Orzeł z połową gwiazdy Dawida

Na dziedzińcu Kunstwerke w piątek zatknięto czerwoną flagę z polskim orłem, który nad właściwą koroną ma drugą, utworzoną z połowy gwiazdy Dawida. To bandera fikcyjnego Ruchu Odrodzenia Żydowskiego w Polsce, frakcji nowych osadników żydowskich nad Wisłą, wymyślonego przez Yael Bartanę. Karkołomny koncept izraelska artystka rozwinęła w trzech quasi-fabularnych filmach o pionierskiej odbudowie żydowskiej społeczności w Polsce. I to jeden z nich, doskonały "Mur i wieża", znalazł się w centrum zbudowanego w Kunstwerke pokazu. Widzów wchodzących do największej berlińskiej instytucji sztuki współczesnej witają obrazy budowy nowego, stylizowanego na lata międzywojnia kibucu na warszawskim Mirowie, migawki, w których Wilhelm Sasnal maluje sprejem, a młodzi izraelscy artyści poruszają młotkami w rytm polskiego hymnu. To kluczowa praca: o budowaniu wbrew stereotypom i trudnościom, o konstruowaniu nowej tożsamości. Uczestniczenie w podobnych zmaganiach deklaruje Muzeum Sztuki Nowoczesnej, instytucja z jednej strony z sukcesami realizująca ambitne pokazy i zmieniająca polską scenę artystyczną, z drugiej centrum sztuki, wokół którego toczy się konflikt i które zdecydowanie musi walczyć o to, co mu obiecano - prestiżowe miejsce w mieście, budynek światowej klasy architekta, ogromną widownię.