Jak dokonać korekty, gdy zawyżono składki z powodu wypłaty zaległej pensji

Opłacenie składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe po przekroczeniu rocznego limitu (w 2012 roku - 105 780 zł) może wynikać z wypłaty zaległego wynagrodzenia przez byłego pracodawcę. Jeżeli pracownik nie poinformuje o tym fakcie aktualnego płatnika, ten nie uwzględni zaległej pensji przy ustalaniu podstawy wymiaru i powstanie, tak jak w przedstawionej sytuacji, nadpłata składek. Aby ustalić jej kwotę, należy dokonać obliczeń w kilku etapach. Najpierw trzeba ustalić, w jakiej wysokości zostały opłacone przez płatnika składki za czerwiec 2012 roku. Od kwoty 10 000 zł wyniosły one:

● na ubezpieczenie emerytalne - 976 zł odpowiednio ze środków pracodawcy i ubezpieczonego (10 000 zł x 9,76 proc. = 976 zł),

● na ubezpieczenia rentowe - 450 zł - ze środków pracodawcy (10 000 zł x 4,5 proc.) i 150 zł ze środków ubezpieczonego (10 000 zł x 1,5 proc.),

● na ubezpieczenie chorobowe - 367,50 zł ze środków ubezpieczonego (15 000 zł x 2,45 proc.),

● na ubezpieczenie wypadkowe - 289,50 zł - ze środków płatnika (15 000 zł x 1,93 proc.) - zakładając, że taka stopa procentowa obowiązuje płatnika.

Podstawa wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne stanowiła kwotę 13 506,50 zł (976 zł + 150 zł + 367,50 zł = 1493,50 zł; 15 000 zł - 1493,50 zł = 13 506,50 zł), a składka zdrowotna - 1215,59 zł (13 506,50 zł x 9 proc.).

Dalsze wyliczenia płatnika były następujące:

● składka zdrowotna podlegająca odliczeniu od zaliczki na podatek - 1046,75 zł (13 506,50 zł x 7,75 proc.),

● podstawa do opodatkowania po zaokrągleniu - 13 395 zł [15 000 zł - (1493,50 zł + 111,25 zł) = 13395,25 zł],

● zaliczka na podatek - 2364,77 zł (13 395 zł x 18 proc. - 46,33 zł), a zaliczka przekazana do urzędu skarbowego po zaokrągleniu - 1318 zł (2364,77 zł - 1046,75 zł = 1318,02 zł).

Po otrzymaniu oświadczenia na piśmie od pracownika o wypłaconym w styczniku 2012 roku zaległym wynagrodzeniu (9000 zł) płatnik składek (aktualny pracodawca) zobowiązany jest złożyć korektę dokumentów rozliczeniowych za czerwiec. Jako podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe musi wykazać kwotę 1000 zł. Łącznie bowiem z tą kwotą będzie równa rocznej kwocie ograniczenia (5 x 15 000 zł + 20 780 zł + 9000 zł + 1000 zł = 105 780 zł).

Z uwagi na powyższe w skorygowanym imiennym raporcie miesięcznym za czerwiec 2012 rok płatnik musi wykazać składki na ubezpieczenia:

● emerytalne - 97,60 zł finansowane odpowiednio przez pracownika i ubezpieczonego (1000 zł x 9,76 proc.),

● rentowe - 45 zł ze środków pracodawcy (1000 zł x 4,5 proc.) i 15 zł ze środków ubezpieczonego (1000 x 1,5 proc.),

● chorobowe - 367,50 zł ze środków ubezpieczonego (15 000 zł x 2,45 proc.),

● wypadkowe - 289,50 zł ze środków płatnika (15 000 zł x 1,93 proc.),

● zdrowotne - 1306,79 zł [15 000 zł - (97,60 zł + 15 zł + 367,50 zł) = 14519,90 zł; 14 519,90 zł x 9 proc. = 1306,79 zł].

Składka na ubezpieczenie zdrowotne podlegająca odliczeniu od zaliczki na podatek wyniosła 1125,29 zł (14 519,90 zł x 7,75 proc.).

Nadpłata składek na ubezpieczenie wynosi :

● emerytalne 878,40 zł finansowane zarówno ze środków płatnika jak i ubezpieczonego (976 zł - 97,60 zł),

● rentowe ze środków ubezpieczonego 135 zł (150 zł - 15 zł), a ze środków płatnika 405 zł (450 zł - 45 zł).

Łącznie nadpłata składek na ubezpieczenia społeczne ze środków ubezpieczonego wynosi 1013,40 zł (878,40 zł +135 zł), a ze środków płatnika - 1283,40 zł (878,40 zł + 405 zł).

W przedstawionej sytuacji powstała niedopłata składki na ubezpieczenie zdrowotne (wynikająca z zaniżenia podstawy wymiaru tej składki), która wynosi 91,20 zł (1306,79 zł - 1215,59 zł). Również część składki na ubezpieczenie zdrowotne nie została odliczona od zaliczki na podatek (1125,29 zł - 1046,75 zł = 78,54 zł).

W sytuacji gdy zwrot nadpłaconych składek nastąpi w lipcu (pracodawca kwotę powstałej nadpłaty zaliczy na poczet bieżących składek w ten sposób odzyskując nadpłacone składki) łącznie z wynagrodzeniem w wysokości 15 000 zł, rozliczenia należy dokonać w następujący sposób:

● składka emerytalna i rentowa - 0,00 zł,

● chorobowa - 367,50 zł (15 000 zł x 2,45 proc.),

● wypadkowa - 289,50 zł (15 000 zł x 1,93 proc.),

● podstawa składki na ubezpieczenie zdrowotne 14 632,50 zł (15 000 zł - 367,50 zł),

● składka na ubezpieczenie zdrowotne 1316,93 zł (14 632,50 zł x 9 proc.),

● składka podlegająca odliczeniu od zaliczki na podatek 1134,02 zł (14 632,50 zł x 7,75 proc.),

● podstawa do opodatkowania po zaokrągleniu 15 535 zł [15 000 zł + 1013,40 zł - (367,50 zł + 111,25 zł) = 15 534,65 zł],

● zaliczka na podatek 2749,97 (15 535 zł x 18 proc.) - 46,33 zł,

● zaliczka przekazana do urzędu skarbowego: 2749,97 - 1134,02 zł - 78,54 zł = 1537,41, po zaokrągleniu 1537 zł.

Pracownikowi należy wypłacić 12 700,77 zł (15 000 zł + 1013,40 zł - 1316,93 zł - 367,50 zł -1537 zł - 91,20 zł). W ten sposób płatnik zwróci pracownikowi nadpłatę składek społecznych (1013,40 zł) pomniejszoną o nieopłaconą składkę zdrowotną (91,20 zł).

@RY1@i02/2012/134/i02.2012.134.217000700.802.jpg@RY2@

Andrzej Radzisław, ekspert od ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego

Andrzej Radzisław

ekspert od ubezpieczeń społecznych i zdrowotnego

Podstawa prawna

Art. 19, art. 24 ustawy z 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (t.j. Dz.U. z 2009 r. nr 205, poz. 1585 z późn. zm.).