Bo wojsko zapomniało powiedzieć

Dowództwo 36. Specjalnego Pułku Lotnictwa Transportowego na długo przed odlotem prezydenta wskazało lotniska w Witebsku i Mińsku jako te, na których należy lądować w razie złej pogody - dowiedział się "DGP". Potwierdza to ppłk Robert Kupracz, rzecznik prasowy dowództwa Sił Powietrznych. Te lotniska nie tylko zostały wpisane w plan lotu Tu-154M. Piloci mieli świadomość, że mogą na nich lądować. - Przed wylotem do Smoleńska pilot został poinformowany o lotniskach zapasowych, na których mógłby lądować w przypadku braku możliwości lądowania w Smoleńsku - mówi nam płk Zbigniew Rzepa, rzecznik prasowy Naczelnej Prokuratury Wojskowej.

Dlaczego w takim razie załoga nie wybrała lotniska w Witebsku lub Mińsku? Jednym z powodów mógł być fakt, że BOR nie zorganizowało dodatkowego transportu z tych lotnisk dla prezydenckiej pary, polityków, dowódców wojskowych i pozostałych pasażerów.

O tym, że BOR nie zorganizowało transportu z lotnisk zapasowych, musieli wiedzieć funkcjonariusze BOR lecący na pokładzie i ministrowie z kancelarii prezydenta, którzy organizowali uroczystości w Katyniu. Gdyby samolot wylądował w Witebsku lub Mińsku, to nikt by nie dojechał do Smoleńska, a potem do Katynia. Jedna z hipotez śledztwa zakłada, że załoga, mając tę wiedzę, zdecydowała, że nie może korzystać z lotnisk zapasowych. Zwłaszcza że samolot odleciał z prawie półgodzinnym opóźnieniem.

Z jakiego powodu BOR nie przygotowało dodatkowych kolumn dla Lecha Kaczyńskiego i towarzyszących mu gości? Bo o zapasowych lotniskach nie poinformowało biura dowództwo 36. Specjalnego Pułku Lotnictwa Transportowego, które przygotowywało plan lotu! - Dlatego nie mogliśmy zabezpieczyć tych lotnisk - mówi "DGP" mjr Dariusz Aleksandrowicz, rzecznik BOR.

Wojsko się broni: przepisy nie nakładają na Siły Powietrzne obowiązku informowania BOR o lotniskach zapasowych ujętych w planie lotu.

Wiadomo też, że ciężar zabezpieczenia lotnisk w Mińsku i Witebsku powinien też spoczywać na rosyjskiej Federalnej Służbie Bezpieczeństwa. - Skoro my nic nie wiedzieliśmy, ani FSB, to znaczy, że jeszcze przed odlotem dowódca Tu-154M podjął decyzję, że będzie lądować tylko pod Smoleńskiem - twierdzą oficerowie BOR, z którymi rozmawiał "DGP".

Czy jednak rzeczywiście wojsko nie miało obowiązku poinformować BOR o rezerowych lotniskach?

- Wcześniej zawsze informowaliśmy BOR o zapasowych lotniskach - wyjaśnia płk Tomasz Pietrzak, były dowódca 36. Specjalnego Pułku Lotnictwa Transportowego. Funkcjonariusze wiedzieli, na którym lotnisku będzie możliwe lądowanie. Dlatego BOR i służby dyplomatyczne MSZ zawsze potrafiły z wyprzedzeniem zorganizować dodatkowy transport.

@RY1@i02/2010/082/i02.2010.082.000.006a.001.jpg@RY2@

Fot. PAP/EPA

W katastrofie prezydenckiego samolotu zginęło 96 osób

Maciej Duda

maciej.duda@infor.pl

Po katastrofie szuka się nośnika danych: taśm magnetycznych lub pamięci elektronicznej. W tym samolocie były cztery czarne skrzynki - dwie katastroficzne i dwie eksploatacyjne.

Parametry z rejestratora wyjaśnią, na jakiej wysokości był samolot, z jaką prędkością leciał. I co pilot lub mechanik "zadał" samolotowi: chodzi o nadanie określonej wartości podzespołom. A dlaczego załoga "zadała" określone wartości, tego być może się dowiemy z tej czarnej skrzynki, która nagrywała rozmowy załogi.

Dane z rejestratorów zawierają czas. Godzina 8.56, którą podawały media, to prawdopodobnie moment, kiedy jakiś dziennikarz dowiedział się o katastrofie.

Zamontowano tam rejestrator rozmów pracujący jak czterościeżkowy magnetofon. Dwie ścieżki nagrywały dźwięki, które słyszeli piloci w słuchawkach - przede wszystkim korespondencję między załogą a ziemią. Trzecia ścieżka rejestrowała dźwięk z mikrofonów umieszczonych w kabinie i rozmowy członków załogi. Również ewentualne wejście osoby trzeciej do kabiny. Te mikrofony nagrywały także dźwięk silników, można się więc zorientować, czy nagle pilot zwiększył ciąg silników albo czy samolot o coś uderzył.

W trakcie lądowania pasażerowie powinni siedzieć przypięci pasami, a drzwi od kabiny pilotów powinny być zamknięte. Reszta to kwestia wyobraźni.

@RY1@i02/2010/082/i02.2010.082.000.006a.002.jpg@RY2@

Fot. Artur Chmielewski

Tomasz Tuchołka

, wiceprezes ATM PP Sp. z o.o., konstruktor polskiej czarnej skrzynki, ekspert w sprawie katastrofy