Kronika prawa

z 10 września 2009 r. o zmianie ustawy o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych

1 stycznia 2010 r.

Urzędy terenowych organów administracji rządowej oraz samorządu terytorialnego będą nieodpłatnie udostępniać Dziennik Ustaw oraz Monitor Polski w formie elektronicznej. Ustawa zakłada również, że Monitor Polski B, który jest dziennikiem urzędowym, ale zawiera tylko ogłoszenia spółek, nie będzie udostępniany w wersji elektronicznej. Wyłączenia te dotyczyć mają także umów międzynarodowych.

z 9 października 2009 r. o dyscyplinie wojskowej

1 stycznia 2010 r.

Nowe przepisy mają zapewnić zgodność wojskowych przepisów dyscyplinarnych z wymogami określonymi w Konstytucji RP oraz w innych ustawach i ratyfikowanych przez Polskę umowach międzynarodowych. Ustawa dostosowuje także wojskowe przepisy dyscyplinarne do potrzeb wynikających z programu profesjonalizacji Sił Zbrojnych RP. Zwiększa motywacyjny charakter wyróżnień stosowanych przez przełożonych i umożliwia im sprawniejsze podejmowanie działań dyscyplinujących.

W nowych przepisach rozszerzono krąg podmiotów posiadających uprawnienia dyscyplinarne. Szczególne znaczenie ma nadanie dowódcom drużyn statusu przełożonych dyscyplinarnych. Określono ogólne zasady odpowiedzialności dyscyplinarnej oraz wymierzania kar i stosowania środków dyscyplinarnych. Jeśli żołnierz jednocześnie naruszy zasady dyscypliny wojskowej i przepisy karne, to - zgodnie z nowymi przepisami - nie trzeba będzie czekać na zakończenie wobec niego postępowania karnego i orzeczenie winy za popełnienie czynu zabronionego, ale będzie można od razu rozpocząć wobec niego postępowanie dyscyplinarne za naruszenie dyscypliny wojskowej. Takie rozwiązanie od wielu lat obowiązuje w innych służbach mundurowych. Ujednolicono i uproszczono przepisy dotyczące wyróżnień. Obok wyróżniania żołnierzy w czynnej służbie wojskowej zaproponowano wyróżnianie byłych żołnierzy, w tym pośmiertnie. Krąg osób, które mogą udzielać wyróżnień, poszerzono o Prezydenta RP i Naczelnego Dowódcę Sił Zbrojnych. Nowym wyróżnieniem będzie zatarcie ukarania przed upływem terminu określonego w ustawie. Zaproponowano nowy dyscyplinarny środek zapobiegawczy - niedopuszczenie do wykonywania czynności służbowych. Byłby on stosowany wobec żołnierzy podejrzanych o bycie pod wpływem alkoholu, środków odurzających lub psychotropowych. Jednocześnie przewidziano zaostrzenie odpowiedzialności żołnierzy za naruszenie przez nich prawa pod wpływem alkoholu i narkotyków. Nowym rozwiązaniem jest ponadto podział postępowań dyscyplinarnych na prowadzone w trybie uproszczonym (jednoinstancyjnym) i zwykłym (dwuinstancyjnym).

z 9 października 2009 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny wykonawczy

6 grudnia 2009 r.

Nowelizacja jest wykonaniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 26 maja 2008 r. (sygn. akt SK 25/07), który stwierdził niekonstytucyjność przepisu pozwalającego umieszczać skazanych w celach, w których na jednego więźnia przypada mniej niż 3 mkw. Zgodnie z ustawą więźniowie będą mogli być umieszczani w celach niespełniających wymogów ustawowych, jedynie w razie wprowadzenia:

- stanu wyjątkowego

- bezpośredniego zagrożenia: klęską żywiołową, epidemiologicznego

- szerzenia się choroby zakaźnej

- wystąpienia innego zdarzenia, stanowiącego bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa skazanych albo bezpieczeństwa zakładu karnego lub aresztu śledczego.

Pobyt w ciaśniejszej celi nie będzie mógł wówczas przekraczać 90 dni. Inną, znacznie częściej spotykaną, sytuacją uprawniającą do przebywania w takich warunkach będzie konieczność natychmiastowego umieszczenia w zakładzie karnym lub areszcie śledczym nieposiadającym wolnych miejsc w celach mieszkalnych. Na maksymalnie 14 dni do mniejszych cel będą mogli trafiać więźniowie szczególnie niebezpieczni, a także m.in. skazani na 2 lata więzienia, recydywiści, osoby, które uciekały z więzień czy skazani za przestępstwa przeciwko wolności seksualnej. 14-dniowy pobyt w ciasnej celi będzie mógł być przedłużony tylko za zgodą sędziego penitencjarnego. W sumie nie będzie on mógł przekroczyć 28 dni.

Nowelizacja zmieni również zasady odraczania wykonania kary pozbawienia wolności. Sąd będzie mógł odroczyć wykonanie kary pozbawienia wolności na okres do 6 miesięcy także wtedy, gdy liczba osadzonych w zakładach karnych lub aresztach śledczych przekracza w skali kraju ogólną pojemność tych zakładów. Takiego odroczenia nie będzie można stosować wobec skazanych, którzy dopuścili się przestępstwa z zastosowaniem przemocy lub groźby jej użycia lub orzeczono w stosunku do nich karę przekraczającą 2 lata więzienia.

Rady Ministrów z 23 października 2009 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania przy wykonywaniu niektórych uprawnień przez funkcjonariuszy Straży Granicznej

po upływie 14 dni od ogłoszenia, tj. 27 listopada 2009 r.

Prezesa Rady Ministrów z 4 listopada 2009 r. w sprawie zakresu i trybu współdziałania Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa z właściwymi podmiotami przy wykonywaniu zastępstwa procesowego Skarbu Państwa i zastępstwa Rzeczypospolitej Polskiej oraz przy wydawaniu opinii prawnych

po upływie 14 dni od ogłoszenia, tj. 27 listopada 2009 r.

Rozporządzenie określa zakres i tryb współdziałania Prokuratorii Generalnej przy wykonywaniu zastępstwa procesowego Skarbu Państwa z organami władzy publicznej, państwowymi osobami prawnymi, państwowymi jednostkami organizacyjnymi niemającymi osobowości prawnej oraz organami jednostek samorządu terytorialnego i innymi podmiotami, którym powierzono wykonywanie zadań publicznych. Przepisy wykonawcze określają również zasady współpracy przy wykonywaniu zastępstwa Rzeczypospolitej Polskiej z organami władzy publicznej oraz przy wydawaniu opinii prawnych z organami administracji publicznej.

z 26 października 2009 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie sposobu ustalania i uiszczania opłat związanych z dopuszczeniem do obrotu produktu leczniczego weterynaryjnego

po upływie 14 dni od ogłoszenia, tj. 27 listopada 2009 r.

Zgodnie z nowymi przepisami wykonawczymi opłaty związane z dopuszczeniem do obrotu produktu leczniczego weterynaryjnego będą ustalane w stosunku procentowym do kwoty bazowej, która będzie wynosić 1276 zł. Do 27 listopada 2009 r. kwota ta będzie równa 1126 zł.

Rady (WE) nr 1061/2009 z 19 października 2009 r. ustanawiające wspólne reguły wywozu

dwudziestego dnia po opublikowaniu, tj. 27 listopada 2009 r. Wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich UE.

Zasadą podstawową jest wolność wywozu produktów ze Wspólnoty do państw trzecich. Ograniczenia ilościowe mogą być stosowane tylko zgodnie z przepisami tego rozporządzenia. W celu zapobieżenia sytuacji krytycznej spowodowanej brakiem podstawowych produktów lub dla naprawienia takiej sytuacji oraz gdy interesy Wspólnoty wymagają działania natychmiastowego. Komisja, na wniosek państwa członkowskiego lub z własnej inicjatywy oraz uwzględniając rodzaj produktów oraz inne cechy szczególne danych transakcji, może jednak podporządkować wywóz produktu przedstawieniu zezwolenia na wywóz przyznawanego według zasad oraz w granicach, jakie Komisja ustanawia, oczekując na późniejszą decyzję Rady. Jeżeli interesy Wspólnoty tego wymagają, Rada, stanowiąc większością kwalifikowaną na wniosek Komisji, może przyjąć właściwe środki w celu czy to zapobieżenia sytuacji krytycznej spowodowanej brakiem podstawowych produktów lub naprawienia takiej sytuacji, czy umożliwienia wykonywania zobowiązań międzynarodowych zaciągniętych przez Wspólnotę lub przez wszystkie państwa członkowskie, w szczególności w dziedzinie handlu surowcami. Środki te mogą być ograniczone do niektórych krajów i do wywozu z niektórych regionów Wspólnoty. Nie mają jednak wpływu na produkty będące już w drodze do granic UE.

Rady (WE) nr 1062/2009 z 26 października 2009 r. otwierające i określające sposób zarządzania autonomicznymi wspólnotowymi kontyngentami taryfowymi na niektóre produkty rybołówstwa na okres od 2010 do 2012 r. i uchylające rozporządzenie (WE) nr 824/2007

trzeciego dnia po opublikowaniu, tj. 10 listopada 2009 r. Stosuje się je od 1 stycznia 2010 r. do 31 grudnia 2012 r.

Wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich UE.

Cła przywozowe na produkty wymienione w załączniku zawiesza się w ramach kontyngentów taryfowych według wskazanej stawki celnej na okresy i w kwotach wskazanych w treści tego załącznika. Przywóz produktów wymienionych w załączniku jest objęty kontyngentami wyłącznie wtedy, kiedy zadeklarowana wartość celna jest co najmniej równa cenie referencyjnej ustalonej lub która ma zostać ustalona na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 104/2000 w sprawie wspólnej organizacji rynków produktów rybołówstwa i akwakultury.

Komisji (WE) nr 1064/2009 z 4 listopada 2009 r. otwierające i ustalające sposób administrowania wspólnotowym kontyngentem taryfowym na przywóz jęczmienia browarnego pochodzącego z krajów trzecich

trzeciego dnia po opublikowaniu, tj. 10 listopada 2009 r. Stosuje się je od 1 stycznia 2010 r.

Wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich UE.

Otwiera się kontyngent taryfowy na przywóz 50 tys. ton jęczmienia browarnego objętego kodem CN 1003 00, przeznaczonego do produkcji piwa w kadziach dębowych. Kontyngentem administruje się zgodnie z rozporządzeniem (EWG) nr 2454/93. Niemniej jego art. 308c ust. 2 i 3 nie ma zastosowania od 1 stycznia 2010 r. do 31 grudnia 2010 r.

Kontyngent otwiera się na rok, począwszy od 1 stycznia do 31 grudnia (jest to okres obowiązywania kontyngentu przywozowego). Należności przywozowe w ramach kontyngentu taryfowego zostają ustalone na poziomie 8 euro za tonę. W celu zapewnienia wywiązania się z obowiązku i zagwarantowania pobrania niezapłaconych opłat celnych, gdy obowiązek ten nie jest przestrzegany, importerzy wnoszą zabezpieczenie do właściwych organów celnych. Wysokość zabezpieczenia wynosi 85 euro za tonę. W przypadku gdy dostawa jęczmienia do produkcji słodu ma świadectwo zgodności wydane przez Federal Grain Inspection Service (Federalną Służbę Kontroli Zbóż) zabezpieczenie, to zostaje zmniejszone do 10 euro za tonę.

Rady 2009/132/WE z 19 października 2009 r. określająca zakres stosowania art. 143 lit. b) i c) Dyrektywy 2006/112/WE w odniesieniu do zwolnienia z podatku od wartości dodanej przy ostatecznym imporcie niektórych towarów

20. dnia po opublikowaniu, tj. 30 listopada 2009 r. Jest skierowana do państw członkowskich UE.

Co do zasady zwolnienia z VAT udzielone są na import mienia osobistego przywożonego przez osoby fizyczne przenoszące swoje miejsce zamieszkania spoza Wspólnoty do państwa członkowskiego. Przepisy dyrektywy nie stanowią też przeszkody w utrzymaniu przez państwa członkowskie przywilejów i immunitetów przyznawanych na mocy umów o współpracy kulturalnej, naukowej lub technicznej, zawartych pomiędzy państwami członkowskimi a państwami trzecimi, a także specjalnych zwolnień uzasadnionych naturą ruchu przygranicznego, przyznawanych na mocy umów granicznych między państwami członkowskimi i państwami trzecimi. Dotyczy to również zwolnień udzielonych na podstawie porozumień zawartych na zasadzie wzajemności z państwami trzecimi będącymi stronami konwencji o międzynarodowym lotnictwie cywilnym z 1944 roku. Do czasu wydania przepisów wspólnotowych dyrektywa ta nie stanowi też przeszkody dla utrzymania przez państwa członkowskie zwolnień w imporcie przyznanych marynarzom marynarki handlowej i pracownikom wracającym po pobycie przez co najmniej sześć miesięcy poza Wspólnotą z powodu ich działalności zawodowej.

Komisji z 29 października 2009 r. w sprawie stosowania Międzynarodowego Standardu Klasyfikacji Zawodów (ISCO-08)

Klasyfikacja ISCO-08 jest bardziej szczegółowa niż europejska wersja ISCO-88 (ISCO-88 (COM)) w zakresie zawodów o wysokim odsetku zatrudnienia kobiet. Państwa członkowskie powinny opracowywać, sporządzać i rozpowszechniać statystyki, dzieląc zawody przy użyciu Międzynarodowego Standardu Klasyfikacji Zawodów z 2008 roku lub przy użyciu krajowej klasyfikacji opartej na ISCO-08. Państwa Wspólnoty powinny zastosować standard, badając strukturę zarobków w 2010 roku. Wszyscy członkowie UE powinni też stosować ISCO-08 od 2011 r. jako roku odniesienia we wszystkich dziedzinach statystycznych, w których sporządza się statystyki w podziale według zawodów.

do rozporządzenia (WE) nr 1393/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady z 13 listopada 2007 r. dotyczącego doręczania w państwach członkowskich dokumentów sądowych i pozasądowych w sprawach cywilnych i handlowych (doręczanie dokumentów) oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1348/2000

Kolumnę przygotowali Dobromiła Niedzielska-Jakubczyk i Adam Makosz