Kronika prawa

WYBORY

prezesa Rady Ministrów z 15 września 2009 r. w sprawie przedterminowych wyborów burmistrza Żerkowa w województwie wielkopolskim

z dniem ogłoszenia, tj. 17 września 2009 r.

SUBSTANCJE CHEMICZNE

marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z 27 sierpnia 2009 r. w sprawie jednolitego tekstu ustawy o substancjach i preparatach chemicznych

RACHUNKOWOŚĆ

marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z 27 sierpnia 2009 r. w sprawie jednolitego tekstu ustawy o rachunkowości

OCHRONA ŚRODOWISKA

z 17 lipca 2009 r. o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji (Dz.U. nr 130, poz. 1070), z wyjątkiem art. 58 pkt 7, który wchodzi w życie z 1 stycznia 2010 r.

Ustawa stwarza warunki do zarządzania krajowym pułapem emisji gazów cieplarnianych oraz innych substancji w sposób, który zapewni Polsce wywiązanie się z zobowiązań. Ratyfikowanie przez Polskę protokołu z Kioto (obejmującego lata 2008-2012) zobowiązuje do uregulowania zasad obrotu jednostkami przyznanej emisji. Polska dysponuje znaczącą nadwyżką tych jednostek. Utworzony zostanie krajowy ośrodek bilansowania i zarządzania emisjami. Przyjęto, że zadania tego ośrodka ma wypełniać Instytut Ochrony Środowiska w Warszawie. Ośrodek będzie prowadził krajową bazę danych na temat emisji gazów cieplarnianych i innych substancji oraz krajowy rejestr jednostek Kioto. Powstanie krajowy system bilansowania i prognozowania emisji gazów cieplarnianych i innych substancji. Będzie to system zbierania, przetwarzania, raportowania i prognozowania informacji o emisjach i wielkościach gazów cieplarnianych lub innych substancji. System obejmie także m.in. obrót jednostkami Kioto. Podmioty korzystające ze środowiska będą przygotowywać i wprowadzać do bazy systemu raporty zawierające m.in. wielkość emisji, opis technologii produkcji i jej wielkość, zużycie i charakterystykę paliw oraz informacje o zmianach w funkcjonowaniu instalacji. Określono zasady obrotu i zarządzania jednostkami Kioto, w tym także zawierania umów, których przedmiotem jest obrót jednostkami przyznanej emisji. Środki finansowe pochodzące ze sprzedaży jednostek przyznanej emisji będą gromadzone na wyodrębnionym rachunku klimatycznym w Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Tzw. systemem zielonych inwestycji będzie zarządzał Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Najważniejszym jego zadaniem ma być nabór wniosków o wsparcie finansowe oraz kontrolowanie efektów ekologicznych projektów.

ZARZĄDZANIE KRYZYSOWE

z 17 lipca 2009 r. o zmianie ustawy o zarządzaniu kryzysowym (Dz.U. nr 131, poz. 1076)

ZWIĄZKI SPORTOWE

ministra sportu i turystyki z 2 września 2009 r. w sprawie wykazu dyscyplin sportu, w których mogą działać polskie związki sportowe (Dz.U. nr 147, poz. 1196)

WIZY W UE

Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 810/2009 z 13 lipca 2009 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Wizowy (kodeks wizowy)

20 dnia po opublikowaniu, tj. 5 października 2009 r. Stosuje się je jednak od 5 kwietnia 2010 r.

Do sieci konsultacji Schengen (specyfikacje techniczne) art. 56 ust. 2 lit. d) stosuje się od dnia, o którym mowa w art. 46 rozporządzenia w sprawie VIS, natomiast art. 32 ust. 2 i 3, art. 34 ust. 6 i 7 oraz art. 35 ust. 7 stosuje się od 5 kwietnia 2011 r. Wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane w państwach członkowskich UE zgodnie z Traktatem ustanawiającym Wspólnotę Europejską.

Uznano za konieczne ustanowienie wspólnego zbioru aktów prawnych konsolidującgo dorobek prawny (m.in. Konwencji wykonawczej do układu z Schengen z 14 czerwca 1985 r. i wspólnych instrukcji konsularnych). Dlatego określono tryb i warunki wydawania wiz - zarówno na tranzyt przez terytorium państw członkowskich, jak i na planowany pobyt na terytorium państw UE nieprzekraczający trzech miesięcy w dowolnym sześciomiesięcznym okresie. Rozporządzenie wymienia także państwa trzecie, których obywatele muszą posiadać wizę lotniskową (w drodze wyjątku od zasady swobodnego tranzytu określonej w załączniku 9 do konwencji z Chicago o międzynarodowym lotnictwie cywilnym), oraz określa tryb i warunki wydawania wiz uprawniających do tranzytu przez międzynarodową strefę tranzytową portów lotniczych państw członkowskich dla obywateli Afganistanu, Bangladeszu, Demokratycznej Republiki Kongo, Erytrei, Etiopii, Ghany, Iranu, Iraku, Nigerii, Pakistanu, Somalii, Sri Lanki.

STANDARDY RACHUNKOWOŚCI

Komisji (WE) nr 839/2009 z 15 września 2009 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1126/2008 przyjmujące określone międzynarodowe standardy rachunkowości zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1606/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady w odniesieniu do Międzynarodowego Standardu Rachunkowości (MSR) 39

trzeciego dnia po opublikowaniu, tj. 19 września 2009 r. Wiąże w całości i jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich UE.

Zmieniono Międzynarodowy Standard Rachunkowości (MSR) 39 Instrumenty finansowe: ujmowanie i wycena. Wszyscy przedsiębiorcy stosują zmiany w MSR 39 zgodnie z rozporządzeniem najpóźniej wraz z rozpoczęciem swojego pierwszego roku obrotowego rozpoczynającego się po 30 czerwca 2009 r.

KONSUMENCI

Komisji z 14 września 2009 r. ustanawiająca Europejską Grupę Konsultacyjną ds. Konsumentów

Biorąc pod uwagę ochronę konsumentów przewidzianą w art. 153 Traktatu ustanawiającego UE, uznano za właściwe, by Komisja zasięgnęła opinii konsumentów w sprawie problemów dotyczących ochrony ich interesów na poziomie wspólnotowym. Dlatego ustanowiono Europejską Grupę Konsultacyjną ds. Konsumentów, która informuje Komisję o polityce ochrony konsumentów w poszczególnych państwach członkowskich, a także stanowi źródło informacji i opinii na temat działań wspólnotowych dla organizacji krajowych. Grupa składa się bowiem z członków pochodzących z każdego państwa członkowskiego, reprezentujących krajowe organizacje konsumenckie (po jednym z każdego kraju), i po jednym członku z każdej europejskiej organizacji konsumenckiej.

KONSULTACJE Z PRACOWNIKAMI

Okoliczność, iż przepisy krajowe, które ustanawiają procedury umożliwiające przedstawicielom pracowników poddanie kontroli przestrzegania przez pracodawcę ogółu obowiązków informacji i konsultacji ustanowionych w Dyrektywie 98/59, obwarowują jednocześnie ograniczeniami i warunkami legitymację czynną każdego indywidualnego pracownika, którego dotyczy zwolnienie grupowe, jest niewystarczająca, by naruszyć zasadę skutecznej ochrony sądowej. Wykładni art. 2 Dyrektywy 98/59 należy dokonywać w ten sposób, że stoi na przeszkodzie istnieniu przepisu krajowego, który ogranicza obowiązki pracodawcy zamierzającego przeprowadzić zwolnienia grupowe w porównaniu z obowiązkami ustanowionymi w tymże art. 2. Stosując prawo krajowe, sąd krajowy powinien - na podstawie zasady wykładni zgodnej prawa krajowego - uwzględnić całość jego norm i interpretować je w najszerszym możliwym zakresie w świetle brzmienia i celu danej dyrektywy, aby osiągnąć rezultat przez nią przewidziany. W konsekwencji powinien zapewnić, w ramach swoich kompetencji, by obowiązki pracodawcy zamierzającego przeprowadzić zwolnienia grupowe nie zostały ograniczone w odniesieniu do obowiązków ustanowionych w art. 2 tej dyrektywy -

POWIADOMIENIE O DŁUGU CELNYM

Artykuł 221 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z 12 października 1992 r. ustanawiającego wspólnotowy kodeks celny należy interpretować w ten sposób, że powiadomienie dłużnika przez organy celne, zgodnie z odpowiednią procedurą, o wysokości kwoty podlegających zapłacie należności celnych przywozowych lub wywozowych jest skuteczne jedynie w wypadku uprzedniego zaksięgowania kwoty tych należności przez wskazane organy. Artykuł 221 ust. 3 rozporządzenia nr 2913/92 należy interpretować w ten sposób, że organy celne mogą skutecznie powiadomić dłużnika o kwocie należności celnych podlegających, zgodnie z prawem, zapłacie, po upływie trzyletniego terminu od dnia powstania długu celnego, w wypadku gdy organy te nie mogły określić dokładnej kwoty tych należności wskutek popełnienia czynu podlegającego ściganiu karnemu, choćby sprawcą tego czynu nie był wskazany dłużnik -

WYPŁATA DYWIDENDY I OPODATKOWANIE

Wykładni art. 73b Traktatu WE (obecnie art. 56 WE) należy dokonywać w ten sposób, że nie sprzeciwia się obowiązywaniu przepisów państwa członkowskiego, na mocy których utrata wartości udziałów wskutek wypłaty dywidendy nie wpływa na podstawę wymiaru podatku podatnika będącego rezydentem, jeżeli nabył on udziały w spółce kapitałowej będącej rezydentem od udziałowca niebędącego rezydentem, podczas gdy w przypadku nabycia udziałów od udziałowca będącego rezydentem, taka utrata wartości powoduje obniżenie podstawy wymiaru podatku nabywcy. Ma to zastosowanie w przypadku, gdy takie przepisy nie wykraczają poza to, co konieczne do zachowania zrównoważonego rozdziału kompetencji podatkowych między państwami członkowskimi oraz zapobiegania czysto sztucznym strukturom w oderwaniu od przyczyn ekonomicznych, których wyłącznym celem jest uzyskanie nienależnej korzyści podatkowej. Do sądu krajowego należy zbadanie, czy przepisy będące przedmiotem postępowania przed tym sądem ograniczają się do tego, co konieczne do osiągnięcia tych celów -

WYPADKI DROGOWE

Odesłanie w art. 11 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 z 22 grudnia 2000 r. w sprawie jurysdykcji i uznawania orzeczeń sądowych oraz ich wykonywania w sprawach cywilnych i handlowych do art. 9 ust. 1 lit. b) tego rozporządzenia należy interpretować w ten sposób, że instytucja zabezpieczenia społecznego, która z mocy ustawy nabyła roszczenia strony bezpośrednio poszkodowanej w wypadku drogowym, nie może wytoczyć powództwa bezpośredniego przed sądem państwa członkowskiego, w którym ma siedzibę, przeciwko ubezpieczycielowi osoby uważanej za odpowiedzialną za ten wypadek, posiadającemu siedzibę na terytorium innego państwa członkowskiego -

UPRAWNIENIA Z URLOPU RODZICIELSKIEGO

Na klauzulę 2 ust. 6 Porozumienia ramowego w sprawie urlopu rodzicielskiego, zawartego w 14 grudnia 1995 r., które stanowi załącznik do Dyrektywy Rady 96/34/WE z 3 czerwca 1996 r. w sprawie porozumienia ramowego dotyczącego urlopu rodzicielskiego, zawartego przez UNICE, CEEP oraz ETUC, jednostki mogą się powoływać przed sądami krajowymi.

Klauzula 2 ust. 6 i 8 Porozumienia ramowego w sprawie urlopu rodzicielskiego nie stoi na przeszkodzie uwzględnianiu, przy obliczaniu renty z tytułu trwałej niezdolności do pracy pracownika, faktu korzystania przez niego z urlopu rodzicielskiego w niepełnym wymiarze, w trakcie którego opłacał on składki i nabył uprawnienia do renty proporcjonalnie do otrzymywanego wynagrodzenia. Klauzula 2 ust. 8 Porozumienia ramowego w sprawie urlopu rodzicielskiego nie nakłada obowiązków na państwa członkowskie, z wyjątkiem obowiązku dokonywania oceny i rozstrzygania kwestii z zabezpieczenia społecznego związanych z tym porozumieniem zgodnie z prawem krajowym. Klauzula ta w szczególności nie wymaga od państw członkowskich, żeby zapewniły prawo do ciągłości w otrzymywaniu świadczeń z tytułu zabezpieczenia społecznego podczas trwania urlopu rodzicielskiego. Na rzeczoną klauzulę 2 ust. 8 jednostki nie mogą się powoływać przed sądami krajowymi przeciwko instytucjom publicznym -

URLOP RODZICIELSKI I PRAWO DO RENTY

Zasada równego traktowania kobiet i mężczyzn, a w szczególności zasada równego traktowania kobiet i mężczyzn w dziedzinie zabezpieczenia społecznego w rozumieniu dyrektywy Rady 79/7 z 19 grudnia 1978 r. w sprawie stopniowego wprowadzania w życie zasady równego traktowania kobiet i mężczyzn w dziedzinie zabezpieczenia społecznego nie stoi na przeszkodzie temu, żeby podczas urlopu rodzicielskiego w niepełnym wymiarze pracownik nabywał prawa do renty z tytułu trwałej niezdolności do pracy proporcjonalnie do wykonywanej pracy i otrzymywanego wynagrodzenia, nie zaś tak, jakby pracował w pełnym wymiarze -

Dobromiła Niedzielska-Jakubczyk i Marek Kobylański