Limit ubytków naturalnych można określić jako procent ich wartości

@RY1@i02/2010/242/i02.2010.242.183.005c.001.jpg@RY2@

Marzena Libsz | biegły rewident, partner, ForBiznes Audyt Libsz Kępka Zielińska Biegli Rewidenci

Materiały nabyte w celu zużycia na własne potrzeby, wytworzone lub przetworzone przez jednostkę produkty gotowe (wyroby i usługi) zdatne do sprzedaży lub w toku produkcji, półprodukty oraz towary nabyte w celu odsprzedaży w stanie nieprzetworzonym należą do rzeczowych aktywów obrotowych.

Koszt wytworzenia produktu obejmuje natomiast koszty pozostające w bezpośrednim związku z danym produktem oraz uzasadnioną część kosztów pośrednio związanych z wytworzeniem tego produktu. Koszty bezpośrednie obejmują wartość zużytych materiałów bezpośrednich, koszty pozyskania i przetworzenia związane bezpośrednio z produkcją i inne koszty poniesione w związku z doprowadzeniem produktu do postaci i miejsca, w jakich się znajduje w dniu wyceny.

Ubytki naturalne związane są z właściwościami materiałów i powstają w toku ich przechowywania, transportu lub wykorzystywania. Na skutek rozlewania, parowania, wyciekania lub rozsypywania materiałów i towarów następuje utrata ich ciężaru lub objętości.

W związku z brakiem regulacji prawnych ustalanie norm ubytków naturalnych dla celów ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 nr 152, poz. 1223 z późn. zm.) jest bardzo trudne.

Określając je, można posiłkować się załącznikiem do nieaktualnego już zarządzenia ministra gospodarki materiałowej z 14 grudnia 1983 r. w sprawie zasad opracowywania i stosowania norm ubytków naturalnych. Zgodnie z tym zarządzeniem normy ubytków naturalnych powinny być zróżnicowane w zależności od: czasu i warunków przechowywania, czasu i odległości przewozu oraz środka transportu, wpływu warunków klimatycznych, rodzaju opakowania i innych czynników obiektywnych. Zalecana metoda ustalania tych norm to metoda porównawczo-analityczna polegająca na porównywaniu danych statystycznych, danych z przeprowadzonych badań w rzeczywistych warunkach obrotu magazynowo-transportowego z danymi z badań laboratoryjnych, literatury i normami ubytków artykułów o zbliżonych właściwościach. W praktyce rzadko podmioty stosują tę metodę, gdyż wymaga ona posiadania wieloletnich danych statystycznych i doświadczenia.

Zazwyczaj kierownik jednostki ustala dla poszczególnych składników zapasów limity ubytków, odnosząc się do procentu ich wartości - wykorzystując doświadczenie własne lub dostawców danego składnika. Dane takie powinny znaleźć odzwierciedlenie w instrukcji inwentaryzacyjnej jednostki. Należy pamiętać, że niedobory związane z ubytkami naturalnymi ujmuje się w księgach rachunkowych jako zużycie materiałów.

not. ap