Kara umowna to koszt lub przychód

Spółki podczas swojej działalności w zawieranych umowach kupna i sprzedaży stosują klauzulę kar umownych. Tę kwestię reguluje ustawa z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. nr 16, poz. 93 z późn. zm.). Zgodnie z jego przepisami w umowie można zastrzec zapłatę określonej sumy (kary umownej) za szkodę wynikłą z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania niepieniężnego. Jednak dłużnik nie może bez zgody wierzyciela zwolnić się ze zobowiązania przez zapłatę kary umownej.

Warto też zwrócić uwagę, że kara ta ma charakter czynności jednostronnej i nie wiąże się z otrzymaniem jakiegokolwiek świadczenia (dlatego nie podlega VAT - co ma wpływ na ujęcie w księgach).

Przychody i koszty dotyczące kar umownych tak samo jak odszkodowania ewidencjonuje się w księgach rachunkowych jako te dotyczące pozostałej działalności operacyjnej. Zgodnie bowiem z art. 3 ust. 1 pkt 32 lit. g) ustawy o rachunkowości, jeżeli są one związane pośrednio z działalnością operacyjną jednostki, czyli również z odszkodowaniami i karami, zalicza się je do pozostałych kosztów i przychodów operacyjnych.

W związku z tym obciążenie kontrahenta karą umowną za niewywiązanie się z warunków umowy można zaksięgować zapisem: strona Wn konta 202 - Rozrachunki z dostawcami, strona Ma konta 760 - Pozostałe przychody operacyjne.

Natomiast podmiot, który został obciążony karą umowną, jej kwotę księguje następująco: strona Wn konta 766 - Pozostałe koszty operacyjne, strona Ma konta 201 - Rozrachunki z odbiorcami.

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 z późn. zm.).