Nowa umowa utrudni obliczenie wynagrodzenia za urlop

W przypadku obliczania należności za urlop posiadanie zmiennych składników w siatce płac, np. premii zadaniowych czy wynikowych lub prowizji oznacza konieczność ustalenia średniej urlopowej, w której uwzględnia się takie zmienne składniki wypłacone w okresie trzech miesięcy poprzedzających urlop. Zawarcie kolejnej umowy o pracę przed okresem korzystania z urlopu przez pracownika skomplikuje jednak te wyliczenia. Resort rodziny zabrania bowiem cofać się do poprzedniej umowy o pracę przy obliczaniu średniej urlopowej.

Zasady z rozporządzenia

Jeśli pracownik jest wynagradzany tylko pensją miesięczną, to okres urlopu jest traktowany na równi z pracą i również w tym miesiącu, w którym będzie na urlopie - niezależnie od tego, czy będzie to kilka dni czy dużej - otrzyma pensję w stałej wysokości. W przypadku zmiennych składników wynagrodzenia uwzględnia się je w łącznej wysokości wypłaconej pracownikowi w okresie trzech miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu, a przy znacznych wahaniach wynagrodzenia - z 12 miesięcy (zgodnie z par. 8 rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop; Dz.U. nr 2, poz. 14 ze zm.).

Płacowy dylemat

W praktyce wątpliwość pojawia się w przypadku, gdy w trakcie trzech miesięcy poprzedzających urlop doszło do przedłużenia umowy o pracę, gdyż wtedy powstaje dylemat, czy do ustalenia wynagrodzenia urlopowego można wziąć pod uwagę wynagrodzenie z dwóch umów o pracę. Z jednej strony bowiem, zgodnie z art. 171 par. 3 kodeksu pracy (dalej: k.p.) możliwe jest niewypłacanie ekwiwalentu za urlop i umówienie się, że urlop zostanie wykorzystany w czasie pozostawania w stosunku pracy na podstawie kolejnej umowy. Oznacza to, że możliwe jest przenoszenie urlopu między umowami, co sugerowałoby również możliwość uwzględniania wynagrodzenia z poprzedniej umowy. Z drugiej strony natomiast kolejna umowa o pracę oznacza nawiązanie nowego stosunku pracy i często nowe zasady wynagradzania, a zgodnie z art. 172 k.p. w trakcie urlopu pracownik powinien otrzymać takie wynagrodzenie, jakie otrzymałby, gdyby pracował. Zatem nie powinniśmy brać pod uwagę składników wynagrodzenia wypłaconych na podstawie poprzedniej umowy o pracę. Stanowisko to potwierdził resort rodziny, stwierdzając, że przeniesienie na podstawie art. 171 par. 3 k.p dotyczy tylko wymiaru urlopu, a nie wynagrodzenia. [ramka]

Także do ekwiwalentu

Powyższe reguły będą dotyczyły również wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, przy naliczaniu którego również nie można brać pod uwagę składników płacowych wypłaconych pracownikowi w trakcie obowiązywania poprzedniej umowy o pracę. I również w tym przypadku nie ma znaczenia, że ekwiwalent będzie płatny także z tytułu urlopu przeniesionego na podstawie art. 171 par. 3 k.p. z poprzedniej umowy o pracę. ⒸⓅ

Stanowisko Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z 1 czerwca 2017 r.

Zgodnie z treścią art. 172 kodeksu pracy za czas urlopu pracownikowi przysługuje wynagrodzenie, jakie by otrzymał, gdyby w tym czasie pracował. Zmienne składniki wynagrodzenia mogą być obliczane na podstawie przeciętnego wynagrodzenia z okresu 3 miesięcy poprzedzających miesiąc rozpoczęcia urlopu; w przypadkach znacznego wahania wysokości wynagrodzenia okres ten może być przedłużony do 12 miesięcy.

Natomiast przepis art. 171 par. 3 kodeksu pracy stanowi podstawę do przeniesienia wymiaru urlopu wypoczynkowego z poprzedniej umowy o pracę (w warunkach określonych w tym przepisie) na kolejną umowę. W opinii ministerstwa przepis art. 171 par. 3 kodeksu pracy nie obejmuje możliwości przeniesienia do kolejnej umowy o pracę składników wynagrodzenia wypłaconych pracownikowi z tytułu wykonywania pracy na podstawie poprzedniej umowy o pracę, która już nie obowiązuje. W okresie świadczenia pracy na podstawie kolejnej umowy o pracę pracownikowi są wypłacane składniki wynagrodzenia wynikające z tej umowy oraz z przepisów powszechnie obowiązujących. Zatem te składniki wynagrodzenia należy uwzględnić przy obliczaniu wynagrodzenia urlopowego i ekwiwalentu za urlop.

W ocenie ministerstwa również przepisy rozporządzenia ministra pracy i polityki socjalnej z 8 stycznia 1997 r. w sprawie szczegółowych zasad udzielania urlopu wypoczynkowego, ustalania i wypłacania wynagrodzenia za czas urlopu oraz ekwiwalentu pieniężnego za urlop (Dz.U. nr 2, poz. 14 ze zm.) nie zawierają podstawy prawnej do przyjęcia tezy, że zakres podstawy wymiaru wynagrodzenia urlopowego czy podstawy ekwiwalentowej można rozszerzyć na poprzednio rozwiązaną umowę o pracę i z niej wliczyć do podstawy wymiaru uzyskane przez pracownika wynagrodzenie.

@RY1@i02/2017/134/i02.2017.134.21700050a.801.jpg@RY2@

Łukasz Prasołek

były pracownik PIP i SN, specjalista z zakresu prawa pracy