Kronika prawa

ministra infrastruktury z 21 lipca 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz.U. nr 121, poz. 1003)

ministra sprawiedliwości z 20 lipca 2009 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie zakładów poprawczych i schronisk dla nieletnich (Dz.U. nr 119, poz. 996) w zakresie przepisów par. 105¹ - 105⁶ i 105⁸ - 105⁴³

z 27 sierpnia 2009 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o finansach publicznych (Dz.U. nr 157, poz. 1241)

z 22 stycznia 2010 r. o zmianie ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 28, poz. 143)

Wyjątkiem są art. 1 pkt 6, który wejdzie w życie po upływie 14 dni od ogłoszenia, tj. 12 marca 2010 r. i art. 1 pkt 54 lit. a i b, który zacznie obowiązywać 1 stycznia 2013 r.

Zmienił się krąg osób, którym przysługuje prawo do zakwaterowania (prawo do mieszkań uzyskali również żołnierze kontraktowi), a także przepisy dotyczące świadczenia mieszkaniowego. Nowe są też warunki utraty prawa do mieszkania w lokalu będącym w dyspozycji Wojskowej Agencji Mieszkaniowej. Znowelizowano również regulacje mówiące o remontach kwater i wykupie mieszkań od WAM, podobnie jak stanowiące zasady funkcjonowania tej agencji.

ministra obrony narodowej z 12 maja 2010 r. w sprawie norm powierzchni użytkowej podstawowej przysługujących żołnierzom zawodowym (Dz.U. nr 88, poz. 578)

Żołnierzowi zawodowemu od generała brygady czy kontradmirała do generała i admirała należą się trzy normy powierzchni użytkowej mieszkania. Od majora (komandora podporucznika) do pułkownika (komandora) należą się dwie normy, do kapitana (kapitana marynarki) włącznie - jedna norma. Normy te wzrastają o jedną na każdego członka rodziny. Norma powierzchni użytkowej dla zajmujących stanowiska służbowe od stopnia etatowego generała brygady (kontradmirała) do stopnia etatowego generała (admirała) włącznie wynosi od 20 do 25 m².

ministra obrony narodowej z 26 maja 2010 r. w sprawie nadania statutu Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (Dz.U. nr 108, poz. 705)

ministra obrony narodowej z 26 maja 2010 r. w sprawie wysokości wynagrodzenia prezesa i zastępców prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (Dz.U. nr 105, poz. 664)

ministra obrony narodowej z 17 lutego 2010 r. w sprawie zniesienia niektórych wojskowych sądów garnizonowych oraz zmiany rozporządzenia w sprawie utworzenia sądów wojskowych oraz określenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. nr 32, poz. 175)

z 12 lutego 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny, ustawy - Kodeks karny wykonawczy oraz ustawy - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. nr 40, poz. 227)

Za spowodowanie wypadku samochodowego, w którym będą ranni lub ofiary śmiertelne, kierowca straci dożywotnio prawo jazdy, jeżeli był pod wpływem alkoholu. Sądy mogą obligatoryjnie orzekać dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych, jeżeli okaże się, że kierowca, który spowodował wypadek, był pijany i kogoś ciężko ranił lub zabił. Takie same kary poniosą osoby, które spowodują równie groźny wypadek po zażyciu narkotyków lub uciekną z miejsca zdarzenia. Zgodnie z nowymi rozwiązaniami sędziowie, w wyjątkowych sytuacjach, będą mogli odstąpić od wymierzania tak surowej kary. Będą jednak musieli uzasadnić swoją decyzję. Będzie im wolno na przykład wziąć pod uwagę młody wiek kierowcy.

z 5 marca 2010 r. o zmianie ustawy o kontroli skarbowej (Dz.U. nr 76, poz. 492)

Odsetek za zwłokę nie nalicza się od wszczęcia postępowania kontrolnego do doręczenia decyzji wydanej w pierwszej instancji, jeżeli decyzja nie została doręczona w ciągu 6 miesięcy od wszczęcia procedury. Zasady tej nie stosuje się, gdy do opóźnienia w wydaniu decyzji przyczynił się kontrolowany lub jego przedstawiciel albo jeżeli opóźnienie powstało z przyczyn niezależnych od organu.

ministra pracy i polityki społecznej z 27 kwietnia 2010 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalności na potrzeby rynku pracy oraz zakresu jej stosowania (Dz.U. nr 82, poz. 537)

Klasyfikacja będzie stosowana w zakresie:

- pośrednictwa pracy i poradnictwa zawodowego,

- szkolenia zawodowego,

- gromadzenia danych do określania polityki zatrudnienia i kształcenia ustawicznego,

- prowadzenia badań, analiz, prognoz i innych opracowań dotyczących rynku pracy.

ministra obrony narodowej z 30 kwietnia 2010 r. w sprawie wzoru imiennego upoważnienia do przeprowadzenia kontroli Wojskowej Agencji Mieszkaniowej (Dz.U. nr 88, poz. 576)

z 30 kwietnia 2010 r. - Przepisy wprowadzające ustawy reformujące system nauki (Dz.U. nr 96, poz. 620)

z 30 kwietnia 2010 r. o Polskiej Akademii Nauk (Dz.U. nr 96, poz. 619)

z 9 kwietnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania karnego (Dz.U. nr 106, poz. 669)

z 29 kwietnia 2010 r. o zmianie ustawy - Prawo celne oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. nr 106, poz. 673)

z 6 maja 2010 r. o przywróceniu terminu do wypłaty świadczeń pracowniczych z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (Dz.U. nr 106, poz. 674)

prezesa Rady Ministrów z 28 kwietnia 2010 r. w sprawie określenia wzorów formularzy sprawozdawczych, objaśnień co do sposobu ich wypełniania oraz wzorów kwestionariuszy i ankiet statystycznych stosowanych w badaniach statystycznych ustalonych w programie badań statystycznych statystyki publicznej na rok 2010 (Dz.U. nr 106, poz. 676)

ministra finansów z 27 maja 2010 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie działań podejmowanych w związku z zatrzymaniem wyrobów medycznych, co do których istnieją uzasadnione okoliczności wskazujące, że nie spełniają one określonych dla nich wymagań (Dz.U. nr 106, poz. 677)

ministra infrastruktury z 11 czerwca 2010 r. w sprawie zakazów lub ograniczeń lotów na czas dłuższy niż 3 miesiące (Dz.U. nr 106, poz. 678)

z 29 kwietnia 2010 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U. nr 108, poz. 684)

Zmiana ma prowadzić do powszechnego sporządzania elektronicznych protokołów. Będą one mogły być sporządzane za pomocą urządzeń utrwalających dźwięk lub równocześnie dźwięk i obraz. Terminowe wprowadzenie tej innowacji jest jednak niemożliwe m.in. dlatego, że minister sprawiedliwości nie wydał we właściwym czasie rozporządzeń wykonawczych określających kwestie techniczne. Nie ma też w większości sądów sprzętu ani przeszkolonego personelu. Rolą elektronicznych protokołów będzie zapewnienie dokładności rejestracji przebiegu rozpraw, nieprzekłamanego przez zapisywanie streszczeń np. zeznań świadków, a także ma przyspieszyć postępowania. Nowe brzmienie art. 157 par. 1 i par. 1¹ k.p.c. zakłada współistnienie tradycyjnego protokołu sporządzanego przez protokolanta pod kierunkiem sędziego przewodniczącego oraz protokołu elektronicznego. Tradycyjny będzie sporządzany na dotychczasowych zasadach tylko wtedy, kiedy ze względów technicznych utrwalenie przebiegu posiedzenia za pomocą protokołu elektronicznego nie będzie możliwe, co spowoduje, że na razie sporządzanie papierowych protokołów nadal będzie powszechne. Niemniej protokół elektroniczny i protokół sporządzany na dotychczasowych zasadach będą sobie równoważne pod względem skutków prawnych. Elektroniczny będzie sporządzany również przez protokolanta. Strony i uczestnicy postępowania nadal mają prawo do zapoznania się z aktami sprawy. Tym samym dostęp do akt sprawy będzie teraz obejmował również dostęp do protokołu elektronicznego. Ten ostatni, mimo że będzie przechowywany na właściwym serwerze, będzie stanowił immanentną część akt sądowych.

ministra obrony narodowej z 26 maja 2010 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania nagrody rocznej osobom kierującym Agencją Mienia Wojskowego i Wojskową Agencją Mieszkaniową (Dz.U. nr 109, poz. 715)

Uprawniony może dostać nagrodę, jeżeli terminowo realizuje nałożone na niego zadania i doprowadził do wzrostu zysku netto agencji.

ministra finansów z 21 czerwca 2010 r. w sprawie wyznaczenia naczelnika urzędu celnego właściwego do wydawania druków zaświadczeń o uzyskanej wygranej (Dz.U. nr 113, poz. 750)

Naczelnik Urzędu Celnego II w Warszawie będzie wydawał druki zaświadczeń o wygranych.

ministra finansów z 22 czerwca 2010 r. w sprawie zaświadczeń o uzyskanej wygranej oraz ewidencji zaświadczeń i ewidencji wypłaconych (wydanych) wygranych (Dz.U. nr 113, poz. 751)

Zaświadczenie o wygranej przedsiębiorca prowadzący gry hazardowe sporządza w dwóch egzemplarzach. Oryginał otrzymuje uczestnik, który wygrał, a odpis przechowuje podmiot urządzający grę, np. kasyno. Zaświadczenie nie może zawierać skreśleń ani poprawek. Dlatego druki zaświadczeń z próbą korekty błędów muszą być anulowane. I one jednak powinny znaleźć się w ewidencji zaświadczeń.

ministra sprawiedliwości z 21 czerwca 2010 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie utworzenia sądów gospodarczych (Dz.U. nr 113, poz. 755)

Sąd Apelacyjny w Warszawie oddalił apelację Aster Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie od wyroku Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumetów uwzględniającego powództwo prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumetów. Szef organu antymonopolowego wniósł o uznanie stosowanych przez przedsiębiorcę postanowień wzorca umownego za niedozwolone i zakazał wykorzystywania niektórych klauzul umów stosowanych w obrocie z konsumentami. Zaliczały się do nich dwa postanowienia regulaminu ogólnego świadczenia usług telekomunikacyjnych. Jeden z nich stanowił, że w przypadku, w którym abonent nie zgłosi operatorowi w trybie reklamacji braku rachunku za dany okres rozliczeniowy, to za datę doręczenia rachunku uważano ostatni dzień okresu rozliczeniowego. Stanowiło to niedozwolone postanowienie umowne, o którym mowa w art. 385¹ par. 1 kodeksu cywilnego. Niedozwolone były również niektóre postanowienia w stosowanym przez Aster Sp. z o.o. regulaminie szczegółowym świadczenia usług polegających na dostarczaniu programów telewizyjnych. Chodziło m.in. o postanowienie, w którym operator był uprawniony do zmiany oferty programowej i/lub częstotliwości nadawanych programów telewizyjnych oraz zastrzegał sobie prawo do zmiany systemu kodowania, przy czym zmiana oferty programowej mogła następować ze względu na niską oglądalność programu. Stanowiło to niedozwolone postanowienie umowne, o którym mowa w art. 385¹ par. 1 k.c. oraz art. 385³ pkt 19 k.c. W ustnym uzasadnieniu Sąd Apelacyjny w całości zgodził się z argumentacją SOKiK i prezesa UOKiK.

Ustawa ma charakter ustawy podatkowej, jeżeli dotyczy problematyki podatkowej, tzn. określa podmiot, przedmiot opodatkowania, powstanie obowiązku podatkowego, podstawę opodatkowania, zwolnienia i ulgi podatkowe, stawki podatkowe, a także określa prawa i obowiązki organów podatkowych, podatników, płatników i inkasentów, a także ich następców prawnych oraz osób trzecich. Nie ma podstaw do dokonywania w trybie przepisów Ordynacji podatkowej wykładni przepisu art. 36 ust. 4 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nie jest to bowiem przepis prawa podatkowego.

Ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, co wynika z art. 1, określa zasady kształtowania polityki przestrzennej przez jednostki samorządu terytorialnego i organy administracji rządowej, a także zakres i sposoby postępowania w sprawach przeznaczania terenów na określone cele oraz ustalania zasad ich zagospodarowania i zabudowy. Nie jest to zatem akt dotyczący problematyki podatkowej. Nie zmienia tego fakt, iż w przepisie art. 36 ust. 4 tej ustawy uregulowane zostały zasady pobierania tzw. opłaty planistycznej, która stanowi należność budżetową gminy.

Jak podkreślił WSA w Białymstoku, w orzecznictwie istniały początkowo wątpliwości co do charakteru tej opłaty, w szczególności, czy mają do niej zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej. Opowiedział się za tym Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 7 listopada 2001 r., sygn. akt II SA/Gd 1948/01. Pogląd ten nie zyskał jednak akceptacji w kolejnych orzeczeniach tego sądu. Możliwość stosowania przepisów Ordynacji podatkowej do tzw. opłaty planistycznej została wyraźnie wykluczona między innymi w wyroku z 25 września 2003 r., sygn. akt II SA/Łd 1826/02. Podobnie orzekł NSA w wyroku z 3 września 2004 r., sygn. akt OSK 520/2004, a także w wyroku z 15 listopada 2006 r., sygn. II OSK 1370/05.

Kolumnę przygotowali Dobromiła Niedzielska-Jakubczyk i Adam Makosz