Ryczałt dobry dla niewielkiej firmy

Opodatkowane ryczałtem mogą być przychody (dochody) osób fizycznych uzyskiwane zarówno z samodzielnej działalności gospodarczej, jak i prowadzonej w formie spółki cywilnej osób fizycznych lub spółki jawnej osób fizycznych.

Generalnie podatnicy korzystający z ryczałtu nie mają obowiązku prowadzenia ksiąg (chyba że ustawowe przepisy stanowią inaczej).

Obowiązują limity

Skorzystać z ryczałtu mają prawo przedsiębiorcy, którzy w poprzednim roku uzyskali przychody z działalności prowadzonej wyłącznie samodzielnie w wysokości nieprzekraczającej równowartość 150 tys. euro. Ponadto ryczałt jest dostępny dla osób, które uzyskały przychody z działalności prowadzonej w formie spółki, a suma przychodów jej wspólników nie przekroczyła 150 tys. euro.

Rozliczenie ryczałtem mogą również wybrać przedsiębiorcy zamierzający rozpocząć wykonywanie działalności i niekorzystający z opodatkowania w formie karty podatkowej - bez względu na wysokość przychodów (karta to najprostsza forma rozliczeń z fiskusem).

Do osób zaczynających działalność, które w poprzednim roku podatkowym jej nie prowadziły, opodatkowanie ryczałtem stosuje się od dnia uzyskania pierwszego przychodu. W przypadku nowo utworzonej spółki za rozpoczęcie działalności uważa się datę uzyskania przez nią pierwszego przychodu. Ale uwaga! Za rozpoczęcie działalności w roku podatkowym nie uznaje się ani całkowitej lub częściowej zmiany branży lub przedmiotu działalności, ani też zmiany umowy spółki lub zmiany wspólnika.

Warto jeszcze zwrócić uwagę na kolejną możliwość przewidzianą w przepisach. Otóż ryczałt mają też prawo opłacać podatnicy, którzy w roku poprzednim prowadzili działalność samodzielnie lub w formie spółki, z której przychody były opodatkowane wyłącznie kartą - lub za część roku były opodatkowane w formie karty podatkowej i za część roku na ogólnych zasadach - łączne przychody z poprzedniego roku nie przewyższyły 150 tys. euro. W takich przypadkach przychody opodatkowane w formie karty oblicza się wyłącznie na podstawie wystawionych faktur lub rachunków.

Pamiętaj o terminach

Oprócz limitów przedsiębiorca zainteresowany ryczałtem powinien również przestrzegać terminów. Otóż pisemne oświadczenie o wyborze tej formy rozliczeń na dany rok musi złożyć naczelnikowi urzędu skarbowego (według miejsca zamieszkania podatnika) nie później niż do 20 stycznia. Jeżeli do tej pory rozliczał się w ten sposób i do tego dnia nie zgłosi likwidacji firmy lub nie dokona wyboru innej formy opodatkowania, to uważa się, że nadal prowadzi działalność opodatkowaną ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych.

Jeżeli natomiast przedsiębiorca rozpoczyna prowadzenie działalności, to może między innymi złożyć pisemne oświadczenie do urzędu skarbowego nie później niż w dniu uzyskania pierwszego przychodu.

Warto pamiętać, że w przypadku prowadzenia działalności w formie spółki oświadczenie składają wszyscy wspólnicy.

Różne stawki

Wysokość stawek ryczałtu jest bardzo zróżnicowana. Przykładowo wynosi ona 17 proc. dla przychodów ze świadczenia usług parkingowych (PKWiU 52.21.24.0), z doradztwa związanego ze sprzętem komputerowym (PKWiU 62.02.10.0) czy też ze świadczenia usług poradnictwa dla dzieci dotyczącego problemów edukacyjnych (PKWiU ex 85.60.10.0).

Z kolei stawką w wysokości 8,5 proc. objęte są m.in. przychody ze świadczenia usług wychowania przedszkolnego (PKWiU 85.10.10.0), z działalności polegającej na wytwarzaniu przedmiotów (wyrobów) z materiału powierzonego przez zamawiającego czy prowizji uzyskanej przez kolportera prasy na podstawie umowy o kolportaż. Natomiast stawkę wynoszącą 5,5 proc. stosuje się m.in. do przychodów z działalności wytwórczej, robót budowlanych lub przewozów ładunków taborem samochodowym o ładowności powyżej 2 t, a także do prowizji z działalności handlowej polegającej na sprzedaży jednorazowych biletów komunikacji miejskiej, znaczków pocztowych, żetonów i kart magnetycznych do automatów.

Jeszcze niższą stawkę - wynoszącą 3 proc. przychodów - przewidziano m.in. dla gastronomii, z wyjątkiem przychodów ze sprzedaży napojów o zawartości alkoholu powyżej 1,5 proc., czy np. dla handlu detalicznego.

Co miesiąc lub kwartał

Podatek zryczałtowany pobiera się bez pomniejszania przychodu o koszty uzyskania.

Generalnie podatnicy są zobowiązani obliczać ryczałt za każdy miesiąc. Muszą go też wpłacać na rachunek urzędu skarbowego do 20 dnia następnego miesiąca. Jednak możliwe są też rozliczenia co kwartał. Przepisy przewidują bowiem, że podatnicy mogą obliczać ryczałt i wpłacać go na rachunek urzędu skarbowego do 20 dnia następnego miesiąca po upływie kwartału, którego dotyczy rozliczenie. Ta forma rozliczeń jest jednak dostępna wyłącznie dla podatników, których przychody z działalności w poprzednim roku nie przekroczyły równowartości 25 tys. euro. Przedsiębiorcy, którzy wybrali opłacanie ryczałtu co kwartał, powinni do 20 stycznia roku podatkowego zawiadomić o tym naczelnika urzędu skarbowego. Jeżeli do tego dnia podatnik nie zgłosi likwidacji działalności gospodarczej, nie wybierze innej formy opodatkowania lub nie zawiadomi urzędu skarbowego o zaprzestaniu opłacania ryczałtu co kwartał, to uważa się, że nadal będzie się rozliczał w ten sposób.

Przedsiębiorcy rozliczający się ryczałtem muszą złożyć roczne zeznanie do 31 stycznia następnego roku. Służy do tego formularz PIT-28 (przewidziano też do niego załączniki PIT-28/A oraz PIT-28/B).

Nie wszyscy mogą skorzystać

Opodatkowanie w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych nie jest stosowane m.in. do przedsiębiorców, którzy osiągają w całości lub w części przychody z prowadzenia aptek czy też udzielania pożyczek pod zastaw (prowadzenie lombardów).

Z ryczałtu nie skorzystają również m.in. wytwarzający towary objęte na podstawie odrębnych przepisów podatkiem akcyzowym, z wyjątkiem wytwarzania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii.

Krzysztof Tomaszewski

krzysztof.tomaszewski@infor.pl