Z kartą podatkową najprostsze rozliczenia

Karta podatkowa to najprostsza forma rozliczeń z fiskusem. Może zatem okazać się korzystna dla wielu przedsiębiorców prowadzących działalność na niewielką skalę (lub zamierzających ją rozpocząć). Żeby jednak skorzystać z karty, trzeba spełniać warunki określone w ustawie o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Karta jest dostępna dla przedsiębiorców świadczących różne usługi (np. ślusarzy, fryzjerów czy krawców). Podatek dochodowy w formie karty mogą też płacić m.in. osoby zajmujące się handlem detalicznym żywnością, napojami, wyrobami tytoniowymi oraz kwiatami. Z najprostszego sposobu rozliczeń można też korzystać, prowadząc handel detaliczny artykułami nieżywnościowymi, z wyjątkiem m.in. handlu paliwami silnikowymi czy środkami transportu samochodowego. Ponadto karta jest dostępna m.in. dla osób prowadzących placówki gastronomiczne. Ograniczeniem jest sprzedaż (i w sklepach, i w lokalach gastronomicznych) napojów mających powyżej 1,5 proc. alkoholu.

Trzeba złożyć wniosek

Osoby zamierzające rozliczać się w formie karty powinny złożyć wniosek w tej sprawie naczelnikowi urzędu skarbowego. Służy do tego formularz PIT-16, czyli wniosek o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej.

Przedsiębiorcy podlegają temu opodatkowaniu, m.in. jeżeli przy prowadzeniu działalności nie korzystają z usług osób niezatrudnionych przez siebie na podstawie umowy o pracę, a także z usług innych przedsiębiorstw i zakładów, chyba że chodzi o usługi specjalistyczne. Innym warunkiem jest to, żeby nie wytwarzać wyrobów opodatkowanych akcyzą. Na tym nie koniec. Kolejny wymóg jest taki, żeby małżonek podatnika nie prowadził działalności w tym samym zakresie. Ponadto pozarolnicza działalność gospodarcza zgłoszona we wniosku nie powinna być prowadzona poza terytorium Polski.

Ważne terminy

Wniosek o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej za dany rok podatkowy podatnik składa właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego nie później niż do 20 stycznia roku podatkowego. Jeżeli natomiast podatnik rozpoczyna działalność w trakcie roku podatkowego, to powinien to zrobić przed rozpoczęciem działalności.

Jeżeli do 20 stycznia roku podatkowego podatnik nie zgłosił likwidacji działalności gospodarczej lub nie dokonał wyboru innej formy opodatkowania, to uważa się, że prowadzi nadal działalność opodatkowaną w tej formie.

Wysokość podatku

Naczelnik urzędu skarbowego, uwzględniając wniosek o zastosowanie karty, wydaje decyzję ustalającą wysokość podatku dochodowego, odrębnie na każdy rok podatkowy.

Jeżeli stwierdzi brak warunków do zastosowania opodatkowania w formie karty podatkowej, to wydaje decyzję odmowną. W tym przypadku podatnik jest obowiązany płacić albo ryczałt od przychodów ewidencjonowanych (jeżeli spełnia warunki), albo podatek dochodowy na ogólnych zasadach.

Bez ksiąg

Podatnicy prowadzący działalność opodatkowaną w formie karty - generalnie - są zwolnieni z obowiązku prowadzenia ksiąg, składania zeznań podatkowych oraz wpłacania zaliczek na podatek dochodowy. Muszą jednak wydawać na żądanie klienta rachunki i faktury stwierdzające sprzedaż wyrobu, towaru lub wykonanie usługi. Powinni też przechowywać w kolejności numerów kopie tych rachunków i faktur w ciągu pięciu lat podatkowych, licząc od końca roku, w którym je wystawiono.

Jeżeli natomiast naczelnik urzędu skarbowego stwierdzi brak warunków do zastosowania karty i wyda decyzję odmowną, to podatnicy korzystający dotychczas ze zwolnienia z obowiązku prowadzenia ksiąg albo ewidencji muszą je założyć i prowadzić. Powinni to robić, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po tym, w którym została doręczona decyzja odmawiająca im zastosowania opodatkowania w formie karty podatkowej.

Formularz PIT-16A

Podatnicy korzystający z karty podatkowej muszą natomiast składać w urzędzie skarbowym formularz PIT-16A. Jest to roczna deklaracja o wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne, zapłaconej i odliczonej od karty podatkowej w poszczególnych miesiącach. Deklarację należy złożyć po upływie roku podatkowego, w terminie do 31 stycznia.

Krótko mówiąc, wypełniając formularz PIT-16A, przedsiębiorcy muszą wskazać wysokość składek na ubezpieczenie zdrowotne, które zapłacili i odliczyli od kwoty podatku w poszczególnych miesiącach rozliczanego roku podatkowego. Uiszczają oni bowiem podatek dochodowy w formie karty podatkowej, pomniejszony o zapłaconą składkę na ubezpieczenie zdrowotne. Muszą to robić - co do zasady - bez wezwania w terminie do siódmego dnia każdego miesiąca za miesiąc ubiegły.

Można się zrzec

Przedsiębiorca może zrzec się zastosowania opodatkowania kartą w terminie 14 dni od doręczenia decyzji ustalającej wysokość podatku dochodowego w tej formie. Wówczas jest on zobowiązany od pierwszego dnia miesiąca następującego po zrzeczeniu zaprowadzić albo ewidencję i płacić ryczałt od przychodów ewidencjonowanych (jeżeli spełnia warunki), albo właściwe księgi i płacić podatek dochodowy na ogólnych zasadach.

Trzeba poinformować urząd skarbowy

Przedsiębiorcy opodatkowani w formie karty podatkowej powinni zawiadomić naczelnika urzędu skarbowego o zmianach, jakie zaszły w stosunku do stanu podanego we wniosku o zastosowanie karty podatkowej. Chodzi o zmiany, które powodują utratę warunków do opodatkowania kartą czy też wpływają na wysokość podatku dochodowego w formie karty. Ponadto należy poinformować naczelnika urzędu o likwidacji prowadzonej działalności.

Krzysztof Tomaszewski

krzysztof.tomaszewski@infor.pl