Żeby się chciało chcieć

Ostatnie lata najwyraźniej pokazały, że w systemie funkcjonowania wielkich korporacji, nie tylko finansowych, istnieje przestrzeń problematyczna. Stanowią ją pieniądze. Nie chodzi bynajmniej o ich brak, wprost przeciwnie - w pewnym sensie jest ich aż za dużo. Tyle że gospodarowanie nimi zawodzi. To między innymi, zdaniem Daniela H. Pinka, autora jednego z lepiej sprzedających się ostatnio w USA poradników z zakresu psychologii biznesu, doprowadziło do wybuchu kryzysu. Książka, w której wyjaśnia, co zrobić, żeby problem się nie powtórzył, właśnie ukazała się w Polsce.

"Drive. Drive. Kompletnie nowe spojrzenie na motywację" opisuje, jak źle dobrany system motywacji doprowadził do załamania całej gospodarki. Każdy gracz w systemie skupiał się bowiem na zdobyciu szybkiej nagrody - kupujący, bo chciał mieć dom, makler hipoteczny, bo chciał mieć prowizję, giełdziarz z Wall Street, bo chciał mieć nowe papiery wartościowe do sprzedania, a w końcu polityk, bo chciał mieć podczas reelekcji prężnie rozwijającą się gospodarkę. Kiedy w systemie zabrakło paliwa, firmy zaczęły upadać niczym klocki domina.

Zdaniem Pinka jedną z przyczyn ostatniej recesji było właśnie motywowanie pracowników za pomocą kija i marchewki, nazywane przez autora Motywacją 2.0, sprowadzającą się do wytyczania pracownikom krótkoterminowych celów w rodzaju podniesienia kwartalnej sprzedaży. Jeśli plan udaje się zrealizować, na ludzi czekają premie. Takie nagradzanie pieniędzmi krytykuje Pink - co więcej, uważa on, że w krótkim terminie efekt może i jest oszałamiający, ale finalnie prowadzi do spadku jakości pracy.

Sukces Wikipedii pokazał, że często lepszą motywację stanowi chęć zdobycia nowych doświadczeń, nie zaś pieniądze. Zestawia on na przykład największą wirtualną encyklopedię z podobnym produktem, który sprzedawał Microsoft. Po ośmiu latach w Wikipedii było już 13 milionów haseł - produkt Microsoftu został wycofany ze sklepów. Generalnie autor preferuje dobrą egzemplifikację w miejsce teoretycznego wykładu - sporo stron w książce zajmują wyniki badań autora i kazusy firm, które stosują podobne metody motywacyjne od lat i dzięki temu nieźle radzą sobie na rynku. "Drive" składa się z dwóch części. W pierwszej definiowane są problemy z motywacją pracowników, zaś w drugiej autor udziela wskazówek, jak im zaradzić.

Dodajmy, że Daniel H. Pink nie jest nowicjuszem w dziedzinie popularyzowania nowych metod zarządzania biznesem - jego poprzednia książka "Całkiem nowy umysł" forsowała tezę, że nadchodzące lata będą należały do tych, którzy mają lepiej rozwiniętą prawą półkulę mózgu, a więc lepiej radzą sobie z działaniami twórczymi. Warto też wspomnieć, że Pink zajmował się w swoim czasie pisaniem przemówień dla byłego wiceprezydenta USA Ala Gore’a.

@RY1@i02/2011/044/i02.2011.044.196.039b.001.jpg@RY2@

Jimmy Wales, współzałożyciel Wikipedii i propagator nowych systemów motywacji w biznesie

@RY1@i02/2011/044/i02.2011.044.196.039b.002.jpg@RY2@

Magdalena A. Olczak