób osiągających dochody z pracy wykonywanej za granicą, a rozliczanych przy zastosowaniu metody odliczenia proporcjonalnego, wydatki poniesione na ubezpieczenie społeczne osoby zatrudnionej w ramach umowy aktywizacyjnej, zawartej przed 1 stycznia 2007 r.

- Obliczając należny podatek, w szczególności uważać powinny osoby korzystające z ulgi prorodzinnej. Wypełniając PIT, należy pamiętać, że od 2009 roku ulga przysługuje za miesiące, w których dziecko pozostawało pod władzą rodzicielską, opieką prawną lub w rodzinie zastępczej, a nie w skali roku - ostrzega Monika Sala-Szczypińska.

Podkreśla także, że za każdy miesiąc przysługuje po 1/12 wysokości ulgi (pełna kwota odliczenia to 1112,04 zł, a za miesiąc 92,67 zł). W przypadku korzystania z ulgi na dzieci w załączniku PIT/O trzeba wyliczyć kwotę ulgi, wpisać liczbę dzieci i ich numery PESEL (a w przypadku ich braku - imiona, nazwiska i daty urodzenia dzieci).

Do katalogu corocznie pojawiających się błędów można również zaliczyć nieprawidłowe zaokrąglenia. Zatem - jak przypomina Monika Sala-Szczypińska - warto pamiętać, że podstawę opodatkowania, jak również sam podatek trzeba zaokrąglać do pełnych złotych, w ten sposób, że końcówki kwot wynoszące mniej niż 50 groszy pomija się, a końcówki kwot wynoszące 50 i więcej groszy podwyższa się do pełnych złotych.

Podatnicy, którzy w trakcie roku podatkowego wstąpili w związek małżeński i z tego powodu zdecydowali się na zmianę nazwiska, często mają wątpliwości, którym nazwiskiem (poprzednim czy nowym) powinni posługiwać się w składanym przez siebie zeznaniu podatkowym z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych. Michał Kasprzak z Izby Skarbowej w Katowicach wyjaśnia, że w takiej sytuacji należy używać nowego nazwiska. Podatnicy, u których wystąpiła zmiana danych (np. zmiana nazwiska w wyniku zawarcia związku małżeńskiego), zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 2 ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników mają obowiązek - nie później niż w terminie 30 dni od dnia, w którym nastąpiła zmiana - ich aktualizowania, poprzez dokonanie zgłoszenia aktualizacyjnego na stosownym druku (EDG, NIP-1 albo NIP-3).

Wątpliwości wywołuje również przypadek, w którym podatnik chciałby uzyskać zwrot nadpłaty podatku dochodowego na rachunek bankowy, lecz nie wie, jak tego dokonać. Michał Kasprzak tłumaczy, że stosownie do art. 77b par. 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, zwrot nadpłaty podatku, w przypadku podatnika zobowiązanego do posiadania rachunku bankowego (dotyczy osób prowadzących działalność gospodarczą), następuje na wskazany przez niego rachunek bankowy. Generalną zasadą jest, że numer rachunku bankowego wskazuje się na odpowiednim druku, który jako zgłoszenie ewidencyjne/aktualizacyjne należy złożyć w organie ewidencyjnym (gminie) bądź we właściwym urzędzie skarbowym. W przypadku osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, które podlegają wpisowi do ewidencji działalności gospodarczej, jest to druk EDG. Natomiast w przypadku osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, które nie podlegają wpisowi do tej ewidencji, jest to druk NIP-1.

- Z kolei podatnikowi, który nie jest zobowiązany do posiadania rachunku bankowego (dotyczy osób fizycznych nieprowadzących działalności gospodarczej), zwrot nadpłaty podatku następuje w gotówce, chyba że podatnik zażąda zwrotu nadpłaty na rachunek bankowy. Wówczas powinien on złożyć druk NIP-3, w którym wskaże numer rachunku bankowego, na który ma zostać przekazana kwota nadpłaty podatku - podaje Michał Kasprzak.

Jednym z podstawowych uprawnień małżonków jest możliwość złożenia wspólnego zeznania rocznego. Jednak - jak podkreśla Maciej Cichański z Izby Skarbowej w Bydgoszczy - przed skorzystaniem z preferencyjnego opodatkowania dochodów powinni oni upewnić się, czy spełniają wszystkie warunki przewidziane przez ustawodawcę w art. 6 ustawy o PIT.

- Małżonkowie, po spełnieniu określonych w ustawie warunków, mogą skorzystać ze wspólnego rozliczenia, zaznaczając właściwy kwadrat w zeznaniu PIT-36 lub PIT-37. Wniosek zawarty w zeznaniu rocznym złożonym po ustawowym terminie, tj. po 30 kwietnia, nie będzie skuteczny - stwierdza Maciej Cichański.

Wniosek zawarty w zeznaniu rocznym powoduje, że małżonkowie podlegają opodatkowaniu łącznie od sumy swoich dochodów, po uprzednim dokonaniu odliczeń od dochodu odrębnie przez każdego z nich. Podatek określa się na imię obojga małżonków w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy łącznych dochodów małżonków, z tym że do sumy tych dochodów nie wlicza się dochodów/przychodów opodatkowanych w sposób zryczałtowany.

- Zatem wspólne rozliczenie jest korzystne w sytuacji, gdy dochody małżonków mieszczą się w różnych przedziałach skali podatkowej bądź jedno z nich nie uzyskuje dochodów - ocenia Maciej Cichański.

Podkreśla także, że wspólnie opodatkować mogą się małżonkowie, którzy podlegali nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu lub mają miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w innym niż RP państwie członkowskim UE lub innym państwie należącym do Europejskiego Obszaru Gospodarczego albo w Konfederacji Szwajcarskiej lub z których jeden podlega nieograniczonemu obowiązkowi podatkowemu w RP, a drugi ma miejsce zamieszkania dla celów podatkowych w innym niż RP państwie członkowskim UE lub w innym państwie należącym do EOG albo w Konfederacji Szwajcarskiej, jeżeli osiągnęli podlegające opodatkowaniu na terytorium RP przychody w wysokości stanowiącej łącznie co najmniej 75 proc. całkowitego przychodu osiągniętego przez oboje małżonków w danym roku podatkowym i udokumentowali certyfikatem rezydencji miejsce zamieszkania dla celów podatkowych.

Jednocześnie małżonkowie pozostawali w związku małżeńskim przez cały rok, jak również przez cały rok istniała między nimi wspólność majątkowa. Ponadto do żadnego z małżonków nie miały zastosowania przepisy: art. 30c ustawy (podatek liniowy 19-proc.), ustawy o podatku tonażowym, ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, regulujące opodatkowanie niektórych przychodów/dochodów osób fizycznych w formie karty podatkowej, ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych lub zryczałtowanego podatku dochodowego od przychodów osób duchownych.

- Wspólne opodatkowanie jest jednak możliwe, gdy podatnicy osiągają przychody z tytułu umowy najmu, podnajmu, dzierżawy, poddzierżawy lub innych umów o podobnym charakterze, jeżeli umowy te nie są zawierane w ramach prowadzonej pozarolniczej działalności gospodarczej - podpowiada Maciej Cichański.

Wyjaśnia także, że z preferencyjnego sposobu opodatkowania może skorzystać również podatnik, który zawarł związek małżeński przed rozpoczęciem roku podatkowego, a jego małżonek zmarł w trakcie roku oraz podatnik, który pozostawał w związku małżeńskim przez cały rok podatkowy, a jego małżonek zmarł po upływie tego roku, a przed złożeniem zeznania podatkowego.

- W przypadku gdy podatnik skorzysta ze wspólnego rozliczenia ze zmarłym małżonkiem, nie będzie mógł już skorzystać z rozliczenia za ten rok jako osoba samotnie wychowująca dziecko - zastrzega nasz rozmówca z bydgoskiej izby skarbowej.

Maciej Cichański wskazuje również, że istnieje możliwość wspólnego rozliczenia się małżonków drogą elektroniczną bez stosowania kwalifikowanego podpisu elektronicznego na stronie www.e-deklaracje.gov.pl.

Trzeba jednak pamiętać, że przed wysłaniem wspólnego zeznania należy złożyć we właściwym urzędzie skarbowym (osobiście lub za pośrednictwem poczty) pełnomocnictwo małżonka na formularzu UPL-1.

Ustawa o PIT przewiduje preferencyjny sposób opodatkowania dochodów uzyskanych przez osoby samotnie wychowujące dzieci:

● małoletnie,

● bez względu na wiek, które otrzymują zasiłek/dodatek pielęgnacyjny lub rentę socjalną,

● do ukończenia 25 roku życia uczące się w szkołach funkcjonujących na podstawie przepisów regulujących system oświaty lub szkolnictwo wyższe obowiązujących w Polsce lub innym państwie, jeżeli w roku podatkowym nie uzyskały dochodów opodatkowanych na zasadach ogólnych lub w formie zryczałtowanej, w łącznej wysokości przekraczającej 3089 zł, z wyjątkiem renty rodzinnej.

Agnieszka Jóźwin-Dalecka z Izby Skarbowej w Opolu podkreśla, że ustawa nie wymaga, aby dana osoba samotnie wychowywała dzieci przez cały rok podatkowy. Do osób samotnie wychowujących dzieci ustawa zalicza jednego z rodziców albo opiekuna prawnego dziecka, jeżeli osoba ta jest: panną, kawalerem, wdową, wdowcem, rozwódką, rozwodnikiem, osobą, w stosunku do której orzeczono separację, osobą pozostającą w związku małżeńskim, jeżeli małżonek został pozbawiony praw rodzicielskich lub odbywa karę pozbawienia wolności.

- Osoby te mogą skorzystać z preferencyjnego sposobu opodatkowania, jeżeli nie mają do nich oraz do ich dzieci zastosowania przepisy o podatku liniowym, przepisy ustawy o zryczałtowanym podatku lub o podatku tonażowym - zastrzega Agnieszka Jóźwin-Dalecka.

Dodaje również, że korzystny sposób opodatkowania dla osób samotnie wychowujących dzieci polega na tym, że podatek oblicza się w podwójnej wysokości podatku obliczonego od połowy dochodów tej osoby.

Aby skorzystać z preferencyjnej metody opodatkowania, należy złożyć wniosek w tym zakresie poprzez zaznaczenie odpowiedniej rubryki na formularzu zeznania podatkowego PIT-37 lub PIT-36 (w pozycji 6 należy zaznaczyć kwadrat 4).

Wybór opisanego sposobu opodatkowania nie wyklucza możliwości skorzystania z ulg i odliczeń przewidzianych w przepisach o PIT, np. z ulgi prorodzinnej, ulgi za korzystanie z internetu i ulg rehabilitacyjnych - stwierdza Agnieszka Jóźwin-Dalecka.

Ustawa o PIT umożliwia uwzględnienie w rozliczeniu rocznym składek ubezpieczeniowych opłaconych w Polsce i za granicą. Sebastian Kruk z Izby Skarbowej w Olsztynie podkreśla, że składki na ubezpieczenie społeczne podlegają odliczeniu od dochodu, natomiast składki na ubezpieczenie zdrowotne - od podatku. Odliczenie składek odprowadzonych w kraju nie dotyczy tych, których podstawę wymiaru stanowi dochód zwolniony i dochód, od którego zaniechano poboru podatku.

Od dochodu odlicza się składki określone w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych:

● zapłacone w roku podatkowym bezpośrednio na własne ubezpieczenia emerytalne, rentowe, chorobowe oraz wypadkowe podatnika oraz osób z nim współpracujących,

● potrącone w roku podatkowym przez płatnika ze środków podatnika od przychodu podlegającego opodatkowaniu.

Obowiązkowe składki zagraniczne podlegają odliczeniu, jeżeli zostały zapłacone zgodnie z przepisami dotyczącymi obowiązkowego ubezpieczenia społecznego obowiązującymi w innym niż Polska państwie członkowskim UE lub w innym państwie należącym do EOG lub w Konfederacji Szwajcarskiej. Nie można odliczyć składek, których podstawę wymiaru stanowi dochód/przychód zwolniony od podatku na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stroną jest Polska. Ponadto odliczeniu podlegają tylko te składki, które nie zostały odliczone w innym niż Polska państwie członkowskim UE lub w innym państwie należącym do EOG lub w Konfederacji Szwajcarskiej.

- Ostatnim warunkiem odliczenia jest istnienie podstawy prawnej wynikającej z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Polska, do uzyskania przez organ podatkowy informacji od organu podatkowego państwa, w którym podatnik opłacał składki - wymienia Sebastian Kruk.

Ekspert podkreśla, że odliczeniu od podatku podlegają składki na ubezpieczenie zdrowotne, o których mowa w ustawie o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych, opłacone w roku podatkowym bezpośrednio przez podatnika lub pobrane w roku podatkowym przez płatnika, zgodnie z przepisami tej ustawy.

Odliczyć można także obowiązkowe składki zdrowotne zapłacone zgodnie z przepisami dotyczącymi obowiązkowego ubezpieczenia zdrowotnego obowiązującymi w innym niż Polska państwie członkowskim UE lub w innym państwie należącym do EOG lub w Konfederacji Szwajcarskiej. Odliczenie jest możliwe, jeżeli składki nie zostały odliczone w tym państwie oraz istnieje podstawa prawna wynikająca z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub innych ratyfikowanych umów międzynarodowych, których stroną jest Polska, do uzyskania przez organ podatkowy informacji od organu podatkowego państwa, w którym podatnik opłacał składki. Ponadto odliczeniu nie podlegają składki, których podstawą wymiaru jest dochód/przychód zwolniony od podatku na podstawie umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stroną jest Polska.

- Odliczenie składki zdrowotnej nie może być większe niż 7,75 proc. podstawy jej wymiaru - podsumowuje Sebastian Kruk.

Odliczeniu od dochodu przed opodatkowaniem podlegają wydatki ponoszone przez podatnika z tytułu użytkowania sieci internet w lokalu/budynku będącym miejscem zamieszkania podatnika w wysokości nieprzekraczającej w roku podatkowym kwoty 760 zł.

Mirosław Kucharczyk z Izby Skarbowej w Warszawie wyjaśnia, że prawo do odliczenia będzie posiadał podatnik, który korzysta z internetu w miejscu, w którym przebywa z zamiarem stałego pobytu, nawet jeśli w tym miejscu nie jest zameldowany.

Kwota, którą można odliczyć, dotyczy tylko wydatków związanych z korzystaniem z internetu. Dlatego też istotne jest wyodrębnienie na fakturze VAT wydatków dotyczących użytkowania internetu.

- Korzystanie z internetu przez komórkę czy laptopa nie pozbawia podatnika możliwości odliczenia wydatków internetowych, pod warunkiem że jednocześnie podatnik wykaże, że korzystał z internetu w miejscu zamieszkania - argumentuje Mirosław Kucharczyk.

Stwierdza też, że wysokość wydatków z tytułu użytkowania sieci podlegających odliczeniu należy udokumentować fakturą VAT.

Najczęstszym przypadkiem wykorzystania ulgi przez więcej niż jedną osobę na podstawie tej samej faktury będą małżonkowie, którzy zamieszkują wspólnie.

- Jeżeli z faktury będzie wynikać, że oboje małżonkowie ponoszą wydatki z tytułu użytkowania internetu w lokalu będącym miejscem zamieszkania, to każde z małżonków będzie miało prawo do odliczenia od dochodu w zeznaniu podatkowym, ale oczywiście nie więcej, niż wynosi limit - czyli 760 zł na jednego małżonka - wylicza Mirosław Kucharczyk.

Zamieszczenie na fakturze dokumentującej wydatek danych tylko jednego z małżonków nie pozbawia prawa do skorzystania z ulgi internetowej drugiego z nich, w sytuacji gdy oboje małżonkowie ponosili rzeczywiste koszty użytkowania sieci informatycznej. Zatem w przypadku gdy i mąż, i żona łożą na utrzymanie majątku wspólnego, i tym samym wspólnie opłacają rachunki za dostęp do sieci, a faktura wystawiona jest wyłącznie na jednego z nich, to prawo do ulgi nadal zachowują oboje.

- Wydatki za internet podlegają odliczeniu od dochodu, jeżeli nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodów lub nie zostały odliczone od przychodu na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym lub od dochodu na podstawie ustawy o podatku tonażowym albo nie zostały zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie - konkluduje Mirosław Kucharczyk.

Nie każdy wydatek dotyczący osoby niepełnosprawnej uprawnia do odliczeń od dochodu w ramach ulgi rehabilitacyjnej. Iwona Sługocka z Izby Skarbowej we Wrocławiu podkreśla, że odliczeniu podlegają wyłącznie te wydatki poniesione przez osobę niepełnosprawną lub podatnika mającego na utrzymaniu taką osobę, które zostały wymienione w ustawie o PIT jako wydatki na cele rehabilitacyjne oraz związane z ułatwieniem wykonywania czynności życiowych.

- Wysokość wydatków ustala się na podstawie dokumentów stwierdzających ich poniesienie. Może to być faktura, rachunek, dowód wpłaty na poczcie lub potwierdzenie

przelewu bankowego, o ile wynika z nich, kto, kiedy, ile oraz za co zapłacił - zastrzega Iwona Sługocka.

Wyjaśnia też, że jedynie w przypadku wydatków limitowanych związanych z: opłaceniem przewodników osób niewidomych zaliczonych do I lub II grupy inwalidztwa oraz osób z niepełnosprawnością narządu ruchu zaliczonych do I grupy inwalidztwa; utrzymaniem psa przewodnika przez osoby niewidome zaliczone do I lub II grupy inwalidztwa; używaniem samochodu osobowego w związku z koniecznym przewozem na niezbędne zabiegi leczniczo-rehabilitacyjne osoby niepełnosprawnej zaliczonej do I lub II grupy inwalidztwa albo niepełnosprawnego dziecka, które nie ukończyło 16. roku życia, nie jest wymagane posiadanie dokumentów stwierdzających wysokość wydatków. Nie oznacza to jednak, że tego rodzaju wydatki można odliczyć bez uprzedniego ich poniesienia. Podstawą skorzystania z ulgi rehabilitacyjnej jest poniesienie wydatków na cele rehabilitacyjne lub wydatków ułatwiających wykonywanie czynności życiowych.

Wydatki uprawniające do odliczenia (od dochodu) dzielą się na:

1) wydatki nielimitowane - odliczeniu podlega cała wydatkowana kwota,

2) wydatki limitowane - kwotę przysługującego odliczenia oblicza się z uwzględnieniem tzw. górnego lub dolnego limitu kwotowego.

Rozliczając podatki, możemy skorzystać z ulgi rodzinnej. Za 2009 rok wynosi ona maksymalnie 1112,04 zł na każde dziecko. Zmieniły się jednak zasady jej obliczania. Według informacji Małgorzaty Brzozy z Izby Skarbowej w Szczecinie, niektórzy podatnicy mogą odliczyć jedynie część ulgi, stanowiącej iloczyn miesięcy wykonywania władzy rodzicielskiej, pełnienia funkcji opiekuna prawnego, czy sprawowania opieki poprzez pełnienie funkcji rodziny zastępczej oraz limitu miesięcznego wynoszącego 92,67 zł.

Nadal przysługuje ona podatnikom wychowującym dzieci:

● małoletnie,

● bez względu na ich wiek, które otrzymywały zasiłek/dodatek pielęgnacyjny lub rentę socjalną,

● do ukończenia 25 lat uczące się w szkołach, jeżeli w roku podatkowym nie uzyskały dochodów w łącznej wysokości przekraczającej 3089 zł, podlegających opodatkowaniu według skali podatkowej (z wyłączeniem renty rodzinnej) lub na zasadach w art. 30b ustawy o PIT (np. kapitały pieniężne).

Od tego roku z ulgi skorzystać mogą też podatnicy opiekunowie prawni i rodziny zastępcze. Odliczą oni ulgę na każde małoletnie dziecko, w stosunku do którego w roku podatkowym:

● wykonywali władzę rodzicielską,

● pełnili funkcję opiekuna prawnego, jeżeli dziecko z nimi zamieszkiwało,

● sprawowali opiekę przez pełnienie funkcji rodziny zastępczej na podstawie orzeczenia sądu lub umowy zawartej ze starostą.

Należy pamiętać o tym, że status opiekuna prawnego ustaje z dniem osiągnięcia przez dziecko pełnoletności lub ukończenia szkoły, w której rozpoczęło naukę przed ukończeniem 18 lat.

- O ile dzieci małoletnie zostały objęte ulgą prorodzinną bez żadnych dodatkowych warunków, to w przypadku dzieci pełnoletnich ustawodawca przewidział kilka wymogów - ostrzega Małgorzata Brzoza.

Wymienia, że w przypadku dzieci niepełnosprawnych ulga przysługuje bez względu na wiek, ale pod warunkiem że otrzymują one zasiłek/dodatek pielęgnacyjny lub rentę socjalną. W przypadku zdrowych, pełnoletnich dzieci ulga przysługuje, o ile nie ukończyły 25 lat i kontynuują naukę.

- Ulgę odliczą zarówno rodzice dzieci uczących się w szkołach polskich, jak i w zagranicznych. Dzieci te nie mogą w roku podatkowym uzyskać dochodów podlegających opodatkowaniu według skali podatkowej lub zgodnie z art. 30b ustawy o PIT (niektóre dochody kapitałowe, w tym z obrotu akcjami lub udziałami) w łącznej wysokości przekraczającej w 2009 roku kwotę 3089 zł. Wyjątek stanowi renta rodzinna - podaje Małgorzata Brzoza.

W przypadku gdy w tym samym miesiącu kalendarzowym w stosunku do dziecka wykonywana jest władza rodzicielska, pełniona funkcja opiekuna lub sprawowana opieka, każdy z podatników może odliczyć 1/30 kwoty miesięcznej (92,67 zł) za każdy dzień sprawowania pieczy nad dzieckiem.

Odliczenie dotyczy łącznie obojga rodziców, opiekunów prawnych lub rodziców zastępczych pozostających w związku małżeńskim. Do nich należy decyzja o sposobie odliczenia ulgi. W przypadku rodziców/opiekunów pozostających w separacji lub rozwiedzionych odliczenie przysługuje im w kwocie 1/30 limitu miesięcznego (3,09 zł) za każdy dzień lub za każdy miesiąc kalendarzowy sprawowania pieczy nad dzieckiem.

Wspólnie rozliczający się małżonkowie powinni zwrócić uwagę na to, czy oboje podpisali zeznanie

● załącznik PIT/D - informacja o odliczeniu wydatków mieszkaniowych w roku podatkowym - do PIT-36, PIT-37;

● załącznik PIT/O - informacja o odliczeniach od dochodu/przychodu lub od podatku, z wyjątkiem odliczeń wydatków mieszkaniowych - do PIT-36, PIT-37;

● załącznik PIT/B - informacja o wysokości dochodu/straty z pozarolniczej działalności gospodarczej w roku podatkowym - do PIT-36, PIT-36L;

● załącznik PIT/M - informacja o dochodach małoletnich dzieci, podlegających łącznemu opodatkowaniu z dochodami rodziców w roku podatkowym - do PIT-36;

● załącznik PIT/ZG - informacja o wysokości dochodów z zagranicy i zapłaconym podatku w roku podatkowym - do PIT-36, PIT-36L, PIT-38, PIT-39;

● załącznik PIT/Z - informacja o wysokości dochodu/straty, osiągniętego/poniesionej w roku podatkowym z pozarolniczej działalności gospodarczej, prowadzonej przez podatników korzystających ze zwolnienia na podstawie art. 44 ust. 7a ustawy o PIT (tzw. kredyt podatkowy) - do PIT-36, PIT-36L;

● załącznik PIT-2K - oświadczenie o wysokości wydatków związanych z inwestycją służącą zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych (dotyczy odliczenia odsetek od kredytów na cele mieszkaniowe) - do PIT-36, PIT-37.

W sytuacji gdy dla każdego z małżonków właściwy jest inny naczelnik urzędu skarbowego, wspólne zeznanie składane jest w urzędzie właściwym dla jednego z małżonków

Możliwość skorzystania z odliczeń podatkowych zależy od sposobu opodatkowania uzyskanych dochodów i rodzaju składanego zeznania. Rozliczając np. dochody wykazywane w PIT-38 lub PIT-39, podatnik nie skorzysta z żadnych odliczeń, w PIT-36L ma prawo odliczyć składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oraz skorzystać z odliczeń dla osób osiągających dochody zagraniczne. Pełen wachlarz odliczeń zawierają zeznania PIT-36 i PIT-37

@RY1@i02/2010/075/i02.2010.075.086.0008.001.jpg@RY2@

Skala PIT do rozliczenia za 2009 rok

Osoba samotnie wychowująca dzieci uzyskała w 2009 roku dochód stanowiący podstawę opodatkowania w kwocie 20 tys. zł.

Podatek obliczony zgodnie z ogólnymi zasadami wynosi:

(20 tys. x 18 proc.) - 556,02 zł =3044 zł

Podatek wynikający z zastosowania preferencyjnego sposobu:

2 x [(10 tys. x 18 proc. - 556,02] = 2488 zł

Korzyść wynikająca z preferencyjnego opodatkowania wynosi 556 zł.

W ramach ulgi internetowej odliczamy wydatki faktycznie poniesione na sieć, jednak nie wyższe niż 760 zł

Do dochodów własnych osoba samotnie wychowująca dzieci powinna doliczyć dochody małoletnich dzieci - z wyjątkiem dochodów z ich pracy, stypendiów oraz dochodów z przedmiotów oddanych im do swobodnego użytku - chyba że osobie tej nie przysługuje prawo pobierania pożytków ze źródeł przychodów dzieci

Ewa Matyszewska

ewa.matyszewska@infor.pl

Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2010 r. nr 51, poz. 307).