Obowiązki podatkowe zależą od centrum interesów życiowych

Podatnik jest obywatelem polskim. Rozważa możliwość wystąpienia o kartę stałego pobytu w USA. W Polsce prowadzi działalność gospodarczą jako osoba fizyczna. Posiada tu nieruchomości, depozyty bankowe, polisy ubezpieczeniowe i tu też osiąga większość dochodów. Ubezpieczenie społeczne i zdrowotne opłaca w ZUS. W Polsce wraz z żoną posiada stałych lekarzy oraz większość kontaktów zawodowych, osobistych i rodzinnych. Czy po uzyskaniu karty stałego pobytu na terenie USA miejscem opodatkowania całości dochodów podatnika pozostanie Polska, jeżeli jego centrum interesów życiowych pozostanie w Polsce?

Zgodnie z art. 3 ust. 1 ustawy o PIT osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania w Polsce, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy). Za osobę mającą miejsce zamieszkania w Polsce uważa się osobę fizyczną, która:

1) posiada na terytorium Polski centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub

2) przebywa na terenie Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.

Zasada nieograniczonego obowiązku podatkowego polega na tym, że w przypadku osób fizycznych mających miejsce zamieszkania w RP opodatkowaniu podlega całość dochodów podatnika bez względu na to, gdzie położone są źródła przychodów.

Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 7 lit. b) umowy polsko-amerykańskiej, określenie osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę na terenie Polski oznacza jakąkolwiek osobę (oprócz spółki lub innej jednostki organizacyjnej, traktowanej zgodnie z polskim prawem jako spółka), mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę na terenie Polski dla celów jej opodatkowania, lecz dla udziałowca spółki prawa cywilnego lub zarządcy majątku tylko w takim zakresie, w jakim dochód uzyskany przez taką osobę z tego tytułu podlega podatkowi polskiemu jako dochód uzyskany przez osobę mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce.

Natomiast określenie osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę na terenie Stanów Zjednoczonych oznacza jakąkolwiek osobę (oprócz spółki lub innej jednostki organizacyjnej, traktowanej zgodnie z prawem Stanów Zjednoczonych jako spółka) mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę na terenie Stanów Zjednoczonych dla celów jej opodatkowania, lecz dla udziałowca spółki prawa cywilnego lub zarządcy majątku tylko w takim zakresie, w jakim dochód uzyskany przez taką osobę z tego tytułu podlega podatkowi Stanów Zjednoczonych jako dochód uzyskany przez osobę mającą miejsce zamieszkania lub siedzibę w Stanach Zjednoczonych.

Ponieważ działalność spółki, której podatnik jest udziałowcem, prowadzona jest na terenie Stanów Zjednoczonych Ameryki, dochód z tej działalności będzie opodatkowany w tym państwie. Jednak fakt opodatkowania dochodów z działalności gospodarczej nie zwalnia podatnika od obowiązku wykazania tych dochodów w Polsce. Trzeba tylko w celu uniknięcia podwójnego opodatkowania zastosować odpowiednią metodę.