Jakie są zasady wypłaty zasiłków i świadczeń przedemerytalnych

Czy zwolnieni z pracy otrzymają pomoc państwa

@RY1@i02/2012/083/i02.2012.083.18300150f.815.jpg@RY2@

Osoby będące w takiej sytuacji oraz te, których pracodawca ogłosił upadłość, mają prawo do otrzymania świadczenia przedemerytalnego. Warunkiem skorzystania z takiej pomocy jest, aby pracownik był zatrudniony w takiej firmie przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy. Jednocześnie musi mieć ukończone co najmniej 56 lat w przypadku kobiet lub 61 lat - mężczyzn. Dodatkowo osoba ubiegająca się o taki zasiłek musi mieć na swoim koncie staż ubezpieczeniowy wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn. Świadczenia przedemerytalne wypłacane w takim przypadku są finansowane ze środków Funduszu Pracy.

Podstawa prawna

Art. 2 i art. 12 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. nr 120, poz. 1252 z późn. zm.).

Czy konieczne jest złożenie wniosku

@RY1@i02/2012/083/i02.2012.083.18300150f.816.jpg@RY2@

Aby osoba spełniająca warunki do otrzymania świadczenia faktycznie mogła skorzystać z pomocy państwa, niezbędne jest złożenie, we właściwej ze względu na zameldowanie placówce ZUS, wniosku o świadczenie przedemerytalne. Należy to zrobić na specjalnie przygotowanym w tym celu druku ZUS Rp-26.

Wniosek ten należy jednak przedłożyć nie później niż w ciągu 30 dni od dnia wydania przez powiatowy urząd pracy dokumentu poświadczającego sześciomiesięczny okres pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Może też być on złożony nie później niż w ciągu 14 dni od ustania zatrudnienia lub wykonywania innej pracy zarobkowej, prac interwencyjnych lub robót publicznych. Do wniosku należy dołączyć dokumenty wymienione na stronie trzeciej formularza ZUS Rp-26.

Sprawą niezwykle ważną jest to, aby w terminie składania wniosku o świadczenie przedemerytalne nadal mieć status osoby bezrobotnej. W praktyce więc ubiegający się o przyznanie takiego świadczenie nie może się wyrejestrować z urzędu pracy, chociaż już nie będzie otrzymywać zasiłku wypłacanego osobom niemającym zatrudnienia.

Podstawa prawna

Art. 2 ust. 3 i 5 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. nr 120, poz. 1252 z późn. zm.).

Czy można odmówić podjęcia pracy z pośredniaka

@RY1@i02/2012/083/i02.2012.083.18300150f.817.jpg@RY2@

Rejestracja w powiatowym urzędzie pracy nie jest zabiegiem fikcyjnym. Urząd ma bowiem obowiązek aktywizować zawodowo taką osobę. Natomiast były pracownik zainteresowany otrzymaniem świadczenia emerytalnego nie może bez żadnej uzasadnionej przyczyny odmówić przyjęcia propozycji zatrudnienia.

Dotyczy to nie tylko umów o pracę, ale także umów-zleceń czy umów o dzieło. Urząd pracy może także skierować taką osobę do wykonywania prac interwencyjnych lub robót publicznych. Zasada ta jednak dotyczy propozycji pracy otrzymanych przez zainteresowanego w czasie pobierania przez nią zasiłku dla bezrobotnych. Dopiero po tym okresie powiatowy urząd pracy wystawi zaświadczenie potwierdzające pobieranie zasiłku. Dokument taki jest ważny, bowiem owe sześć miesięcy ZUS zalicza do okresu zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia albo zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych lub robót publicznych podjętego w tym okresie.

Podstawa prawna

Art. 2 ust. 3 i 5 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. nr 120, poz. 1252 z późn. zm.).

Art. 33 - 34 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. z 2008 r. nr 69, poz. 415 z późn. zm.).

Czy będzie pomoc dla osób niezarejestrowanych

@RY1@i02/2012/083/i02.2012.083.18300150f.818.jpg@RY2@

Warunkiem otrzymania świadczenie przedemerytalnego jest zarejestrowanie się jako osoba bezrobotna i pobieranie przez okres co najmniej 6 miesięcy zasiłku dla bezrobotnych. Dodatkowo taka osoba musi do czasu rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z powodu likwidacji zakładu pracy musiała być zatrudniona przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy.

Z takiej możliwości mogą jednak skorzystać tylko osoby, które ukończyły co najmniej 56 lat (kobieta) oraz 61 lat (mężczyzna) i posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 20 lat dla kobiet i 25 lat dla mężczyzn.

Natomiast jeśli rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego leży po stronie zakładu pracy, ale w rozumieniu przepisów ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, to z takiej możliwości może skorzystać kobieta, która ukończyła 55 lat oraz ma łączny staż ubezpieczeniowy wynoszący 30 lat lub 35 lat w przypadku mężczyzn. Ci ostatni muszą jednak mieć ukończone 60 lat.

Ta specyficzna sytuacja dotyczy osób, które straciły pracę z przyczyn niedotyczących pracowników, zgodnie z przepisami o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników lub zgodnie z przepisami ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (t.j. Dz.U. z 1998 r. nr 21, poz. 94 z późn. zm.), w przypadku rozwiązania stosunku pracy lub stosunku służbowego z tych przyczyn u pracodawcy zatrudniającego mniej niż 20 pracowników.

Takie same zasady obowiązują w przypadku, gdy rozwiązanie stosunku pracy lub stosunku służbowego następuje z powodu ogłoszenia upadłości pracodawcy, jego likwidacji lub likwidacji stanowiska pracy z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, produkcyjnych albo technologicznych. Również takie same warunki muszą spełnić pracownicy, jeśli wygaśniecie stosunku pracy lub stosunku służbowego nastąpiło z powodu śmierci pracodawcy lub gdy odrębne przepisy przewidują wygaśnięcie stosunku pracy lub stosunku służbowego w wyniku przejścia zakładu pracy lub jego części na innego pracodawcę i niezaproponowania przez tego pracodawcę nowych warunków pracy i płacy.

Podstawa prawna

Art. 2 ust. 1 pkt 2 oraz art. 33 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz.U. z 2008 r. nr 69, poz. 415 z późn. zm.).

Art. 2 ust. 3 i 5 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. nr 120, poz. 1252 z późn. zm.).

Czy można stracić prawo do świadczenia

@RY1@i02/2012/083/i02.2012.083.18300150f.819.jpg@RY2@

Prawo do świadczenia i zasiłku przedemerytalnego ustaje w dniu poprzedzającym dzień nabycia prawa do emerytury. W praktyce oznacza to, że osoba uprawniona traci prawo do takiej formy wsparcia ze strony państwa, jeżeli osiągnie powszechny wiek emerytalny wynoszący 60 lat w przypadku kobiet lub 65 lat - mężczyzn.

Ale to nie wszystko. Mająca prawo do świadczenia nie będzie go już dalej otrzymywać, jeśli nabyła na własność lub objęła w posiadanie nieruchomość rolną o powierzchni użytków rolnych przekraczających 2 ha przeliczeniowe albo współwłasności nieruchomości rolnej, jeżeli udział w nieruchomości przekracza 2 ha przeliczeniowe. Osoby uprawnione muszą jednak pamiętać, że w każdym takim przypadku, np. dotyczącym nabycia prawa do gruntu, osoba pobierająca świadczenie lub zasiłek przedemerytalny jest obowiązana zawiadomić organ rentowy wypłacający to świadczenie o okolicznościach powodujących ustanie prawa do tego świadczenia lub zasiłku.

Podstawa prawna

Art. 4 ust. 1 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. nr 120, poz. 1252 z póżn. zm.).

Czy zwolnienia grupowe uprawniają do świadczenia

@RY1@i02/2012/083/i02.2012.083.18300150f.820.jpg@RY2@

Świadczenie przedemerytalne mogą otrzymać pracownicy zwolnieni z przyczyn dotyczących zakładu pracy w rozumieniu przepisów ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. W praktyce oznacza to, że dotyczy to sytuacji, kiedy utrata pracy wynikała dotyczących firmy, a nie pracownika. Tym samym obejmuje to także zwolnienia grupowe. Jednak osoba zainteresowana otrzymaniem takiego świadczenia równocześnie musi do dnia rozwiązania stosunku pracy mieć ukończone co najmniej 55 lat oraz posiadać okres ubezpieczeniowy wynoszący co najmniej 30 lat. Nie otrzyma prawa do takiego świadczenia ktoś, kto przepracował w firmie tylko kilka dni. Wsparcie ze strony państwa przysługuje bowiem wyłącznie osobom, które zatrudnione były w niej co najmniej sześć miesięcy, czyli nie podjęły pracy wyłącznie w celu uzyskania świadczenia. W praktyce bowiem przepisy te mają być ochroną dla pracowników z długim stażem.

Podstawa prawna

Art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. nr 120, poz. 1252 z późn. zm.).

Art. 2 ust. 1 pkt 29 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz.U. z 2008 r. nr 69, poz. 415 z późn. zm.).

Czy przychody z pracy trzeba rozliczyć z ZUS

@RY1@i02/2012/083/i02.2012.083.18300150f.821.jpg@RY2@

Osoba pobierająca świadczenie lub zasiłek przedemerytalny obowiązana jest niezwłocznie powiadomić ZUS o wysokości dodatkowych przychodów. Wskazanie wysokości przychodu jest konieczne z uwagi na to, że w zależności od jego wysokości organ rentowy będzie wypłacał świadczenie przedemerytalne w pełnej wysokości, zmniejszy jego wysokość lub też zawiesi prawo do świadczenia (zasiłku).

Obowiązek powiadomienia ZUS o zatrudnieniu lub zawarciu umowy z osobą otrzymującą takie świadczenie ma także pracodawca lub zleceniodawca. Natomiast rozliczenie osiąganego przychodu następuje po zakończeniu roku rozliczeniowego, ustalonego od dnia 1 marca każdego roku do ostatniego dnia lutego następnego roku, w formie rozliczenia rocznego lub miesięcznego, w zależności od tego, która forma rozliczenia jest dla świadczeniobiorcy korzystniejsza.

Podstawa prawna

Art. 5 - 6 ustawy z 30 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz.U. nr 120, poz. 1252).

Bożena Wiktorowska

bozena.wiktorowska@infor.pl