Certyfikat rezydencji powinien określać datę ważności

Podatnik zawarł z udziałowcem spółki (osobą fizyczną mieszkającą w Wielkiej Brytanii) umowę pożyczki. Na mocy tej umowy spłaca pożyczkodawcy odsetki miesięcznie. Pożyczkodawca dostarczył certyfikat rezydencji, stwierdzający, że jest on rezydentem podatkowym w Wielkiej Brytanii. Nie stwierdza on jednak, w jakim okresie pożyczkodawca był rezydentem podatkowym w Wielkiej Brytanii (zawiera zdanie, że osoba w nim wskazana jest rezydentem podatkowym Wielkiej Brytanii oraz datę wystawienia).

Pożyczkobiorca poprosił o wyjaśnienie, czy certyfikat rezydencji, który nie wskazuje dat jego obowiązywania, stanowiący zaświadczenie o miejscu zamieszkania podatnika dla celów podatkowych, wydany przez właściwy organ administracji podatkowej państwa miejsca zamieszkania podatnika, jest dokumentem potwierdzającym rezydencję podatnika po dacie wystawienia dokumentu i czy stanowi podstawę do stosowania stawki podatku wynikającej z właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania?

Stosownie do art. 29 ust. 2, art. 30a ust. 2 oraz art. 30b ust. 3 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz.U. z 2012 r. poz. 361 z późn. zm., dalej: ustawa o PIT), przepisy art. 29 ust. 1, art. 30a ust. 1 oraz art. 30b ust. 1 tej ustawy stosuje się z uwzględnieniem umów o unikaniu podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.

Jednak zastosowanie stawki podatku wynikającej z właściwej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania lub niepobranie (niezapłacenie) podatku zgodnie z taką umową jest możliwe pod warunkiem udokumentowania dla celów podatkowych miejsca zamieszkania podatnika uzyskanym od niego certyfikatem rezydencji.

Płatnik powinien zatem uzyskać certyfikat potwierdzający miejsce zamieszkania podatnika na dzień dokonania wypłaty.

W myśl art. 5a pkt 21 ustawy o PIT, ilekroć w ustawie jest mowa o certyfikacie rezydencji, oznacza to zaświadczenie o miejscu zamieszkania podatnika dla celów podatkowych, wydane przez właściwy organ administracji podatkowej państwa miejsca zamieszkania podatnika.

Certyfikat rezydencji stanowi środek dowodowy posiadania rezydencji podatkowej w określonym kraju, czego stwierdzenie umożliwia płatnikowi zastosowanie postanowień umowy w sprawie unikania podwójnego opodatkowania. Istotne jest zatem, aby certyfikat, wystawiony przez władze podatkowe drugiego państwa, potwierdzał uprawnienie dotyczące obniżenia lub niepobrania podatku z tytułu wypłat należności dokonywanych przez płatnika.

Oznacza to, że realizacja uprawnień przewidzianych odpowiednią umową o unikaniu podwójnego opodatkowania może nastąpić jedynie pod warunkiem udokumentowania miejsca siedziby certyfikatem rezydencji obejmującym dzień dokonania wypłaty.

Udokumentowanie rezydencji podatkowej podmiotu zagranicznego uzyskującego przychody wymienione w art. 29 ust. 1, art. 30a ust. 1 oraz art. 30b ust. 1 ustawy o PIT może nastąpić zarówno przed, jak i po dokonaniu płatności. Jednak w razie uzyskania certyfikatu po dokonaniu płatności, taki certyfikat powinien potwierdzać rezydencję podatkową podmiotu za okres, w którym została dokonana płatność (por. wyrok WSA w Warszawie z 27 kwietnia 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 94/09, wyrok WSA w Warszawie z 23 października 2006 r., sygn. akt III SA/Wa 1448/06).

Z przedstawionego opisu stanu faktycznego wynika, że przedłożone przez pożyczkodawcę certyfikaty rezydencji zawierają jedynie datę ich wystawienia i nie określają okresu, którego dotyczą.

Stwierdzić zatem należy, że przedłożone przez pożyczkodawcę certyfikaty rezydencji, które nie określają daty ich ważności, nie potwierdzały rezydencji podatkowej - miejsca zamieszkania dla celów podatkowych - i nie pozwalały na pobieranie podatku w wysokości 5 proc. kwoty odsetek brutto, przez co nie stanowiły podstawy do zastosowania przez podatnika, jako płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych, stawki podatku w oparciu o przepisy art. 29 ust. 2 ustawy o PIT.

z 30 grudnia 2013 r., nr IPTPB1/415-683/13-5/AP

KOMENTARZ EKSPERTA

@RY1@i02/2014/022/i02.2014.022.07100040b.802.jpg@RY2@

Grzegorz SZachowicz doradca podatkowy w Kancelarii Ożóg i Wspólnicy

Płatnik dokonujący poboru podatku u źródła może zastosować stawkę wynikającą z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania, pod warunkiem udokumentowania zagranicznej rezydencji podatnika certyfikatem rezydencji. Przepisy ustaw o podatkach dochodowych nie określają, jakie informacje powinien zawierać taki certyfikat, oraz jak długo jest aktualny od daty wydania. Stanowisko organów podatkowych w tej kwestii budzi wątpliwości. W omawianej interpretacji dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi stwierdził, iż płatnik powinien uzyskać certyfikat potwierdzający rezydencję podatkową podatnika każdorazowo na dzień dokonania wypłaty należności. Oznacza to konieczność uzyskiwania nowych certyfikatów za każdym razem, gdy planowana jest wypłata do nierezydenta. Takie działanie jest uciążliwe zarówno dla płatnika, jak i podatnika. Stanowisko to należy ocenić negatywnie, zarówno z perspektywy przepisów prawa podatkowego, jak i praktyki biznesowej. Prawo podatkowe nie określa okresu ważności certyfikatu. Należy zatem uznać, że jeśli nie wskazuje on wprost okresu, w którym podatnik był rezydentem danego kraju, to zaświadcza o rezydencji podatnika w dniu wydania certyfikatu ze skutkiem na przyszłość, tj. tak długo, jak nie zmienia się stwierdzony w nim stan faktyczny. Stanowisko to znajduje potwierdzenie w wyroku NSA z 4 września 2013 r. (sygn. II FSK 2580/11), w którym podkreślono, że za zbyt daleko idący należy uznać pogląd organu o obowiązku płatnika do uzyskiwania od kontrahentów certyfikatów na dzień każdej z wypłat. Jednak w przypadku zmiany stanu faktycznego wskazanego w certyfikacie, o której płatnik nie miał świadomości, to on będzie zobowiązany do zapłaty podatku wraz z odsetkami.