Środki trwałe o małej wartości można ująć w uproszczony sposób

Ministerstwo Finansów pracuje nad zmianami, które mają ułatwić prowadzenie ksiąg rachunkowych. Znane są już pierwsze propozycje dla tzw. mikropodmiotów. Resort chce umożliwić im sporządzanie uproszczonych sprawozdań finansowych (bilans z informacjami uzupełniającymi oraz rachunek zysków i strat). Ponadto do wyceny aktywów i pasywów nie będą stosować wartości godziwej ani skorygowanej ceny nabycia. Przewiduje to opublikowany projekt zmian w ustawie o rachunkowości. Taka opcja będzie dostępna m.in. dla spółek handlowych, które w roku obrotowym, za który sporządza się sprawozdanie, nie przekroczą żadnego z dwóch progów: sumy bilansowej o wartości 1 486 380 zł, przychodów netto w wysokości 2 972 760 zł i średniego zatrudnienia w roku obrotowym - 10 osób. Z uproszczeń będą mogły też korzystać podmioty (np. osoby fizyczne oraz utworzone przez nie spółki cywilne i jawne), które są zobowiązane do prowadzenia ksiąg rachunkowych, jeżeli ich przychody osiągną równowartość co najmniej 1,2 mln euro. Preferencja ma im przysługiwać, dopóki obroty nie przekroczą 2 mln euro. Podobnie będzie w przypadku stowarzyszeń, związków zawodowych, organizacji pracodawców, izb gospodarczych, fundacji, organizacji dobroczynności i opieki społecznej, przedstawicieli przedsiębiorców zagranicznych - gdy nie będą prowadzić działalności.

Ułatwienia w ewidencji

Ale już teraz podmioty mogą korzystać z wielu ułatwień. Jednym z nich są uproszczenia w ewidencji aktywów, które spełniają warunki zawarte w definicji środków trwałych, a ich wartość nie jest wysoka. Czyli są m.in. kompletne, zdatne do użytku, mają być wykorzystywane dla celów działalności gospodarczej, a ich przewidywany okres użytkowania jest dłuższy niż rok. Uproszczenia, tj. odniesienie niskocennych składników w koszty, przewidują też przepisy podatkowe. Z tym że w odróżnieniu od rachunkowych określają górną wartość aktywów - 3,5 tys. zł. Dla celów ewidencji księgowej podmiot może określić inną wartość. W tym przypadku przepisy pozostawiają swobodę określania granicy dla środków trwałych, które będą ujmowane w uproszczony sposób. Jednostki mogą postąpić z nimi w dwojaki sposób. Przykładowo aktywa do określonej przez nie wartości ujmować w ewidencji środków trwałych i amortyzować lub umarzać przez dokonywanie zbiorczych odpisów dla grup środków trwałych zbliżonych rodzajem lub też dokonać jednorazowego odpisu wartości w ciężar kosztów. W tym przypadku ewidencja księgowa może przebiegać następująco:

1. Otrzymanie faktury za zakup środka trwałego: strona Wn konta 225 - Rozliczenie VAT naliczonego - VAT podlegający odliczeniu, strona Wn konta 300 - Rozliczenie zakupu - wartość netto, strona Ma konta 240 - Inne rozrachunki.

2. Przyjęcie środka trwałego do użytkowania w cenie nabycia: strona Wn konta 010 - Środki trwałe - wartość w cenie nabycia, strona Ma konta 300 - Rozliczenie zakupu.

3. Jednorazowy odpis amortyzacyjny od środków trwałych - dokonany w miesiącu zakupu: strona Wn konta 400 - Amortyzacja, strona Ma konta 050 - Umorzenie środków trwałych.

Pozabilansowo

Inny sposób, z którego mogą skorzystać podmioty, to potraktować takie aktywa jak materiały, czyli nie wprowadzać do ewidencji środków trwałych, tylko odnosić bezpośrednio w koszty działalności operacyjnej w miesiącu oddania ich do używania. W tym przypadku wskazane jest ujęcie aktywa w ewidencji pozabilansowej.

Ewidencja faktury zakupowej będzie przebiegać jak we wcześniejszym przypadku tj.: strona Wn konta 225 - Rozliczenie VAT naliczonego - VAT podlegający odliczeniu, strona Wn konta 300 - Rozliczenie zakupu - wartość netto, strona Ma konta 240 - Inne rozrachunki.

Natomiast ujęcie w kosztach należy ująć następującym zapisem: strona Wn konta 411 - Zużycie materiałów - wartość w cenie nabycia, strona Ma konta 300 - Rozliczenie zakupu.

Ewidencja usług

Uproszczenie może także dotyczyć zasad księgowania wydatków związanych z ulepszeniem środków trwałych. I w tym przypadku w ustawie o rachunkowości nie określono kwoty granicznej dla takich nakładów. Generalnie wszystkie nakłady o charakterze ulepszenia zwiększają wartość początkową środka trwałego. I ujmuje się w księgach, np. strona Wn konto 080 - Środki trwałe, strona Ma konto 300 - Rozliczenie zakupu. Wynika to z tego, że ulepszenie środka trwałego ma na celu zwiększenie jego wartości, w związku z tym nie można go mylić na przykład z remontem, który ma za zadanie przywrócić dotychczasową wartość. W związku z tym zgodnie z art. 31 ust. 1 ustawy o rachunkowości z ulepszeniem mamy do czynienia w przypadku:

- modernizacji - unowocześnienia,

- rekonstrukcji - odtworzenia, odbudowy

- rozbudowie - powiększeniu,

- przebudowie - poprawieniu dotychczasowego stanu.

Miarą ulepszenia zgodnie z prawem bilansowym są korzyści wynikające z przeprowadzenia takiego ulepszenia. Przykładem może być wydłużony okres używania środka trwałego, zwiększone możliwości wytwórcze, lepsza jakość produktów.

Jeżeli jednak podmiot korzysta z uproszczeń ulepszenia, do określonej wartości może księgować w koszty jak to jest w przykładzie.

EWIDENCJA

Ulepszenie

Spółka ulepszyła środek trwały. Za usługę podmiot zapłacił 1845 zł (w tym 23 proc. VAT). Koszt ulepszenia zgodnie z przyjętymi przez podmiot zasadami został zaliczony w koszty operacyjne.

@RY1@i02/2013/179/i02.2013.179.00800010a.101.gif@RY2@

Objaśnienia do schematu:

1. Otrzymanie faktury VAT za usługę - 1845 zł

a) usługa w cenie zakupu - 1500 zł

b) VAT naliczony podlegający odliczeniu - 345 zł

2. Zapłata za usługę - 1845 zł

3. Obciążenie kosztów działalności operacyjnej kosztami remontu - 1500 zł

Agnieszka Pokojska

agnieszka.pokojska@infor.pl

Podstawa prawna

Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 330 z późn. zm.).