Nadchodzi nowe średniowiecze. Czas na patchworkowe przymierza w Europie

*Autor jest ekspertem ds. prognostyki, politologiem, autorem bloga Global Future Studies

Pandemia rodzi strach, lecz także pokusę grzechu – twierdzi papież Franciszek w liście napisanym ostatniej jesieni. Według niego pandemia uwydatniła w UE „pokusę, by działać na własną rękę, szukając jednostronnych rozwiązań problemu, który wykracza poza granice państw”. Takie egoizmy mogą zwrócić państwa przeciw sobie, ale też – twierdzi papież – mogą pomóc budować. Cytując adhortację „Evangelii gaudium”, Franciszek stwierdza, że „konflikty, napięcia i różnice mogą tworzyć wielorodną jedność rodzącą nowe życie”.

Święte Cesarstwo Europejskie

Konflikty niosące ze sobą jedność? Tak. To jedna z oznak nadchodzącego okresu, który nazywam nowym średniowieczem. Jego cechą rozpoznawczą są piętrowe przemiany cywilizacyjne, których efektem będą nowe zwyczaje, instytucje i normy. W skrócie, nowe średniowiecze to wiązka siedmiu megatrendów: wielkiej migracji, wzrostu znaczenia religii oraz etniczności, feudalizmu w gospodarce, cyfrowego analfabetyzmu społeczeństw, porzucenia oświeceniowej racjonalności na rzecz intuicji i bardziej emocjonalnego rozsądku, fragmentacji tożsamości w polityce i jej rosnącego usieciowienia.