Wierzytelności nieściągalne są kosztem

Przepisy podatkowe przewidują złagodzenie skutków wynikających z nieotrzymania zapłaty od kontrahentów za dostarczone towary lub wykonane usługi.

W podatku dochodowym istnieje możliwość zaliczenia do kosztów wierzytelności zarachowanych wcześniej jako przychody należne, jeżeli ich nieściągalność została udokumentowana. Jarosław Żemantowski, doradca podatkowy w Kancelarii Ożóg i Wspólnicy wyjaśnia, że podstawę uznania wierzytelności za nieściągalną stanowi m.in. postanowienie sądu o odmowie wszczęcia lub umorzeniu upadłości likwidacyjnej ze względu na brak majątku dłużnika, czy postanowienie organu o umorzeniu postępowania egzekucyjnego ze względu na brak środków.

- Postanowienie o nieściągalności długu rozciąga się na inne wierzytelności przysługujące wobec tego samego dłużnika - zwraca uwagę Jarosław Żemantowski.

W razie odzyskania kwot wierzytelności zaliczonych uprzednio do kosztów, konieczne będzie ich opodatkowanie.

- Wierzytelności, których nieściągalność udokumentowano należy zaliczyć do kosztów tego roku, w którym uzyskano postanowienie o nieściągalności lub zakończyło się powstępowanie upadłościowe - wyjaśnia nasz rozmówca.

Eksperta radzi, aby w przypadku przedłużającego się braku zapłaty monitorować bieg okresów przedawnienia. Nie można bowiem uznać za koszt wierzytelności przedawnionych.

Z kolei w VAT funkcjonuje tzw. ulgi na złe długi. Polega ona na dokonaniu korekty podatku należnego z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług na terytorium kraju w przypadku wierzytelności, których nieściągalność została uprawdopodobniona. Za takie uważa się wierzytelności, które nie zostały uregulowane w ciągu 180 dni od upływu terminu płatności określonego w umowie lub na fakturze. Aby z tej możliwości skorzystać trzeba jednak spełnić wiele wymogów formalnych. Dr Krzysztof Biernacki, doradca podatkowy w kancelarii Initium wskazuje, że konieczna jest przede wszystkim weryfikacja statusu dłużnika jako czynnego podatnika VAT.

- Pamiętać też należy o dopełnieniu formalności związanych z zawiadomieniem o korekcie dłużnika i urzędu skarbowego - wymienia Krzysztof Biernacki.

Dodaje, że podatnik w praktyce ma zwykle kilka miesięcy na wszczęcie procedury.

- Ulga może być bowiem stosowana, jeżeli od daty wystawienia faktury nie upłynęły 2 lata licząc od końca roku, w którym została wystawiona, a jednocześnie korekta jest możliwa nie wcześniej niż po 180 dniach od upływu terminu płatności - wyjaśnia Krzysztof Biernacki.

Korekcie VAT należnego przez wierzyciela odpowiada obowiązek dłużnika odpowiedniego pomniejszenia VAT naliczonego lub w przypadku jego braku - powiększenia kwoty podatku należnego, o kwotę podatku wynikającą z nieuregulowanych faktur.

Magdalena Majkowska

magdalena.majkowska@infor.pl